Schuur viert feestje met Joost Swarte
CultuurHAARLEM - Twintig jaar zit de nieuwe Schuur aan de Lange Begijnestraat en wel in de opvallende behuizing die Haarlems meest beroemde illustrator en ontwerper Joost Swarte bedacht. Een speels en praktisch gebouw dat internationaal nog steeds in de belangstelling staat.
Door Willem Brand
De 20ste verjaardag werd gevierd met taart en prosecco én met de onthulling van een Joost Swarte print achter de bar. Een wandillustratie die, zo zei de maker, de verbeelding moet prikkelen en waarin vier elementen samenkomen: toneel, dans, film en het gesproken woord.
Verbeelding
De vier poten van de programmering worden op zijn Swarte’s neergezet: in klare lijn en met een kwinkslag. Hamlet die naar een schedel kijkt verbeeldt het toneel. De danser laat zijn hoofd tollen met een schoen op de plek van zijn hoofd. Een figuur die met twee lenzen naar de wereld kijkt is de filmkijker. En ‘spoken word’ is een spook dat terugpraat!
Droomontwerp
In 1995 werd Swarte benaderd om een droomontwerp voor de nieuwe Toneelschuur te verzinnen. Hij kreeg een programma van eisen van 120 pagina’s mee, grapte hij. “Ik ben gaan puzzelen en kreeg diezelfde dag een idee.” Hoe hij ook poogde dat idee af te breken, het bleef staan. “In 1997 werd mijn ontwerp door de gemeente omarmd. In samenwerking met architectenbureau Mecanoo is het naar een werkelijk gebouw getild.”
Bijlage
Het eerste toneelstuk in het nieuwe gebouw heette ‘Hongerende weg’, gemaakt door de firma Rieks Swarte. Na afloop draaide broer Joost paatjes in het café. Joost Swarte: “Voor de productie werd een catwalk gebouwd zodat publiek aan twee kanten kon zitten. Dat gaf meteen de mogelijkheden van de zaal aan.” Grappig was dat Max Carbaat, vrijwillig medewerker van de Schuur, Joost Swarte bij de borrel vraagt om de bijlage die Haarlems Dagblad twintig jaar uitbracht van de Toneelschuur te ondertekenen.
Foefje
Het gebouw beweegt mee met de tijd. Joost Swarte was nauw betrokken bij het maken van een lagere bar voor rolstoelgebruikers. Hij verzon als vrolijk foefje spiegels aan de zijkanten zodat rolstoelgebruiker of kind de bestelling kan zien staan. Swarte illustreerde ook de genderneutrale wc’s met als onderscheidende factor ‘zitten’ en ‘staan’. Dat vond Schuurvriend Jeanet van de Berg oneerlijk, want “mannen kunnen beiden.”