Derde Maasvlakte geeft hoofdpijn als bereikbaarheid niet goed is
NieuwsHet gaat niet goed in de haven, maar de overheid gaat uit van herstel en dus is er straks meer ruimte voor bedrijven nodig: de Derde Maasvlakte. Een kritisch geluid komt opmerkelijk uit de transportsector.
Door Kor Kegel
Zeewaartse uitbreiding van de Maasvlaktes is pas zinvol als de Derde Maasvlakte goed bereikbaar is, zegt Fay van Dongen, sinds kort clustermanager Mainports van Transport en Logistiek Nederland (TLN).
“Eerst de infrastructuur versterken, dan pas de Maasvlakte uitbreiden,” zegt ze. Er is een robuuste visie op bereikbaarheid nodig. “Ruimte aan zee zonder bereikbaarheid op het land betekent meer hoofdpijn in de verkeersketen, en niet meer handel,” is haar boodschap.
De huidige knelpunten vragen om regie en ruimte. Toenemend transport zorgt voor structurele congestie, bestaande uit files op de A15 langs Rozenburg, piekbelasting in de binnenvaart en beperkte spoorcapaciteit. TLN vindt dat ook het tekort aan ruimte voor distributiecentra en containerdepots eerst moet worden opgelost.
TLN ziet dagelijks problemen die de Rotterdamse haveneconomie geen goed doen. Transportondernemers hebben last van verstoorde schema’s, zoals onverwachte wijzigingen in scheepsaankomsten. Dat leidt tot problemen in de containeroverslag. Als rederijen dan uitwijken naar Antwerpen, moeten transporteurs extra kilometers maken. Vrachtwagenchauffeurs zijn dan langer onderweg en dat zorgt voor onzekere aankomst- en aflevertijden.
Tijdens piekmomenten bereiken terminals hun maximale capaciteit
Bij de terminals gaat het ook vaak mis. Soms sluiten ze voor het inleveren van lege containers om ruimte te maken, wat resulteert in overbelasting bij depots en extra omrijden van chauffeurs. Tijdens piekmomenten bereiken terminals hun maximale capaciteit en dat leidt dan weer tot vertragingen, hogere kosten en minder efficiënte logistiek. Binnenvaart en spoor kunnen hun rol alleen waarmaken als er voldoende overslagpunten en ruimte in het achterland beschikbaar zijn.
Fay van Dongen: “Het uitbreiden van de fysieke zeehaven heeft weinig zin als de logistiek op het land die extra lading niet kan verwerken. We moeten geen Derde Maasvlakte bouwen om het verleden voort te zetten, maar om de logistiek van de toekomst mogelijk te maken – bereikbaar, duurzaam en eerlijk georganiseerd.”
Bij de Tweede Maasvlakte was de grote beleidsfout dat de stikstofcompensatie tot marktverstoring leidde, doordat alleen Nederlandse transporteurs handhaafbaar waren op Euro-6-eisen.
Komt er een derde Maasvlakte, dan mag digitalisering niet vrijblijvend zijn. “Cruciaal voor transparantie, veiligheid en voorspelbaarheid,” stelt TLN.
Drie varianten van een Derde Maasvlakte onderzocht
Havenbedrijf Rotterdam heeft drie varianten van een Derde Maasvlakte onderzocht. De kleinste optie biedt vooral ruimte voor energie. De grootste optie maakt ook terminals mogelijk. De geschatte kosten variëren van 900 miljoen tot 3,2 miljard euro. Op een conferentie in Den Haag werden de varianten gepresenteerd. Maximaal is duizend hectare nieuw land mogelijk ten zuidwesten van de bestaande Maasvlakte, qua vorm vergelijkbaar met de koppen van Goeree-Overflakkee en Schouwen-Duiveland. De andere opties gaan uit van 400 en 800 hectare. Landschapsarchitect Rens Wijnakker benadrukt de noodzaak van ‘schuifruimte’ om de overgang van fossiele naar schone industrie mogelijk te maken. Volgens hem is fysieke ruimte essentieel voor nieuwe bedrijven en logistieke processen.
René van der Plas van Havenbedrijf Rotterdam stelt dat nog niet vaststaat of landaanwinning noodzakelijk is: ‘We moeten het zorgvuldig onderzoeken, met oog voor natuur en omgeving.”
Natuurmonumenten benadrukt dat eerder toegezegde natuurcompensatie voor de Tweede Maasvlakte nog niet volledig is gerealiseerd. De visserijsector heeft zorgen over de impact van kustuitbreiding op visgronden.