Rodi

Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn

(Foto: aangeleverd)

Gerard Boedijn: vernieuwer van de Hafabra

Het is deze maand 125 jaar geleden dat Gerard Boedijn, die geldt als één van de grootste vernieuwers van de muziek voor harmonieorkest, fanfare en brassband, in Europa in Hoorn werd geboren. Boedijns geboortehuis aan de Draafsingel, nummer 5, recht tegenover de Oosterpoort, werd in de jaren dertig van de vorige eeuw gesloopt. Maar zijn naam is nog altijd aan Hoorn verbonden. Muziekschool Boedijn draagt die met trots. In de Kersenboogerd is bovendien een hof naar hem vernoemd: het Boedijnhof. Het straatje ligt te midden van een wat vreemde combinatie met zes andere grote musici: de klassieke componisten Antonin Dvorak en Bedrich Smetana uit het Tsjechië toen dat nog deel uitmaakte van het Habsburgse rijk, de jazzmusici Cole Porter, Duke Ellington en Glenn Miller en de Oostenrijkse operettekoning Robert Stolz. De bedenker van deze straatnamen bezat een wel erg summiere platencollectie.
Gerard Boedijn werd op 19 november 1893 geboren als zoon van een geweermaker in dienst bij het Hoornse garnizoen. In zijn functie was vader Boedijn tevens belast met de reparatie van de muziekinstrumenten van de bataljonskapel. Als jochie van vier ging Gerard mee met zijn vader naar de repetities van de kapel. Vader gaf hem ook de eerste muzieklessen op onder meer viool. Daarbij bleek reeds zijn grote muzikaliteit. Als de garnizoenskapel door de stad marcheerde liep de kleine Gerard voorop met de kleine trom. En vanwege zijn absolute gehoor hielp hij zijn vader van jongs af aan bij het stemmen van de instrumenten van de kapel. Het kon niet anders: Gerard Boedijn was voorbestemd voor een leven in de muziek. Toch volgde hij nog twee jaar een opleiding tot onderwijzer alvorens af te haken. In die tijd studeerde Boedijn al aan de voorloper van het Amsterdamse conservatorium bij grote namen uit de muziekwereld van voor de Eerste Wereldoorlog, zoals Julius Röntgen, Fred Roeske en de aanvoerder van de tweede violen Felice Togni, van het toen al fameuze onder leiding van Willem Mengelberg staande Concertgebouworkest. Als 22-jarige werd Boedijn als leraar benoemd aan Muziekschool Goovaerts in Maastricht. Daar leerde hij de Belgische musicus en componist Charles Smulders kennen, die uit zijn door de Duitsers bezette land naar het neutrale Nederland was gevlucht. Hoewel van relatief korte duur, is het contact met Smulders bepalend geweest voor de muzikale ontwikkeling van Boedijn. Smulders liet Boedijn kennis maken met de moderne muziek uit hun tijd en hij stimuleerde Boedijn om meer te componeren. Lang heeft het uitstapje naar Maastricht niet geduurd. Het muzikale milieu aldaar bood Boedijn naast het contact met Smulders, niet de ontwikkelingskansen waarop hij had gehoopt. In 1917 keerde Boedijn terug in Hoorn, waar hij in 1922 trouwde met Jannetje Cornelia Bindervoet van Nahuys. Uit het huwelijk werden twee kinderen geboren. Een zoon en een dochter. Zoon Hans trad als een begaafd violist in de voetsporen van zijn vader en speelde meer dan dertig jaar in het Radio Philharmonisch Orkest.
Het is aan Gerard Boedijn te danken dat de vaak wat denigrerend tegemoet getreden blaasmuziek evolueerde in een volwaardige concertante praktijk met geëigende composities. Boedijn schreef daarvoor zelf honderden stukken, die nog altijd tot het vaste repertoire van blaasorkesten over de gehele wereld behoren. Tot dan beperkten de harmonieorkesten, fanfares en brassbands zich voornamelijk tot marsmuziek en bewerkingen van vrolijke operette- en operadeuntjes.
Volgende maand volgt nog iets meer over deze grote muzikale zoon van onze stad.
Egbert Ottens

Artikel geplaatst op zondag 04 november 2018 - 06:00

Foto's



Reacties (0)


Reageer

Column carrousel
Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn Gerard Boedijn: vernieuwer van de HafabraHet is deze maand 125 jaar geleden dat Gerard Boedijn, die geldt als één van de grootste vernieuwers van de muziek voor harmonieorkest, fanfare en brassband, in Europa in Hoorn werd geboren. Boedijns geboortehuis aan de Draafsingel, nummer 5, recht tegenover de Oosterpoort, werd in... Column Carrousel - Wally Ooms Van Klazien uit Zalk naar farmaceutisch geboefteBij Klazien uit Zalk, die ooit grote bekendheid genoot door haar natuurmiddelen tegen bepaalde aandoeningen, wist je tenminste waar je aan toe was. De grote ziektes liet ze aan zich voorbijgaan, maar voor vrijwel alle kwaaltjes en aandoeningen had ze wel een op kruiden... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn 't Stadhuys van Hoorn in centrum AmsterdamHoorn heeft drie stadhuizen. Het oude dat zich in de Statenpoort, ofwel het Statenlogement bevond, op de hoek van de Nieuwsteeg en de Nieuwstraat en het huidige aan de Nieuwe Steen, gebouwd tussen 1975 en 1981 naar een ontwerp van het Alkmaarse architectenbureau van... Column Carrousel - Wally Ooms Woningnood neemt schrikbarende vormen aanTerwijl de gemeente Hoorn de meest fantastische plannen aan het ontwikkelen was voor een te koop staand stuk grond in Zwaag en daarover 34 bijeenkomsten in de planning had staan, is een projectontwikkelaar rond te tafel gaan zitten met de grondeigenaar en zijn ze tot zaken... Column Carrousel - Vereniging Oud Hoorn 1618In de geschiedenis van ons land is 1618 één van de kanteljaren. Stadhouder en legeraanvoerder in dienst van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden Maurits (zie hierboven, bron: Rijksmuseum) erft na het overlijden van zijn oudere halfbroer Filips Willem, de oudste zoon van Willem van Oranje, de titel Prins van... Column Carrousel - Wally Ooms Westfries landschap wordt geschiedenisEeuwenlang waren kerken, watertorens en klassieke windmolens de beeldbepalende elementen in ons polderlandschap. Door het oprichten van megawindturbines wordt nu in hoog tempo gewerkt om dat beeld te laten verdwijnen. Deze horizonvervuilers worden verspreid over het hele land ingezet om te kunnen voldoen aan een energievraagstuk dat...