Rodi

De waarheid achter het Wilhelmus

Ingezonden door Piet Kroon als reactie op de column van Wally Ooms in de krant van zondag 2 juli
In meerdere lagen van onze bevolking heerst in toenemende mate de overtuiging dat wij bij sportieve evenementen met gemengde gevoelens resulterend in een cocktail van jaloezie, bewondering en schaamte getuige zouden zijn van sporters en supporters uit andere landen die uit volle borst luidkeels hun nationale hymne ten gehore brengen. Onze eigen muzikale reproductie van het volkslied zou hier magertjes bij afsteken. Volgens mij valt dit reuze mee. Over het algemeen is het in brede zin matig gesteld met het vocale niveau van het meezingend publiek. Vaak worden de volksliederen bij een interland van menig deelnemend land – en niet alleen Nederland – op allerlei manieren meegezongen, soms enthousiast uit volle borst, soms aarzelend en zoekend naar de juiste tekst. Muzikale hoogstandjes zijn het meestal niet want het middel heeft een ander doel: aanmoediging om als één man achter je team te staan. Wie maalt er dan om een valse noot? Is ons eigen volkslied dan in een verdomhoekje beland of moet het worden afgedankt?
Omgekeerd zouden wij zélf met respect ons éigen volkslied op een voetstuk moeten plaatsen. Wel moet ik samen met de critici beamen dat vele oude tradities in ons land bijna als drieletterwoorden in een afgeschreven boek op de plank zijn beland. Dit geldt met name voor de wijze waarop velen twijfelen aan de waarde van ons eigen volkslied. Waarom staat het bij sommigen in zo een respectloos daglicht? Misschien is dit wel te wijten aan het feit dat zo weinig mensen weten waar de oorsprong van ons nationale volkslied ligt. Wat betreft het Wilhelmus is dit eigenlijk een literaire doodzonde, een aanslag op ons nationale erfgoed.
Even een mini-college geschiedenis. Het Wilhelmus is in zijn oorsprong een geuzenlied. Het is ontstaan tijdens de eerste jaren van de Tachtigjarige Oorlog, vlak na de dramatische aftocht van het huurleger van Prins Willem van Oranje-Nassau. De dichter van dit lied, waarover de identiteit nu nog steeds onenigheid bestaat, beschrijft de nederlaag van het leger van de prins, verdedigt zijn heldhaftige dadendrang en bemoedigt hem bij de strijd tegen de Spaanse overheersing. Inderdaad, hij was van Duits Bloed en hij heeft de koning van Spanje altijd geëerd, ook waar! Maar eigenlijk strekt hem dit juist tot eer.
Een geboren Nassau, stadhouder van Holland en Zeeland, in dienst van koning-keizer Karel V en later Philips II was hij een trouw onderdaan. Ondanks dit werd hij de animator en katalysator van de vrijheidsstrijd tegen de brute Spaanse overheersing, nota bene in zijn buurland, dat later zou uitgroeien tot de Republiek der zeven Nederlandse Provinciën. Hij streed dus niet tegen de koning, maar tegen diens slechte raadgevers en het strekt hem tot eer dat juist hij als geboren Duitser zijn vaderland verliet om voor te gaan in de onafhankelijkheidsstrijd van zijn buurland, ten koste van veel opoffering en ontbering. Dit belangrijke gegeven is in het Wilhelmus samengevat. De dichter van dit prachtige geuzenlied, waarvan de identiteit tot op heden nog steeds onderwerp van discussie is, plaatst de Vader des Vaderlands op het voetstuk van de stichter van Nederland en verdedigt in een prachtige tekst een heldhaftige vrijheidsstrijder en steekt hem na de verloren veldslag tegen de Hertog van Alva een bemoedigend hart onder de riem.
Dan zouden wij tegen wil en dank een prijsvraag moeten organiseren om te komen tot een nieuw volkslied? We weten hoe rampzalig het is afgelopen met de introductie van het Koningslied. Zo vele hoofden bedachten zo vele zinnen. Thema en traditie verzandden in een onsamenhangende brei van woorden in een lied dat als een zandkasteel aan onze vaderlandse kust instortte en jammerlijk in de golven verdween. Het sloeg de toon finaal mis. Het Wilhelmus doet dit juist niet. En dan te bedenken dat het Wilhelmus via een historische omweg als nationale hymne is ontstaan. Heel lang heeft het lied van Tollens 'Wien Neerlands bloed' als ons volkslied geklonken. Ironisch genoeg is dit lied tot officieel volkslied gekozen na een prijsvraag die is uitgeschreven ter gelegenheid van de stichting van het Koninkrijk der Nederlanden in 1815, maar vanaf het einde van de 19e eeuw werd het steeds gebruikelijker om het Wilhelmus te laten horen bij officiële gelegenheden, als lied dat bij ons vorstenhuis hoort.
Op 10 mei 1932 maakte het lied 'Wien Neerlands Bloed' definitief voor het aloude Wilhelmus plaats. Lang niet iedereen hoeft te denken aan de diepe achtergrond ervan. Dit is niet nodig. Het is als het 'Lang zal ze leven!' dat in gepaste feeststemming, maar wel met enige reserve wordt meegezongen voor een glunderende 95-jarige oma. Zing het dan maar gewoon, het verklankt zoveel meer dan wat je luidkeels feestelijk ten gehore brengt!

Artikel geplaatst op donderdag 13 juli 2017 - 11:05



Reacties (0)


Reageer

Hoorn
MAK Blokweer zoekt bestuurslid BLOKKER - Het bestuur van de stichting Milieu Activiteitencentrum en Kijkboerderij MAK Blokweer is op zoek naar een enthousiaste man of vrouw die het team wil komen versterken. Het betreft vrijwilligerswerk. De stichting MAK Blokweer stelt zich ten doel: het bevorderen van de maatschappelijke bewustwording van en inzicht in landschap,... Zorg in West-Friesland ZWAAG - Altijd al betrokken willen worden bij de zorg in West-Friesland? Kom dan dinsdag 30 januari naar De Witte Valk, Dorpsstraat 175 in Zwaag. Vanaf 19.30 uur vindt daar de startbijeenkomst plaats van de nog jonge stichting Zorg Zoals de Westfries Het Wil (ZZWW). Tijdens deze bijeenkomst geeft oud-minister... Ook dit jaar weer nieuwe attracties op Hoorns kermis HOORN - Op de Hoornse kermis 2018 is er een fraaie, passende plek gevonden voor 73 kermisexploitanten met hun attractie. Dit is de uitkomst nadat er gekeken is naar de tweehonderd inschrijvingen die bij de gemeente Hoorn waren binnengekomen. Nieuw zijn de Reactor, de Tea Cups, de Valtoren Gold Mine,... D’r op uit MuziekHoorn- Programma Manifesto, Holenweg 14c: vrij 26 jan 'Back to the dancefloor', robots & science fiction en dj's, een nieuwe clubavond voor 14-plus (dus fris). Aanvang 21.00 uur, entree 2,50 euro. Zat 27 jan optreden van de band 'I found the Cure' plus een optreden van tributeband Lizzie and the... West-Friese sporttitels naar Irene en Simon Schouten HOORN - Een bijzonder moment zondagmiddag 14 januari op het Westfries Sportgala in Schouwburg Het Park: zus en broer Irene en Simon Schouten uit Andijk zijn beiden opnieuw sportvrouw en sportman van West-Friesland. Ook over 2016 gingen deze titels naar de twee schaatsers, en nu over 2017 dus opnieuw. Irene... Drama en ellende bij de Volgspot HOORN - Van 'Malle Babbe' tot 'Dansen aan zee': de deelnemers aan de komende Volgspot vertolken zondag 21 januari uitsluitend Nederlandstalige liedjes met een hoog dramagehalte in café JP Coen aan de Veemarkt in Hoorn. Thema dit keer is ‘Drank, vrouwen en andere ellende’. Ze worden begeleid door de band... Dier van de Week HOORN - Deedee en Dory zijn lieve, gesteriliseerde poezen van respectievelijk circa één en twee jaar oud. Ze zijn gevangen tijdens een vangactie voor een groep verwilderde katten. Een deel van de groep was echt verwilderd, maar deze twee dames bleken zachtaardige poezen te zijn die graag geknuffeld worden. Ze... Kort nieuws PrinsenbalBLOKKER - Prins Patrem, zijn adjudant Filius en hun hofdames Louise en Lyndsey van carnavalsvereniging de Blockeniers nodigen iedereen uit voor het grootse prinsenbal op zaterdag 20 januari. Alle verenigingen van Hoorn zijn aanwezig, zoals Het Masker uit Zwaag en De Leste Stuyver uit Westwoud. Het prinsenbal vindt plaats in... D’r op uit MuziekOosterleek- Zon 14 jan - Ierse folkmiddag in Herbergh 't IJsselmeer met muziek van de formatie John Farmers Whistles. Aanvang 14.30 uur, entree 6 euro. Meer info: 0229-503150.Hoorn- Programma Manifesto, Holenweg 14c: vrij 19 jan optreden van 3 West-Friese bands: Knock-Out, Sitting on Thorns en Lights Out. Een avond vol... Ouders met psychische of verslavingsproblemen HOORN - Triversum, Brijder Jeugd en GGZ NHN verzorgen vanaf maandag 22 januari een cursus voor kinderen (tussen de acht en twaalf jaar) met een ouder met psychische en/of verslavingsproblemen. Tijdens deze cursus kunnen de kinderen hun verhaal kwijt en kennismaken met kinderen en jongeren met soortgelijke ervaringen. Er wordt... Mevrouw Kalkman vierde honderdste verjaardag HOORN - Burgemeester Jan Nieuwenburg bezocht vrijdag 5 januari j.l. mevrouw Kalkman-Peters. Zij vierde deze dag haar 100e verjaardag. Mevrouw Kalkman (meisjesnaam Peters) is 5 januari 1918 geboren in Elst, Gelderland. Zij is getrouwd met de heer Kalkman, maar die is in 2008 overleden. Voordat mevrouw Kalkman in 2014 verhuisde... Buurtbewoners laten de zomer beginnen HOORN - Negen wijkbewoners van Risdam-Noord ontwikkelen dit jaar tal van activiteiten om hun wijk groener te krijgen. Maandag 15 januari wordt vanaf 20.00 uur in Wijkcentrum De Cogge een kickoffstart gemaakt met een avond ter vergroening van de eigen tuinen. Het thema is ‘Onze tuin onderhoudsvriendelijk én groen’. De... Dier van de Week HOORN - Dora is een lieve, gesteriliseerde poes van circa tien maanden oud. Ze is gevangen tijdens een vangactie voor een groep verwilderde katten. In het asiel bleek dat Dora een lieve tamme poes is die graag geknuffeld wordt. Ze is nog wel wat paniekerig met pakken en zal in... Kort nieuws DansexpressieZWAAG - In De Plataan aan de Pastoor Nuijenstraat 1 in Zwaag start woensdag 10 januari een cursus 'Dansexpressie voor senioren', gegeven door Henk Smits. Kom het vrijblijvend uitproberen voor vijf euro. Aanvang 13.30 uur. De week erna beginnen de cursussen op dezelfde tijd. Meer informatie: www.henk-smits.nl / 06-50484398 /... Nieuwjaars-snert-winterwandeling OUDENDIJK - Eetcafé Les Deux Ponts in Oudendijk verzorgt zondag 7 januari een oud-Hollandse nieuwjaars-snert-winterwandeling. Struinend door het winterlandschap en genietend van de oostenwind laat de gids de mooiste plekjes van de oude veenpolder Mijzen en Werelderfgoed Beemster zien. Onderweg lopen de wandelaars langs Het Troontje, een veeneilandje in de... Vakantiespelen: dikke pret in de kerstvakantie HOORN - Team Sport van de gemeente Hoorn organiseerde in de tweede week van de kerstvakantie in samenwerking met Stichting Netwerk de Vakantiespelen. Deze editie stond helemaal in het teken van Disney. Kinderen van vier tot en met twaalf jaar konden gratis meedoen aan leuke activiteiten in diverse sporthallen. Zo... 'Ik droom ervan om op Broadway te staan'
Sonny van Utteren weet wat hij wil: zingen en acteren
HOORN - Sonny van Utteren uit Hoorn is nog maar dertien jaar en stond al 24 keer op de planken van het DeLaMar Theater in Amsterdam. Hij speelde de rol van Sip in het ensemble van de musical Ciske de Rat. "Het was heel tof om te doen, de hele...
Inbraaktocht en lezing Opsporing Verzocht in Westfries Museum HOORN - Het Westfries Museum aan de Roode Steen in Hoorn presenteert dinsdag 16 en donderdag 18 januari inbraaktochten door een donker museum. Daarnaast vindt dinsdag 23 januari de lezing 'Opsporing Verzocht' plaats, met medewerking van onder andere de beroemde Amerikaanse schrijver Noah Charney. Dertien jaar na de geruchtmakende inbraak... Het zonnetje in huis! REGIO - Trotse (groot)ouders opgelet: stuur een leuke foto van uw (klein)kind - tussen de nul en twaalf jaar - naar redactie.wfr@rodi.nl en wie weet staat uw ‘zonnetje in huis’ binnenkort in deze krant! Vermeld erbij waarom uw (klein)zoon of (klein)dochter een écht zonnetje in huis is. Uit alle inzendingen... Vrijmibo Grey HOORN - In het Huis Verloren aan de Kerkstraat 10b in Hoorn vindt vrijdag 12 januari de 'Vrijmibo Grey' plaats; een vrijdagmiddagborrel voor de iets oudere doelgroep. Kom met leeftijdsgenoten gezellig de week afsluiten en het weekend inluiden onder het genot van een drankje en een hapje. De mannen van...