‘Ik ben mijn auto in gevlucht en heb de politie gebeld’; Johan Helfensteijn blikt terug op 41 jaren bij de Wegenwacht
NieuwsNa eenenveertig dienstjaren bij de Wegenwacht van de ANWB, goed voor bijna zestigduizend gerepareerde auto’s, is Johan Helfensteijn (64) uit Landsmeer met pensioen. Een geruisloos afscheid is het niet geworden.
Door Marcel van Stigt
LANDSMEER – Hij heeft de pensioengerechtigde leeftijd nog niet bereikt, maar gezien de zwaarte van zijn beroep – niet zelden lag hij onder een auto en ook in barre weersomstandigheden was hij in touw – mocht Johan Helfensteijn drie jaar eerder stoppen. Voor hem een goed moment, niet in de laatste plaats omdat zijn knie begint te protesteren.
Op zijn laatste werkdag reed tv-presentator Jochem van Gelder, met wie hij meer dan vijftig uitzendingen heeft gemaakt voor de realityserie ‘De Alarmcentrale: Pech Onderweg’, mee en vorige week stond hij in het middelpunt van een groot feest in Watergang met meer dan honderd gasten, een Amsterdamse accordeonist en de West End Bigband met buurman Marten Japenga in de gelederen. “Vaak zijn afscheidsrecepties bij de Wegenwacht sober, want er is een bepaald budget voor. Maar ik wilde iets groots met muziek.”
Amicale, joviale inslag
Dat het zo druk was zegt iets over de populariteit van Johan Helfensteijn. Dit laat zich gemakkelijk verklaren. Naast zijn amicale, joviale inslag staat hij altijd klaar voor buurtbewoners die met panne kampen. Lekke band, startproblemen, radiateur stuk, met alle liefde helpt hij ze uit de brand.
Johan Helfensteijn werkte in 1984 nog als importeur van grondverzetmachines toen hij zin had in een nieuw avontuur. Hij zag in De Telegraaf een advertentie van de ANWB, die op zoek was naar monteurs voor de Wegenwacht, en toen was hij er meteen uit. Een vrij beroep, dat sprak hem bijzonder aan. Hij solliciteerde, werd aangenomen en volgde bij de ANWB diverse trainingen. En daarna mocht hij de weg op in het gebied Noord-Holland/Amsterdam.
Pech op weg naar een trouwdag
Niet zelden moest hij naast zijn aangeleerde technische kennis een hoop empathisch vermogen aanspreken. Niemand zit op autopech te wachten, en al helemaal niet als je op weg bent naar bijvoorbeeld een trouwdag, uitvaart of sollicitatiegesprek, en als de Wegenwacht niet binnen vijf minuten komt aanrijden, willen nog wel eens wat stoppen doorslaan. “Ze moeten lang wachten, raken zwaar geïrriteerd en varen dan eerst tegen me uit. Ik heb dit regelmatig meegemaakt. Ik liet ze dan uitrazen en verhielp daarna het probleem. En als dat niet lukte, heb ik weleens mensen met mijn eigen auto naar een uitvaart gebracht. Maar ik heb ook mensen na afloop gebeld met de vraag of ze veilig zijn thuisgekomen. Ik denk dat ik in negentig procent van de gevallen het probleem heb opgelost. En anders heb ik de auto naar een garagebedrijf gesleept.”
De wielen half op de vluchtstrook
Het is voor de Wegenwacht-medewerkers niet altijd veilig. Zeker met de komst van de mobiele telefoon is het goed uitkijken langs de weg. “Bestuurders zitten achter het stuur vaak op hun telefoon. Dan zie je ze al aankomen, met de wielen half op de vluchtstrook. Ik ben vijftien jaar geleden ook wel eens in elkaar geslagen door een coke snuivende automobilist. Het was op een zondagochtend in Amsterdam-Noord. Hij had de sleutel in de auto laten liggen en de deur dichtgeslagen. In dat soort gevallen moet de bestuurder een papiertje ondertekenen voor schade die kan ontstaan. Dat wilde hij niet. Hij begon te slaan. Ik ben mijn auto in gevlucht en heb de politie gebeld. De man is opgepakt. Zelf kon hij niet vluchten.”
Gelukkig zijn het vooral leuke voorvallen die hij heeft meegemaakt. Zoals die keer dat hij op het Surinameplein in Amsterdam stond geparkeerd om iets in het stratenboek op te zoeken. Het kletterde van de regen, het was donker en het logo op zijn dag was verlicht. Toen stapte aan de rechterkant een Engelsman in met in zijn hand een koffer. ‘Eden Hotel, please’, zei hij. Dacht hij dat hij in een taxi was gestapt.
Man buiten met badjas en badslippers
“Die man in Amsterdam die met badjas en badslippers aan buiten stond zal ik ook nooit vergeten. Er lag een pak sneeuw op straat en het was koud. ‘Het duurde zo lang voordat u kwam, dus ik ben alvast buiten gaan staan’, zei hij. ‘Toen waaide de voordeur dicht. En er is niemand thuis.’ Ik zag een kratje bier staan, ben erop gaan staan en heb het bovenlicht eruit gehaald. Toen kon hij naar binnen.”
Later is hij zich gaan verdiepen in elektrische en hybride auto’s, waarbij het vaak draait om uitlezen en resetten. Ook in laadpalen, elektrische fietsen, scooters en 45 kilometer-auto’s raakte hij geheel thuis. “Van zo’n karretje heb ik en wel eens boven in de huiskamer een band geplakt.”
In de Dordogne
De reparaties bleven niet beperkt tot een grote kring rond Amsterdam. Ook in de Franse Dordogne werd hij actief en daarmee heeft hij de televisie gehaald. “In 2019 bestond de Wegenwacht 75 jaar en daar wilde een televisieomroep aandacht aan besteden met het programma ‘De Alarmcentrale: Pech Onderweg’. Er waren hiervoor achttien ANWB’ers nodig. Ik zat met mijn vrouw in Frankrijk en de ANWB vroeg of ik voor het programma een week langer wilde blijven. Ik wilde niet aan het programma meewerken en heb een rij bezwaren op papier gezet om de overhandigen. Maar toen kwam Jochem van Gelder aanrijden. Hij draaide het raampje open, keek me aan en ik zei: ‘Je mag je wel even scheren, want je ziet er niet uit’. We hadden meteen een klik en we hebben vijftig afleveringen opgenomen. Ik repareerde gestrande auto’s, hij maakte een praatje met de bestuurders. We voelden elkaar heel goed aan en hebben nog steeds contact. Hij was ook aanwezig op mijn laatste werkdag en op mijn afscheidsfeest. Dat programma heeft me veel bekendheid opgeleverd. Ik werd herkend aan mijn stem. Ik heb wel eens een man aan de lijn gehad, met wie ik een afspraak maakte. Zijn telefoon stond daarna nog aan. Toen hoorde ik hem tegen zijn vrouw zeggen: ‘Ga wat aantrekken, want die man van de tv komt zo’.”
