Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

(Afbeelding: aangeleverd)

Vluchtelingen in Hoorn

Op de kop af vijfhonderd jaar geleden zette Hoorn haar poorten open voor een vloedgolf van vluchtelingen uit Medemblik en de dorpen ten zuiden daarvan. Hoorn kan, wat de opvang van vluchtelingen betreft, dus terugkijken op een lange historie. Onuitwisbaar staat de 25e juni 1517 in het geheugen van Medemblik gegrift. Nooit eerder in haar geschiedenis en ook nadien werd de stad zo zwaar getroffen.
Die ochtend, onder de dekmantel van de ochtendnevel, nadert vanaf de Zuiderzee de armada van de Arumer Zwarte Hoop, zo’n 150 schepen. Aan boord een meedogenloze bende uit Friesland die samen met de Saksische legers van de hertog van Gelder dood en verderf zaait. Achtduizend man. Leider van de Arumer Zwarte Hoop is de ongekroonde koning van de Friese vrijheidsstrijd Grote Pier, Grutte Pier. Een boom van een kerel. Sterk als een os. Mythische verhalen over zijn kracht doen de ronde. Zijn enige drijfveer is wraak. Wraak op de Hollanders en de Bourgondiërs die zijn land, Friesland, willen onderwerpen en die samen met collaborerende landgenoten in 1515 zijn dorp Kimswerd aanvielen. De boerderij van Grote Pier, de Donia-state, en de kerk van het dorp gingen in vlammen op. Piers vrouw en zoon overleefden het niet. Pier Gerlofs Donia, zijn werkelijk naam, zweert wraak. Wraak ook op de West-Friezen. Inzonderheid de Medemblikkers, die Friese havens en steden plunderden en de door Bourgondiërs en Hollanders tijdens hun rooftochten door Friesland buitgemaakte goederen opkochten, om ze ‘met groot voordeel van de hand’ te doen. Als kaperkapitein is Grote Pier de schrik van de Zuiderzee. Met zijn eenvoudige schepen lukt het hem zeeslagen tegen de beter bewapende Hollandse schepen te winnen. De schepen en de buit gaan mee naar Friesland. De arme bemanning wordt ‘de voeten gewassen’, ruggelings aan elkaar gebonden en overboord gegooid.
Medemblik is makkelijk in te nemen. Het is een stad zonder muren en de grachten rondom zijn ondiep. Burgers vluchten. Een aantal naar kasteel Radboud. Anderen zuidwaarts. Naar Hoorn. Onderweg sluit zich op het bericht dat de troepen van de hertog van Gelre en de Arumer Zwarte Hoop heel West-Friesland willen brandschatten een stoet bange vluchtelingen aan. ‘In twee etmalen’, schrijft een oude Kroniek, ‘is Medemblik veroverd en in de as gelegd… Van een stad vol leven, vol mensen, is zij geworden tot een hol graf. Zonder huizen. Zonder mensen.’
Hoorn houdt haar poorten open als het bericht over de gruwelijke slachtpartij de stad bereikt. Die dag trekken honderden vluchtelingen de stad binnen. Pas tegen middernacht lijkt aan de karavaan vluchtelingen, velen met hun vee, een eind te zijn gekomen. Een groot aantal van hen blijft voorgoed in Hoorn. In Medemblik hebben zij niets meer te zoeken.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 18 juni 2017 - 06:00

Foto's




Reacties (0)


Reageer

Column carrousel
Column Carrousel - Wally Ooms Nederlandse bouwvakkers terzijde geschovenBij de uitbreiding van het nabije winkelcentrum wil ik nog wel eens stilstaan om het verloop van de werkzaamheden te aanschouwen. Niet alleen valt de manier van bouwen daarbij op - het deed me sterk denken aan de opbouw van de kermis - maar zeker ook de... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Miskend genieEnkele maanden geleden schreef ik over de leraar wis- en natuurkunde aan de Hoornse Rijks HBS, Henri Naber. In de jaren twintig van de vorige eeuw voer hij met zijn eenpersoonsduikboot door de Hoornse wateren. Zijn leven lang vocht hij voor eerherstel van zijn grote voorbeeld, de door de... Column Carrousel - Wally Ooms Vermissing bleek vergissingOnlangs maakte de politie ons via de media deelgenoot van opgedane frustratie na een zoektocht naar een 16-jarig meisje. Een bezorgde moeder had kenbaar gemaakt dat haar dochter rond 20.00 uur een rondje was gaan hardlopen, maar om middernacht nog steeds niet thuis was, waardoor de ongerustheid groot... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Cadeau aan de stad: Hoorn in de twintigste eeuwOud Hoorn bestaat honderd jaar. Als kers op de taart wordt zondagmiddag 19 november het boek 'Hoorn in de twintigste eeuw' gepresenteerd, tijdens een jubileumbijeenkomst in Schouwburg Het Park. Het boek is een cadeau aan de stad van de jubilerende vereniging. Tien... Column Carrousel - Wally Ooms HVC haalt eruit wat erin zit Aan de reeks onzalige besluiten die afvalverwerker HVC er in de loop der jaren doorheen heeft gedrukt kan een nieuwe worden toegevoegd: betalen voor grof vuil en snoeiafval. In een eerder stadium werden de huishoudens in de regio al geconfronteerd met het verplicht plaatsen... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Pier en de Zwarte Hoop in Hoorn?In de Staatkundige Historie van Holland (van circa 1760) staat een gruwelijke, maar ook vreemde prent. Grote Pier en zijn qua gestalte al even indrukwekkende neef Wierd – waarvan later is komen vast te staan dat zij geen familie waren – staan op het...