Hugo van der Geest
Waarom doe je wat je doet? Welke geschiedenis speelt daarin mee? Hugo van der Geest (46) probeert onbewuste drijfveren zichtbaar te maken. “Dat wat gezegd wordt, maar vooral wat niet gezegd wordt.” Hugo woont met zijn vriendin Agnetha in Honselersdijk Samen hebben ze drie kinderen, Roos, Ted* en Joep.
Waar kom je vandaan?
Ik ben geboren in Honselersdijk. De jongste in een gezin van vier. Mijn vader had een poeliersbedrijf met een kiosk en een verkoopwagen in de regio en de productie in het dorp.
Zag jij daar ook toekomst in?
Op mijn vijfde was ik heel stellig: 'ik word geen kippenboer'. Maar wat ik dan wel wilde, geen idee. Mijn vader raadde me aan: als je het niet weet, ga dan iets doen met eten, want dat willen mensen altijd. Na Het Startblok in Honselersdijk en de mavo in Poeldijk wilde ik de hotelschool doen. Dat ging uiteindelijk niet door en in plaats daarvan heb ik SVO gedaan (slagersvakschool).
Toch al in de richting...
Ik hielp natuurlijk geregeld mee in het bedrijf. Ik had alleen geen ambitie om het over te nemen. Na de SVO kwam ik in eerste instantie tóch in de horeca terecht. Als invaller op allerlei plekken ingezet. Dat was soms best een uitdaging, maar daar leer je ook veel van. Niet alles is leuk, dat moet ik ook eerlijk zeggen. Dus op een gegeven moment ben ik daar gestopt. Daarna heb ik een klein jaar bij Bakkersland op de klantenservice gezeten. Toen kreeg mijn vader een nieuwe standplaats op de Leyweg aangeboden, maar hij had daarvoor geen personeel. Dus kwamen we overeen dat in 'tijdelijk kippenboer' zou worden. In eerste instantie voor drie maanden. Later een jaarcontract. Het beviel me toch beter dan ik dacht. Zo'n nieuwe standplaats is een vorm van pionieren. Je kunt je eigen ding doen. Iedere standplaats is anders. Andere klanten, andere wensen.
En daardoor veranderde je langzaam van gedachten?
Ja. Na dat jaar ging ik samen met mijn zus in gesprek met mijn vader over overname. Waarbij we er alle drie wel van bewust waren dat we rustige stappen moesten zetten. Toen mijn vader niet al te lang daarvoor ziek was geworden nam mijn broer tijdelijk de zaak waar. Daar bleken ze allebei nog niet klaar voor en dan ontstaan er... lastige situaties.
Zoals?
Opvattingen. Visies. Gevoel. Dingen waarover niet gesproken werd terwijl dat wel moest. Andere dingen die juist wel gezegd werden die misschien anders of niet gezegd hadden moeten worden. Dat is een veel voorkomende dynamiek in familiebedrijven. Wat gezegd wordt kan stevig zijn. Maar er wordt ook veel bedekt. Mijn zus en ik zijn uiteindelijk met mijn vader in een VOF gestapt. Maar we hebben daar de tijd voor genomen. Nieuwe plannen en situaties, daar moet je aan wennen.
Wat waren je plannen?
In plaats van rauwe kip verkopen wilde ik gaan grillen. Onderzoek gedaan. Plan gemaakt. Maar op het moment dat ik daarmee kwam zei mijn vader 'nee'. En mijn zus ook. Dat was een koude douche. De volgende dag heb ik met haar een stevig gesprek gehad en toen veranderde ze van gedachten. Buiten het medeweten van mijn vader heb ik toen dingen in gang gezet. Toe ik uiteindelijk vertelde waar ik mee bezig was, heeft hij zes weken niet met me gepraat.
Dat zet de zaken wel op scherp...
Ja. Maar uiteindelijk hielp het hem ook om dingen los te kunnen laten. Een paar weken later kwam hij aan met grillworst 'moet je misschien ook eens proberen'. En jaren later gaf hij toe dat hij heel trots op me was. Inmiddels had hij gezien dat het succes had. Al na drie jaar waren we allemaal reuzeblij met de gril. Anders hadden we als bedrijf geen bestaansrecht meer gehad. Het bedrijf was wel afgeslankt. Maar groei is geen wet en groter verdient niet altijd beter. Wij waren goed in het kleine. In de volgende 22 jaar heb ik met veel plezier gewerkt.
Waarom stopte je?
In 2010 trad mijn vader terug. Een jaar later werd mijn zus ziek en die overleed in 2014. Haar ziekteproces zette mij al aan het denken. Door haar maakte ik kennis met de complementaire geneeskunde. Ze was in haar ziekteproces echt een leeuwin die van alles probeerde. Complementair is een betere term dan alternatief. Het voegt toe aan de reguliere geneeskunde. Zelf had ik ook baat bij een aantal behandelingen en ik begon me er voor te interesseren. Dat opende de deur naar een andere, mogelijke toekomst, al wist ik dat op dat moment nog niet. Maar toen mijn boekhouder vervolgens vertelde dat hij bedrijfsmakelaar werd zei ik: begin bij mij. Verkoop de hut maar.
Zomaar?
Nee, natuurlijk niet. Daar was ik nog lang niet aan toe. Het was pas het begin van een proces dat vijf jaar duurde. Niet alleen verkoop je een bedrijf niet zomaar. Je blijkt met talloze onzichtbare tentakels aan zo'n familiebedrijf vast te zitten.
Voel je je verplicht?
Niet heel bewust. Maar ik was de derde generatie. Mijn opa was met het bedrijf begonnen. Dat ik dan na 83 jaar degene ben die de deur sluit. Dat is wel iets. Dus daar is tijd voor nodig. En je moet ook gaan nadenken over wat je dán gaat doen. Die vijf jaar heb ik onder andere gebruikt om om te scholen naar wat ik nu doe.
En wat doe je nu?
In mijn praktijk 'Onbewuste Drijfveren' ben ik onder andere begeleider van familie- en organisatieopstellingen, met als specialisatie familiebedrijven. het is systemisch werk en een vorm van lichaamsgericht werk. Mensen komen bij mij met een probleem of een verlangen en door middel van het in beeld brengen van de familiedynamiek help ik hen aan meer inzichten en duidelijkheid. Systemisch werken maakt het onbewuste bewust. Zaken uit je eigen verleden, en zelfs van generaties voor je, hebben invloed op wat je nu voelt en hoe je handelt. Mijn eigen ervaring was, toen ik er mee bezig was, dat de energie, je zou haast kunnen zeggen, de geest, van mijn opa nog steeds in ons bedrijf zat. Dat klinkt misschien zweverig, maar dat is het niet.
Heb je een voorbeeld?
In familiebedrijven is latent 'schuldgevoel' soms aanwezig: het gevoel verplicht te zijn aan je voorgangers. Vrijwel niemand wordt echt gedwongen om een bedrijf over te nemen. Vaak is het veel subtieler. Het gevoel van verplichting. Bijvoorbeeld omdat er zoveel ziel en zaligheid van je voorgangers in zit. Dat is niet verkeerd, maar het is wel goed je ervan bewust te zijn. En bij familiebedrijven speelt dus ook de familie een rol in de dynamiek. Van familieleden die altijd een gerust idee gehad hebben dat ze iets hadden om op terug te vallen, tot de dynamiek die alle ondernemers herkennen; dat het ten koste gaat van relaties. Van sociale contacten. De zaak staat op één. Dat maakt jou als gezinslid per definitie nummer twee of lager. En dat doet óók weer iets met je. Die bewustwording heb ik ook ondergaan. Dat de zaak hoger stond dan ik. Daar heb ik geen spijt van. Het heeft me ook veel goeds gebracht. Maar ik onderken het wel. En nu ben ik ook ondernemer, maar wel op en andere manier. Door de aard ervan kan ik er wel zijn en dingen van mijn kinderen meemaken.
Je bent dus gespecialiseerd in familiebedrijven...
Ja, 80 procent van mijn cliënten is ondernemer. maar er komen allerlei mensen bij me. Mensen die op een of andere manier verandering willen. werk, relaties, lichamelijke klachten, Noem het maar. Mensen die hun eigen gedrag beter willen begrijpen. Patronen willen doorbreken, maar niet weten hoe. Vaak zijn ze verrast als ze ontdekken dat een opstelling inzicht biedt, en daarmee handvatten om daarmee aan de slag te gaan. Dat is mooi werk en ik voel me bevoorrecht dat ik dat mag doen, en daarbij ook mijn eigen ervaringen mag gebruiken.
Wil jij ook Op de Pijp of ken je iemand met een mooi verhaal? Mail dan naar redactie.westland@rodi.nl.
