50 jaar Mooi Zaanstad: nieuwste boek Yvonne de Graaf (71)
NieuwsWORMER/ZAANSTAD – Je mag haar echt een creatieve duizendpoot noemen. Ook al staat de levensteller inmiddels op het respectabele getal van 71 jaar, Yvonne de Graaf bruist nog van de energie. Wat heet. Als we binnenstappen in haar woning in Wormer, komt er rook onder de balpen vandaan om de grote hoeveelheid opmerkelijke activiteiten te noteren uit haar leven. We staan nog maar met één been in de gang en gelijk steekt ze van wal over haar laatste project: het boek 50 jaar mooi Zaanstad. De lancering van haar zesde boek staat gepland op 17 oktober. Dan krijgt Jan Hamming officieel het eerste exemplaar overhandigd.
‘Ik noem mezelf wel eens promotor van Zaanstad’
“50 jaar Mooi Zaanstad is een idee van burgemeester Hamming. In een gesprek dat eigenlijk een kwartiertje zou duren maar ruim een uur enthousiast praten werd, vroeg hij mij een boek over het 50-jarig bestaan van Zaanstad te maken. Met nu als resultaat informatieve, kleurrijke verhalen die een mooi beeld geven van zorg, welzijn, wonen, werken en samenleven in Zaanstad”, vertelt Yvonne.
‘Ik ben een laatbloeier’
Ook al woont Yvonne nu net aan de andere kant van de Zaanbocht, ze is geboren en getogen in Zaandam. ‘Kilo’s tekst’ maakte ze aan verhalen en boeken vol liefde voor de Zaanstreek.
Lachend zegt ze: “Ach, ik ben een laatbloeier. Ik heb van alles gedaan. Onder meer kinderen bijles gegeven maar ook achter de kassa van de Aldi gewerkt. Moest ik 730 codes uit mijn hoofd leren. Maar ik kan ook grafisch ontwerpen met Adobe Indesign. En ik heb in een dierenzaak gewerkt. Allemaal leuk. Alleen kan ik niet tegen hiërarchie. Zo werkte ik ooit ergens waar je niet tussendoor naar het toilet mocht omdat de chef niet wilde dat je pauze nam. Ik zag een collega huilen van de honger. ‘Nou meid’, zei ik, ‘kom op. We gaan naar de wc en even wat eten’. Komt de chef naar ons toe en moppert ‘wat doen jullie?’ Ik zeg tegen hem ‘Dat zie je toch? We eten wat. Want met een lege maag kun je niet werken. En moet jij nooit naar de wc? Als je er niet mee eens bent, ontsla je me maar! Dat deed hij dus niet he!”
De omslag van het boek.
Doortastend, ontwapenend, charmant. En een geweldig schrijftalent. Dat is Yvonne de Graaf ook. Ze schreef elf jaar lang als wijkjournalist elke week twee pagina’s vol onder de titel Zaanse Wijken. Die werden gepubliceerd in weekblad De Zaankanter. Gepokt en gemazeld door het lokale journalistieke vak met de harde deadlines lukte het Yvonne in zo’n acht maanden 50 jaar Mooi Zaanstad te maken. Een topprestatie. In januari begon ze aan de klus, nu ligt het resultaat al in de winkel.
Rode draad
Rode draad is de Zaan. Die alle voormalige Zaandorpen én de mensen die er wonen verbindt. “Het uitzicht op de bootjes, klein en groot, en het klotsen van de golfjes doen je hart verwarmen’, aldus Yvonne.
Los van achtergrondartikelen over het ontstaan van Zaanstad, de treinstations, de metamorfose van de Gedempte Gracht tot hét visitekaartje van de stad maakte de auteur persoonlijke portretten van Zaankanters. Zonder al te veel details te willen verraden uit het boek zijn er voor Zaankanters veel leuke en herkenbare verhalen te lezen. Minstens zo bijzonder zijn de vele foto’s. Die maakte Yvonne bijna allemaal zelf.
Ook klompenmaker Alexander van der Hoorn komt in het boek voor.
Verkademeisjes
Zo haalt iemand herinneringen op uit de tijd van Bruynzeel, de eerste McDonald’s vestiging in Nederland, Duyvis en de ‘Verkademeisjes’. De Zaanse bruggen komen in woord en beeld, Haaldersbroek, natuurlijk de Zaanse Schans (met foto van de eerste bewoners van ons culturele erfgoed) en bijzondere oer-Zaanse bedrijven.
Leuke anekdotes
Yvonne’s schrijfervaring als wijkjournalist – en auteur van nog vijf boeken – zorgt ook in haar nieuwste boek voor aangenaam leesvoer. Daarbij toont ze oog voor het optekenen van mooie Zaanse details en leuke anekdotes. In haar keuze Zaankanters te portretteren komen tevens mensen voorbij die je vaker in het nieuws ziet. Bijvoorbeeld omdat ze een ‘dozendag’ organiseren. (‘wat ik daar meemaakte! Ik was blij dat ik weer buitenstond…’)
Oudste café/koffiehuis van Zaandam: Lamers op de Zuiddijk.
‘Ik leg mijn hart op het papier’
De persoonlijke portretten in 50 jaar Mooi Zaanstad zijn het alleen al waard het boek te kopen. Zelf noemt Yvonne haar talent ‘het hart op papier leggen’. “Ik heb het boek heel gepassioneerd samengesteld met verhalen die ik opschreef vanuit mijn hart voor de Zaanstreek. Ik noem mezelf wel eens ‘de promotor van Zaanstad’. Dat was ik al in de tijd toen Geke Faber burgemeester was, een geweldige vrouw. Door mijn werk voor Zaanse Wijken heb ik ook veel te maken gehad met de gemeente. Jeroen Olthof, Barbara Visser, de wijkmanagers, ik sprak ze vaak. Zo heb ik ook in 50 jaar Mooi Zaanstad haar partijgenote wethouder Stephanie Onclin geportretteerd”, vult Yvonne aan.
Presentatie
Ho! Stop maar, beste Yvonne. Met je boek Zaans groen in de achtertuin won je al de publieksprijs van uitgeverij Boekscout in de categorie streekhistorie. Eenzelfde onderscheiding ligt vast en zeker in het verschiet voor je nieuwste boek.
De officiële presentatie van 50 jaar Mooi Zaanstad is op 17 oktober en speelt zich vanaf 16.45 uur af in het clubgebouw van speeltuinvereniging Theresia aan de Professor Struijckenstraat in Zaandam. Daar kost het boek 25 euro. Op 19 oktober is er een signeersessie bij de Bruna in Zaandam waar het boek ook officieel te koop is. In de boekwinkel kost het 27,50 euro. Bij de opening is er ook muziek leerlingen van de Fluxus muziekschool.
