Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

(Afbeelding: aangeleverd)

Monumentale graven

Jaren geleden vroeg Oud Hoorn het gemeentebestuur om de Begraafplaats Keern op de gemeentelijke monumentenlijst te plaatsen. De aanleiding was tweeërlei. Enerzijds omdat begraafplaatsen en graven een afspiegeling zijn van de cultuur, de historie en de identiteit van een stad. Anderzijds de vervallen staat van enkele graven van inwoners die van grote betekenis waren voor onze stad. Een werkgroep van de vereniging heeft toen een inventarisatie van de graven gemaakt en enkele vervallen graven aan het Keern opgeknapt. Voormalig wethouder Michiel Pijl vroeg Oud Hoorn vervolgens een voorstel over eventueel te beschermen graven op de gemeentelijke begraafplaatsen. Makkelijker gezegd dan gedaan want wie zet je op zo'n lijst. Bovendien was de begraafplaats aan het Keern van 1830 bijna 130 jaar in gebruik. En wat doe je met de bijzondere graven. Zoals een intrigerend gemetseld graf. Oud Hoorn gaf 17 te beschermen graven door, waarvan 13 aan het Keern en 4 op de beide andere gemeentelijke begraafplaatsen, aan de Berkhouterweg en in Zwaag. Onlangs kwam het college van burgemeester en wethouders met het voornemen een aantal graven, ook op niet-gemeentelijke kerkhoven, op de gemeentelijke monumentenlijst te plaatsen. En voor de komende jaren een budget beschikbaar te stellen voor herstel en onderhoud. Begrijpelijk dat Oud Hoorn verheugd was met dat besluit. Dat er volgens Oud Hoorn tenminste 13 beschermwaardige graven aan het Keern waren, heeft het college op elegante wijze opgelost. Het oudste gedeelte van de begraafplaats komt in zijn geheel op de monumentenlijst. Eerder verkreeg het chaletachtige baarhuisje, een ontwerp van gemeentearchitect Van Reijendam van begin vorige eeuw - zie foto - de status van gemeentelijk monument. Naast enkele andere graven in de gemeente worden het zustergraf uit 1922 op de katholieke begraafplaats Blokker en het grafmonument van Aaf Dell en Dieuw van Vliet aan de Berkhouterweg beschermd.
Aaf Dell en Dieuw van Vliet boden met gevaar voor eigen leven zeven Joodse onderduikers onderdak in de conciërgewoning waarin zij woonden en waar tijdens de Tweede Wereldoorlog de Orts-Kommandant zetelde. De Kommandantur aan het Grote Oost – nu Affichemuseum – en de conciërgewoning stonden via een halletje met elkaar in verbinding. In die hal bevond zich ook het enige toilet. Daar moesten de Duitsers, de dames Dell en Van Vliet en hun geheime gasten gebruik van maken. De onderduikers volgens afspraak alleen als de Duitsers afwezig waren. Lastig. Maar het lukte. Door een droeve speling van het lot werd Aaf Dell opgepakt en na zware verhoren door de Nederlandse landwacht en de Duitse bezetters in Ravensbrück gevangen gezet. Dieuw van Vliet werd gedwongen te verhuizen. Ze vond een andere woning schuin tegenover de Kommandantur, aan de Roode Steen, boven waar nu café De Klinker zit. Haar onderduikers werden elders ondergebracht. Enkele maanden later al bood ze op zolder andere onderduikers een veilige plek. Na de bevrijding van Ravensbrück door de Russen en een lange terugtocht vol ontberingen door Duitsland, keerde Aaf Dell op 2 juni 1945 in Hoorn terug. Daar wachtte haar een groots onthaal.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 26 februari 2017 - 06:00

Foto's




Reacties (0)


Reageer

Column carrousel
Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn KogelvangerJe zou het niet denken, maar ooit, in de laatste decennia van de negentiende eeuw, was Hoorn het centrum van de schietsport in ons land. Bovendien kende de schietsport in Hoorn meer verenigingen dan er nu voetbalverenigingen zijn. Zes wel te verstaan, waarvan twee voor de jeugd. Okay: de voetbalclubs... Column Carrousel - Wally Ooms Zeemansgraf op het landIn het diep in de bossen verscholen plaatsje Kibbelveen kwamen onlangs enkele leden van de Drentse Progressieve Doodgravers (DPD) bijeen om samen met enkele vertegenwoordigers van hun westerse evenknie een heikel punt te bespreken: de alsmaar stijgende kosten van begraven en cremeren. Dat werd een steeds groter... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Het A4-tjeEen andere column ditmaal dan u van mij gewend bent; eentje in het kader van het verspreiden van nutteloze kennis. Over het A4-tje. Voor ons tegenwoordig de meest normale zaak. ‘Zet het even op een A4-tje voor mij,’ is een inmiddels gevleugelde uitdrukking. Voor deze Columncarrousel is het A4-tje... Column Carrousel - Wally Ooms Nederlandse bouwvakkers terzijde geschovenBij de uitbreiding van het nabije winkelcentrum wil ik nog wel eens stilstaan om het verloop van de werkzaamheden te aanschouwen. Niet alleen valt de manier van bouwen daarbij op - het deed me sterk denken aan de opbouw van de kermis - maar zeker ook de... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Miskend genieEnkele maanden geleden schreef ik over de leraar wis- en natuurkunde aan de Hoornse Rijks HBS, Henri Naber. In de jaren twintig van de vorige eeuw voer hij met zijn eenpersoonsduikboot door de Hoornse wateren. Zijn leven lang vocht hij voor eerherstel van zijn grote voorbeeld, de door de... Column Carrousel - Wally Ooms Vermissing bleek vergissingOnlangs maakte de politie ons via de media deelgenoot van opgedane frustratie na een zoektocht naar een 16-jarig meisje. Een bezorgde moeder had kenbaar gemaakt dat haar dochter rond 20.00 uur een rondje was gaan hardlopen, maar om middernacht nog steeds niet thuis was, waardoor de ongerustheid groot...