Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

(Afbeelding: aangeleverd)

De schandelijke bejegening van de Hoornse KP

Werden de leden van de Hoornse knokploeg op de dag van de bevrijding en de dagen daarna door opgetogen inwoners van Hoorn op de schouders genomen en met bloemen en aubades uitgebreid gehuldigd op de Roode Steen en voor het oude stadhuis – de Statenpoort – vanwege hun onverschrokken daden tegen de bezetter, een jaar later bleken sommigen die helse oorlog al uit hun geheugen te hebben verbannen. Hartstochtelijk hoopten velen tijdens de laatste barre oorlogsjaren op veranderde verhoudingen in het naoorlogse, nieuwe Nederland. Tot hun verdriet moesten zij ervaren dat na de roes van de bevrijding het vooroorlogse leven zich herpakte. Alsof dat dramatische intermezzo niet had plaatsgevonden. De oude garde, die, zwijgend, zich aanpassend aan de omstandigheden, de jaren was doorgekomen, nam haar vroegere plaats weer in, tenzij ze echt fout waren geweest, zoals NSB'ers en de landwachters. Die waren en masse opgepakt en in Hoorn onder andere opgesloten in de Rijks Werkinrichting op het Oostereiland. De kleine kruimelaars, brood-NSB'ers, leden van de Jeugdstorm, soms door hun ouders aangemeld, wist men snel te vinden en stevig te berechten. Maar ook daar kwam al snel de klad in om de doodeenvoudige reden dat er teveel zaken werden aangebracht. Doordat de rechtszaken tegen de pure misdadigers en profiteurs veel tijd vergden, profiteerden ze opnieuw. Nu van de steeds kortere straffen die werden uitgesproken. De Hoornse landwachtcommandant bijvoorbeeld, onder wiens verantwoordelijkheid tenminste tien, maar zeker veel meer, moorden hadden plaatsgehad, en die de opgelegde doodstraf ‘met een minzaam glimlachje’ had aangehoord, krijgt in 1948 in cassatie levenslang, ondanks dat de rechter geen enkele verzachtende omstandigheid heeft kunnen vinden. Enkele jaren later wordt het levenslang in tien jaar omgezet. ‘Waarvoor hebben wij ons leven in de waagschaal gesteld? Wat is er in ons land nog over van het recht?’, vragen Kees Stuijfbergen, Henk Kleipoel en Ab Vortman, drie knokploegleden, zich in een ingezonden stuk in de ‘Vrije Westffries’ af. De drie brengen een schokkende gebeurtenis tijdens de dodenherdenking van mei 1946 in herinnering. Op de plek van de fusillade van vijf verzetsmensen bij de Grote Kerk en nog zonder monument zoals de foto toont, staat een heer met een grote hoed, die zich plotseling omdraait en lispelt: ‘Die man daar, in uniform. Politieman! Eén van de moordenaars van deze vijf mensen. Onverantwoordelijk.’ De schrijver ‘volgt onbewust met zijn blik de beschuldigende wijsvinger en ziet één van ons tiental. Thans politieman…’ En hij beseft dat de man met de grote hoed ook hem schuldig acht voor de executie door het Duitse moordeskader. Ook ik, vervolgt de schrijver, ben ‘schuldig aan moord op de Rottenführer en daardoor schuldig aan de dood van deze vijf Nederlanders. Wij hielden bij onze acties immers geen rekening met de gevolgen daarvan voor mensen als deze mijnheer met de hoed.’ Kennelijk had die man met de grote hoed nog niet het flauwste benul dat de Duitsers voor de moord op deze vijf mensen geen enkele aanleiding nodig hadden. Zeker in het laatste oorlogsjaar werden talloze standrechtelijke executies uitgevoerd. Ook hier in de Streek. Het was niet de enige zware teleurstelling voor de verzetsmensen. Wat te denken van de voorzitter van het Hoornse Oranjecomité, waar burgemeester Leemhorst deel van uitmaakt. Op de vraag van de journalist van de ‘Vrije Westfries’ waarom de leden van het verzet voor de herdenking van de doden niet officieel zijn uitgenodigd, antwoordt deze dat de verzetsmensen hem onbekend zijn.
Deze pijnlijke gebeurtenissen na de oorlog hebben de leden van de knokploeg tot in het diepst van hun ziel geraakt. Om die reden woonden de meeste knokploegleden latere herdenkingen niet bij.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 23 april 2017 - 06:00

Foto's




Reacties (2)


leo kahlman 6 maanden geleden

ik begrijp niet hoe dit verhaal is begonnen, wie was de man met bolhoed die deze beschuldiigingen uitte bij een herdenking, en wie waren dan de verzetsmensen wie zaten dan in het verzet is dit nog ergens te achterhalen

leo kahlman 6 maanden geleden

ik begrijp niet hoe dit verhaal is begonnen, wie was de man met bolhoed die deze beschuldiigingen uitte bij een herdenking, en wie waren dan de verzetsmensen wie zaten dan in het verzet is dit nog ergens te achterhalen

Reageer

Column carrousel
Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Het A4-tjeEen andere column ditmaal dan u van mij gewend bent; eentje in het kader van het verspreiden van nutteloze kennis. Over het A4-tje. Voor ons tegenwoordig de meest normale zaak. ‘Zet het even op een A4-tje voor mij,’ is een inmiddels gevleugelde uitdrukking. Voor deze Columncarrousel is het A4-tje... Column Carrousel - Wally Ooms Nederlandse bouwvakkers terzijde geschovenBij de uitbreiding van het nabije winkelcentrum wil ik nog wel eens stilstaan om het verloop van de werkzaamheden te aanschouwen. Niet alleen valt de manier van bouwen daarbij op - het deed me sterk denken aan de opbouw van de kermis - maar zeker ook de... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Miskend genieEnkele maanden geleden schreef ik over de leraar wis- en natuurkunde aan de Hoornse Rijks HBS, Henri Naber. In de jaren twintig van de vorige eeuw voer hij met zijn eenpersoonsduikboot door de Hoornse wateren. Zijn leven lang vocht hij voor eerherstel van zijn grote voorbeeld, de door de... Column Carrousel - Wally Ooms Vermissing bleek vergissingOnlangs maakte de politie ons via de media deelgenoot van opgedane frustratie na een zoektocht naar een 16-jarig meisje. Een bezorgde moeder had kenbaar gemaakt dat haar dochter rond 20.00 uur een rondje was gaan hardlopen, maar om middernacht nog steeds niet thuis was, waardoor de ongerustheid groot... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Cadeau aan de stad: Hoorn in de twintigste eeuwOud Hoorn bestaat honderd jaar. Als kers op de taart wordt zondagmiddag 19 november het boek 'Hoorn in de twintigste eeuw' gepresenteerd, tijdens een jubileumbijeenkomst in Schouwburg Het Park. Het boek is een cadeau aan de stad van de jubilerende vereniging. Tien... Column Carrousel - Wally Ooms HVC haalt eruit wat erin zit Aan de reeks onzalige besluiten die afvalverwerker HVC er in de loop der jaren doorheen heeft gedrukt kan een nieuwe worden toegevoegd: betalen voor grof vuil en snoeiafval. In een eerder stadium werden de huishoudens in de regio al geconfronteerd met het verplicht plaatsen...