Van wie is het luchtruim eigenlijk?

Door Ed Bausch

Zo voelen de raadsleden dat ook. Een tijd geleden nam de raad al een motie aan die vroeg om meer maatregelen, bijvoorbeeld minder laag vliegen en meer meetpunten. Maar de acties van het college voor die motie haalden niets uit. De gemeenteraad organiseerde daarom de avond, waarop deskundigen een toelichting kwamen geven op luchtbewegingen boven Noord-Holland-Noord. Van wie is het luchtruim eigenlijk?

Al heel lang discussie

Niet van de gemeente, niet van de provincie en ook niet van het Rijk. Van wie wel eigenlijk? Kennelijk de vliegtuigmaatschappijen en de vliegvelden. Zij gebruiken die lucht, om geld te verdienen. Het Rijk verstrekt de vergunningen aan Schiphol, om de machines te laten landen en opstijgen. Al heel lang is er discussie over die vergunningen. Ook de rechtspraak kijkt daarnaar, op verzoek van burgers en instanties. Wordt het belang, het welzijn van inwoners niet geschaad? Is er wel voldoende bekend over de schadelijke uitstoot van fijnstof?

Boven dunbevolkt gebied vliegen is, qua geluidsoverlast en misschien ook de uitstoot, niet zo’n punt. Maar wel rond luchthavens, die nu eenmaal in dichtbevolkt stedelijk gebied liggen. Het vliegverkeer neemt alleen maar toe, navenant de klachten erover ook. Er ligt een rechterlijke uitspraak dat er gehandhaafd moet worden ten gunste van de inwoners. Daaraan wordt door de overheid geen gevolg gegeven.

Heilige koe van deze tijd

Ergens moeten ze vliegen, de vliegtuigen. Want mensen willen vliegen, voor vakantie ergens ver weg of voor werk of familiebezoek. Zouden er dinsdagavond niet wat dorpsgenoten in de die avond overkomende vliegtuigen hebben gezeten? Vliegend over eigen dorp? Want het vliegen zit weer volop in de lift, het is immers spotgoedkoop, onbelast met belasting, duidelijk minder gecontroleerd op uitstoot en dergelijke dan andere sectoren. Vliegen lijkt de heilige koe van dit tijdperk, nog veel meer dan de auto. De ergerlijke bladblazer van je buurman aan de andere kant van de schutting komt overigens dicht in de buurt van de herrie van het op 600 meter overkomende populaire vliegtuig. Enige schijnheiligheid ligt ook op de loer, net als ‘not in my backyard’. Is vliegen minder erg als jij in jouw dorp geen overlast hebt, maar de buren wel?

Aanhoudende klachten

Ergens moeten die vliegtuigen toch gaan landen, op weg naar Schiphol. Of daarvandaan opstijgen. Naar het westen toe komen ze dan ook boven het dorp. Dalend komen ze vaak vanaf zee, om af te buigen naar het zuiden richting Schiphol. Waarom moet dat nou precies boven Heiloo en vooral waarom op slechts 600 meter hoogte? De deskundigen die dinsdagavond te gast waren hadden ruim de tijd om uit te leggen hoe de structuren zijn voor elk vliegtuig, hoe alle regels en beperkingen bekend zijn bij de piloten of worden uitgelegd door de dienstdoende luchtverkeersleider. Hoe ze rekening moeten houden met de inwoners en bedrijven op de grond. Dat lijkt allemaal heel wat. Toch blijven de klachten.

Parallelle landingsbanen

Er volgde een discussie over het lage vliegen op weg naar de landing. De Polderbaan en Zwanenburglaan liggen daarvoor klaar, vlak naast elkaar. Dus de vliegtuigen komen dan te dicht bij elkaar als ze zowat gelijktijdig aankomen. Dat is zeker overdag voortdurend aan de orde, want het gaat om 25.000 landingen per jaar. Dat zijn er dagelijks heel wat, de hele week door. Dus ze moeten boven elkaar vliegend aankomen, het onderste vliegtuig laag boven Heiloo. Er wordt op gestudeerd hoe het misschien anders kan, met name bij het Ministerie van Infrastructuur. Wie weet gaan veel toestellen veel stiller worden. Voorlopig zal het zijn zoals het is. 

Wijzen op handhaving

Wethouder Ronald Vennik is op zich blij met 5.000 minder nachtvluchten, hoewel het streven blijft gericht op nul. Niet blij is hij dat dit nieuwe kabinet meer vluchten wil toestaan dan het vorige kabinet. Wat kan de raad van Heiloo doen, na deze openbare studie-avond?

Na afloop bleek dat PvdA, D66 en Heiloo2000 komende maandag met een motie zullen komen. Een motie die vraagt om het Rijk te blijven wijzen op uitspraken van de rechtbank in Den Haag, om het belang van Schiphol niet belangrijker te laten zijn dan de gezondheid van inwoners onder de lijnen van landen en opstijgen. Wijzen op handhaving, met die rechterlijke uitspraak in de hand. Dat zal een signaal zijn. Zal het de macht en lobby van Schiphol kunnen breken? Vele Heilooërs zullen er stiekem op hopen.

Er waren dikke bossen bloemen voor de deskundigen die gelijk kwamen kijken in het mooie Heiloo. In de nieuwe raadszaal die supergoed geïsoleerd bleek, in beton gegoten. Geen vliegtuig gehoord.