Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

Hoorn Huizen Straten Mensen om meer redenen een bijzonder boek

In 1982 gaven Oud Hoorn, Stadsherstel en het Bureau Monumentenzorg van de gemeente Hoorn ‘Hoorn Huizen Straten Mensen’ uit, een unieke inventarisatie van woningen en gebouwen in de Hoornse binnenstad. Van alle panden werden de kadastrale gegevens opgenomen en voor zover bekend de bewonings- en de bouwgeschiedenis. Het meest interessant zijn misschien wel de opmetingsgegevens en de nauwgezette geveltekeningen die in het oorlogsjaar 1944 werden gemaakt. De tekeningen geven een fraai beeld van de stad en de straten zoals die er rond het midden van de vorige eeuw uitzagen. De totstandkoming van de tekeningen is minstens zo bijzonder.
Nadat de Duitsers in de oorlogsjaren steeds meer activiteiten van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg, zoals restauraties en de voorbereiding van restauraties, hadden stilgelegd, werd gezocht naar vervangende werkzaamheden voor het personeel. Eén daarvan was het opmeten en tekenen van straatwanden in een twintigtal karakteristieke steden, zoals Alkmaar, Breda, Edam, Elburg, Enkhuizen, Medemblik, Naarden, Thorn, Zaandam, Zutphen. En ook Hoorn. Aan die schetsbladen werden plattegronden met de nokrichting van de huizen en aanvullende informatie toegevoegd, zoals functie en monumentale status.
De landelijke leiding van het project werd in handen gelegd van de Amsterdamse architect J.M. van Hardeveld (1891-1953). De inventarisatie bood naast werk voor de eigen mensen ook werk aan architecten, bouwkundigen en tekenaars die zo nog wat konden verdienen en wellicht gevrijwaard werden van een verplichte arbeidsinzet in Duitsland. In 1917 had Van Hardeveld zich als architect in Amsterdam gevestigd. Hij ontwierp woningbouwprojecten op meerdere plaatsen in het land en verwierf een aantal mooie opdrachten uit katholieke hoek: kerken, een klooster en het aartsbisschoppelijk seminarie in Apeldoorn. In 1937 werd Van Hardeveld voor de RKSP, de Rooms-Katholieke Staatspartij, in de Amsterdamse gemeenteraad gekozen. Kort na de Duitse inval gaf Van Hardeveld, die om zijn anti-Duitse houding bekend stond, zijn raadslidmaatschap op. Daardoor, maar ook door het stilvallen van de bouwproductie, kreeg hij steeds minder opdrachten. Dat de opdracht voor dit project naar Van Hardeveld ging kan dus als een stil protest van de leiding van de Rijksdienst voor de Monumentenzorg worden gezien.
Het verhaal van Van Hardeveld kent nog een dramatische wending. Zijn dochter Annick (1923-1945), medisch analiste in het Wilhelmina Gasthuis, was koerierster voor de Binnenlandse Strijdkrachten in Amsterdam. Op 4 mei ’s avonds moest zij berichten naar een eenheid in Amsterdam-Noord brengen. Op het Hekelveld werd ze door leden van de Grüne Polizei die in een overvalwagen passeerden, zonder pardon doodgeschoten. Zij was de laatste koerierster in ons land die haar moedige werk met de dood moest bekopen.
Hoorn Huizen Straten Mensen is in te zien op de website van Oud Hoorn.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 25 maart 2018 - 06:00

Foto's



Column carrousel
Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Een nieuwe torenspits?De komende jaren zullen Kerkplein en Grote Kerk een grote metamorfose ondergaan. Het gehele plein wordt opnieuw ingericht. De plannen voor de herinrichting van het Kerkplein zijn in overleg met belanghebbenden en belangstellenden tot stand gekomen. Het Kerkplein – met uitzondering van de achterzijde van de kerk waar... Column Carrousel - Wally Ooms Zijn we hittebestendig?Het aanhoudende fraaie weer wordt door vrijwel iedereen met enthousiasme ontvangen. De stranden zijn overbevolkt, de terrassen lopen vol en kunnen de drukte niet aan, ijsverkopers weten niet wat ze meemaken, de campings in Nederland kennen een ongekende drukte, verre vakantiereizen worden omgezet naar binnenlandse bestemmingen en het... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Straatnaamgeving in HoornVoor het Kwartaalblad Oud Hoorn 1987-4 schreef Leo Hoogeveen een artikel over straatnaamgeving in de periode 1950-1965. Het is een treurigstemmend klaaglied. Want wat was de praktijk? Op voordracht van burgemeester en wethouders stelde de gemeenteraad straatnamen vast die met hetzelfde gemak werden vergeten, geschrapt omdat het plan... Column Carrousel - Wally Ooms Inwoners ontevreden over inzameling HVC: rapportcijfer 3,2Onderzoekjes. We worden er tegenwoordig mee doodgegooid: "De Nederlander wil vaker op reis", of "West-Friezen tevreden over supermarktaanbod". En niemand die iemand kent die ooit heeft deelgenomen aan deze 'onderzoekjes'. "Wie betaalt, bepaalt" is een veelgehoorde term als het gaat om de relatie opdrachtgever... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Straatnamen: een ereschuldBegin juni 1945 vond - zie foto - een grote manifestatie plaats op de Roode Steen. De Hoornse onderduikers hadden de bijeenkomst georganiseerd om hun ‘pleegouders’ en de leden van de Hoornse KP en de LO, de organisatie die landelijk actief was bij de opvang van en de... Column Carrousel - Wally Ooms AP maakt jacht op SinterklaasDe Autoriteit Persoonsgegevens is bevoegd om boetes op te leggen bij overtredingen van de Wet bescherming persoonsgegevens. Sinds 25 mei is een nieuwe privacywetgeving van kracht, waardoor vele Facebookgebruikers zich in het nauw gedreven voelen. Ze vragen zich af of ze nog wel een foto mogen...