TIEN STEKELTJES
Ons kleinste, inheemse zoetwatervisje is het oh zo schattige tiendoornige stekelbaarsje. We hebben er waarschijnlijk tientallen miljoenen in ons land maar bijna niemand ziet ze ooit. Dat komt misschien omdat ze maar zo lang worden als je pink en doordat ze vooral in modderslootjes wonen.
Terwijl het van die interessante visjes zijn. Waar de meeste vissedames hun eieren bijna achteloos in open water baren, waarna papa er even vluchtig zijn ding overheen doet, doet de tiendoornige stekelbaarspapa dat veel zorgzamer. Het mannetje, hoewel niet zo mooi als de beroemde roodblauwe driedoornige stekelbaars, maar toch met een elegant pikzwart paarkleed met helderwitte buikstekels, bouwt namelijk een kunstig nestje in een waterplant. Die maakt hij van stukjes andere waterplant, aan elkaar geplakt met lijm uit een klier bij zijn poeperd. Als hij tevreden is dan jaagt hij de bolbuikige vrouwtjes om zijn nest niet meer weg, maar lokt hij ze naar zich toe en verleidt hij ze om in het kokervormige nestje heen te zwemmen. Als dat lukt, dan legt het vrouwtje al haar eitjes in dat broedbuideltje waarna het mannetje haar eruit duwt en zijn gerief er over doet. Vervolgens mag mama van papa weer zo snel mogelijk opsodemieteren en jaagt hij haar zelfs fel weg. Dan verzorgt hij wekenlang het kinderbroedsel, door ze te beschermen tegen roofdieren en door er regelmatig met zijn borstvinnetjes zuurstofrijk water overheen te waaieren. Tiendoornige stekelbaars hebben niet altijd precies tien stekels maar ze beschermen hen goed. Want als een baars of snoek ze opslokt zijn ze daarna moeilijk daadwerkelijk door te slikken doordat ze hun stekels rechtop zetten en zo worden ze vaak weer uitgespuugd. Tiendoornige stekeltjes noemen we ook nuttig, want ze eten enorme hoeveelheden muggenlarven. Daarom zijn ze plaatselijk ook niet zeldzaam en vullen ze zo veelvuldig de buiken van onze plaatselijke ijsvogels en lepelaars, die we veel makkelijker en veel liever zien.