Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

(Afbeelding: aangeleverd)

Monumentale graven

Jaren geleden vroeg Oud Hoorn het gemeentebestuur om de Begraafplaats Keern op de gemeentelijke monumentenlijst te plaatsen. De aanleiding was tweeërlei. Enerzijds omdat begraafplaatsen en graven een afspiegeling zijn van de cultuur, de historie en de identiteit van een stad. Anderzijds de vervallen staat van enkele graven van inwoners die van grote betekenis waren voor onze stad. Een werkgroep van de vereniging heeft toen een inventarisatie van de graven gemaakt en enkele vervallen graven aan het Keern opgeknapt. Voormalig wethouder Michiel Pijl vroeg Oud Hoorn vervolgens een voorstel over eventueel te beschermen graven op de gemeentelijke begraafplaatsen. Makkelijker gezegd dan gedaan want wie zet je op zo'n lijst. Bovendien was de begraafplaats aan het Keern van 1830 bijna 130 jaar in gebruik. En wat doe je met de bijzondere graven. Zoals een intrigerend gemetseld graf. Oud Hoorn gaf 17 te beschermen graven door, waarvan 13 aan het Keern en 4 op de beide andere gemeentelijke begraafplaatsen, aan de Berkhouterweg en in Zwaag. Onlangs kwam het college van burgemeester en wethouders met het voornemen een aantal graven, ook op niet-gemeentelijke kerkhoven, op de gemeentelijke monumentenlijst te plaatsen. En voor de komende jaren een budget beschikbaar te stellen voor herstel en onderhoud. Begrijpelijk dat Oud Hoorn verheugd was met dat besluit. Dat er volgens Oud Hoorn tenminste 13 beschermwaardige graven aan het Keern waren, heeft het college op elegante wijze opgelost. Het oudste gedeelte van de begraafplaats komt in zijn geheel op de monumentenlijst. Eerder verkreeg het chaletachtige baarhuisje, een ontwerp van gemeentearchitect Van Reijendam van begin vorige eeuw - zie foto - de status van gemeentelijk monument. Naast enkele andere graven in de gemeente worden het zustergraf uit 1922 op de katholieke begraafplaats Blokker en het grafmonument van Aaf Dell en Dieuw van Vliet aan de Berkhouterweg beschermd.
Aaf Dell en Dieuw van Vliet boden met gevaar voor eigen leven zeven Joodse onderduikers onderdak in de conciërgewoning waarin zij woonden en waar tijdens de Tweede Wereldoorlog de Orts-Kommandant zetelde. De Kommandantur aan het Grote Oost – nu Affichemuseum – en de conciërgewoning stonden via een halletje met elkaar in verbinding. In die hal bevond zich ook het enige toilet. Daar moesten de Duitsers, de dames Dell en Van Vliet en hun geheime gasten gebruik van maken. De onderduikers volgens afspraak alleen als de Duitsers afwezig waren. Lastig. Maar het lukte. Door een droeve speling van het lot werd Aaf Dell opgepakt en na zware verhoren door de Nederlandse landwacht en de Duitse bezetters in Ravensbrück gevangen gezet. Dieuw van Vliet werd gedwongen te verhuizen. Ze vond een andere woning schuin tegenover de Kommandantur, aan de Roode Steen, boven waar nu café De Klinker zit. Haar onderduikers werden elders ondergebracht. Enkele maanden later al bood ze op zolder andere onderduikers een veilige plek. Na de bevrijding van Ravensbrück door de Russen en een lange terugtocht vol ontberingen door Duitsland, keerde Aaf Dell op 2 juni 1945 in Hoorn terug. Daar wachtte haar een groots onthaal.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 26 februari 2017 - 06:00

Foto's




Reacties (0)


Reageer

Column carrousel
Column Carrousel - Wally Ooms Verborgen armoedeJe hoort het steeds vaker: Nederland is een rijk land. Een heel rijk land. Veel mensen met een uitkering horen dit nieuws, gezeten op een bankstel van Noppes en kijkend naar een bij Wehkamp op afbetaling gekochte televisie, in een huis dat ze eigenlijk niet kunnen betalen. Er is... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Trien de Haan, revolutionair socialisteAls er ooit nog eens een biografie geschreven moet worden, dan over Trien de Haan. Dat heeft de vroegere Hoornse wethouder Willem Wiese ooit gezegd. Het heeft lang geduurd, maar die biografie ligt er. En wat voor één! ‘Kom vrouwen, aangepakt! De revolutie van socialiste Trien... Column Carrousel - Wally Ooms Handwerkslieden steeds schaarserPiet, onze loodgieter, zou zich vanwege een uiterst hinderlijke verstopping naar ons huis spoeden om dit euvel te verhelpen. Daarbij veronderstelde ik dat hij zou komen met een handzaam attribuut dat langzaam edoch soepel opgedraaid zou worden tot de plek des onheils. Dat bleek een uiterst ouderwetse gedachte.... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Sint Maarten 2017Laat ik het, ondanks die andere heilige voor de deur, nog even over zijn kortelings alweer verdwenen ook zo gulle collega Maarten hebben. En dat naar aanleiding van diens naamfeest 2017. Tot 1966 hield Hoorn er overigens een merkwaardig afwijkende St. Maartentraditie op na. Het werd hier in... Column Carrousel - Wally Ooms De pijp aan Sint Maarten gevenTussen al het Sinterklaasgeweld, dat tegenwoordig het hele jaar voortduurt en de zich al in de zomermaanden aandienende Kerstmis trippelt nog een klein, teder en onschuldig fenomeentje: Sint Maarten. De oorsprong ervan is volstrekt onduidelijk en inmiddels irrelevant. Het is er gewoon. Als stadsjoch met... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn KogelvangerJe zou het niet denken, maar ooit, in de laatste decennia van de negentiende eeuw, was Hoorn het centrum van de schietsport in ons land. Bovendien kende de schietsport in Hoorn meer verenigingen dan er nu voetbalverenigingen zijn. Zes wel te verstaan, waarvan twee voor de jeugd. Okay: de voetbalclubs...