Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

(Afbeelding: aangeleverd)

Monumentale graven

Jaren geleden vroeg Oud Hoorn het gemeentebestuur om de Begraafplaats Keern op de gemeentelijke monumentenlijst te plaatsen. De aanleiding was tweeërlei. Enerzijds omdat begraafplaatsen en graven een afspiegeling zijn van de cultuur, de historie en de identiteit van een stad. Anderzijds de vervallen staat van enkele graven van inwoners die van grote betekenis waren voor onze stad. Een werkgroep van de vereniging heeft toen een inventarisatie van de graven gemaakt en enkele vervallen graven aan het Keern opgeknapt. Voormalig wethouder Michiel Pijl vroeg Oud Hoorn vervolgens een voorstel over eventueel te beschermen graven op de gemeentelijke begraafplaatsen. Makkelijker gezegd dan gedaan want wie zet je op zo'n lijst. Bovendien was de begraafplaats aan het Keern van 1830 bijna 130 jaar in gebruik. En wat doe je met de bijzondere graven. Zoals een intrigerend gemetseld graf. Oud Hoorn gaf 17 te beschermen graven door, waarvan 13 aan het Keern en 4 op de beide andere gemeentelijke begraafplaatsen, aan de Berkhouterweg en in Zwaag. Onlangs kwam het college van burgemeester en wethouders met het voornemen een aantal graven, ook op niet-gemeentelijke kerkhoven, op de gemeentelijke monumentenlijst te plaatsen. En voor de komende jaren een budget beschikbaar te stellen voor herstel en onderhoud. Begrijpelijk dat Oud Hoorn verheugd was met dat besluit. Dat er volgens Oud Hoorn tenminste 13 beschermwaardige graven aan het Keern waren, heeft het college op elegante wijze opgelost. Het oudste gedeelte van de begraafplaats komt in zijn geheel op de monumentenlijst. Eerder verkreeg het chaletachtige baarhuisje, een ontwerp van gemeentearchitect Van Reijendam van begin vorige eeuw - zie foto - de status van gemeentelijk monument. Naast enkele andere graven in de gemeente worden het zustergraf uit 1922 op de katholieke begraafplaats Blokker en het grafmonument van Aaf Dell en Dieuw van Vliet aan de Berkhouterweg beschermd.
Aaf Dell en Dieuw van Vliet boden met gevaar voor eigen leven zeven Joodse onderduikers onderdak in de conciërgewoning waarin zij woonden en waar tijdens de Tweede Wereldoorlog de Orts-Kommandant zetelde. De Kommandantur aan het Grote Oost – nu Affichemuseum – en de conciërgewoning stonden via een halletje met elkaar in verbinding. In die hal bevond zich ook het enige toilet. Daar moesten de Duitsers, de dames Dell en Van Vliet en hun geheime gasten gebruik van maken. De onderduikers volgens afspraak alleen als de Duitsers afwezig waren. Lastig. Maar het lukte. Door een droeve speling van het lot werd Aaf Dell opgepakt en na zware verhoren door de Nederlandse landwacht en de Duitse bezetters in Ravensbrück gevangen gezet. Dieuw van Vliet werd gedwongen te verhuizen. Ze vond een andere woning schuin tegenover de Kommandantur, aan de Roode Steen, boven waar nu café De Klinker zit. Haar onderduikers werden elders ondergebracht. Enkele maanden later al bood ze op zolder andere onderduikers een veilige plek. Na de bevrijding van Ravensbrück door de Russen en een lange terugtocht vol ontberingen door Duitsland, keerde Aaf Dell op 2 juni 1945 in Hoorn terug. Daar wachtte haar een groots onthaal.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 26 februari 2017 - 06:00

Foto's




Reacties (0)


Reageer

Column carrousel
Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Op zwartMet de uitspraak van de kantonrechter onlangs in een zaak van een uitgever tegen Erfgoed Leiden heeft de rechter veel archieven, musea, bibliotheken en erfgoedinstellingen voor een dilemma gesteld. De rechter vindt op basis van de Auteurswet dat alle instellingen die hun beeldbank online hebben staan eerst van de... Column Carrousel - Wally Ooms OorlogskinderenDodenherdenking wordt opgevolgd door Bevrijdingsdag met de daarbij behorende herinneringen aan de zinloosheid en de omvang van de laatste wereldoorlog en de vele miljoenen slachtoffers. Het volgende waargebeurde verhaal is slechts een voorbeeld van het leed dat een oorlog met zich meebrengt. Hoog in de Franse Alpen speelde zich lang... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Verdorven Wanneer wij over ruim anderhalve week twee minuten stilte in acht nemen om de doden te gedenken die hun leven voor onze vrijheid gaven, zoals de vijf mannen wiens namen onder het grote reliëf op de fusilladeplaats voor de Grote Kerk in het centrum staan gebeiteld, is het ook... Column Carrousel - Wally Ooms Vakantiebestemming achtertuinAan het begin van het jaar worden de plannen al gemaakt voor de zomervakantie. Bestemmingen worden besproken, op internet wordt rondgesnuffeld, er is voorpret. Maar veel mensen hebben simpelweg geen cent te makken. Die gebruiken het vakantiegeld om opgelopen achterstanden in te lopen. Om gaten te dichten. Deze mensen... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Hoorn Huizen Straten Mensen om meer redenen een bijzonder boekIn 1982 gaven Oud Hoorn, Stadsherstel en het Bureau Monumentenzorg van de gemeente Hoorn ‘Hoorn Huizen Straten Mensen’ uit, een unieke inventarisatie van woningen en gebouwen in de Hoornse binnenstad. Van alle panden werden de kadastrale gegevens opgenomen en voor zover... Column Carrousel - Wally Ooms Pechtold, Buma, Rutte: ze hebben hier niks te zoekenHet is weer zover: de gemeenteraadsverkiezingen komen eraan. Op 21 maart mogen we weer naar het schoolgebouw, het wijkcentrum of een ander stembureau. De verkiezingsstrijd is in alle hevigheid losgebarsten. Met heel veel holle kreten. Politici die in de afgelopen vier jaar...