Een thuis voor Rijswijkers met dementie
Senioren met dementie een zodanig thuis geven dat zij zich ook echt thuis voelen in hun nieuwe situatie en dat ze hun vrijheden behouden. Dat is het uitgangspunt van het Hof van Kerstanje, de zorglocatie van Cardia in Rijswijk-Buiten, die onlangs werd gerealiseerd. Op donderdag 3 april werd de locatie officieel geopend tijdens een feestelijke bijeenkomst.
Door Edwin Fagel
De gemeenschappelijke ruimte op de begane grond is afgeladen. Rond het fraaie gebouw staan mooi versierde statafels met ballonnen. Bewoner Jo de Werd knipt samen met wethouder Sandra van de Waart met een enorme schaar het lint door dat voor de ingang hangt.
Tijdens de bijeenkomst, onder leiding van Diana Boerefijn van Cardia, wordt besproken wat er zo bijzonder is aan deze locatie. Het Hof van Kerstanje is geen verpleeghuis, maar een locatie waar senioren met (beginnende) dementie zelfstandig kunnen blijven wonen. Er is geen gesloten afdeling: iedereen kan vrij naar buiten en naar binnen. Zelfstandigheid wordt gestimuleerd, zo worden de bewoners bijvoorbeeld niet aan tafel geserveerd, maar kunnen ze hun maaltijden zelf bij de keuken afhalen. Hoewel er 24 uur per dag zorgmedewerkers in het pand aanwezig zijn, zie je dat bewoners elkaar helpen en ondersteunen. In de maanden dat het pand nu bewoond wordt, zijn er verschillende vriendenclubs ontstaan, die elkaar ophalen om bijvoorbeeld ‘s avonds beneden nog even gezellig een spelletje te doen.
Teun Toebes, auteur van het boek Verpleeg Thuis, en maker van de film Human Forever, geeft tijdens zijn korte presentatie aan dat we mensen met dementie primair als mensen moeten blijven zien, in plaats van als patiënt. Richt een tehuis in als een thuis. Je ziet in verpleeghuizen vaak een uniforme inrichting, tot de koffiekannen aan toe. ‘Symbolen van institutionalisering,’ noemt Toebes ze. Andere voorbeelden zijn de A4-tjes aan de muur met ge- en verboden, iedereen dezelfde handdoek, waxinelichtjes in plaats van echte kaarsen, etc. Om alle gevaren uit te sluiten, worden mensen onnodig afhankelijk gemaakt en in hun vrijheden beknot. Door mensen vertrouwen te geven, waar nodig te begeleiden en hen de ruimte te laten inrichten als hun eigen huis, wordt de kwaliteit van leven aanzienlijk beter.
Toebes vertelt dat hij voorafgaand aan de opening een rondje door het Hof van Kerstanje heeft gelopen en dat hij heel blij werd van wat hij zag. Niettemin geeft Diana Boerefijn aan de nodige inspiratie te hebben gehaald uit het betoog van Toebes, om te kijken hoe de leefomgeving van de bewoners verder kan worden verbeterd. Tijdens de borrel stralen de bewoners, familieleden, zorgmedewerkers en hoogwaardigheidsbekleders: Rijswijk is een prachtige zorglocatie rijker.
Thuisfonds helpt daklozen aan eigen woonruimte
Met de ondertekening van een intentieverklaring voor het oprichten van een Thuisfonds hebben de gemeente Rijswijk, woningcorporatie Rijswijk Wonen en het Kansfonds een grote stap gezet in de strijd tegen dakloosheid. Samen hopen zij nog dit jaar een aantal permanente woonplekken voor (dreigend) dakloze mensen te realiseren in Rijswijk.
Het nog op te zetten Thuisfonds is de eerste in zijn vorm, in deze opzet. Het fonds bundelt kapitaal van impactinvesteerders en koopt daarmee woningen op voor mensen zonder thuis en zorgt ervoor dat deze woningen beschikbaar komen en blijven voor deze doelgroep. Wethouder Sociaal Domein Larissa Bentvelzen is blij met deze stap: “Dakloosheid mag in een welvarend land als Nederland niet bestaan. Samen met het Thuisfonds nemen wij als eerste gemeente onze verantwoordelijkheid om structureel verschil te maken. Dit is geen pilot, dit is een toekomst bouwen voor mensen die nu tussen wal en schip vallen.”
Veilige plek
Het Thuisfonds combineert de kracht van investeren met sociale betrokkenheid. Waar het maatschappelijk vastgoedfonds zich richt op financiering en aankoop van woningen, zorgt het Thuisfonds voor sociaal beheer, begeleiding en zorg. Het fonds richt zich op iedereen die dakloos is of dreigt te worden, van jongeren tot gezinnen. Door samenwerking met zorgpartijen, woningcorporatie Rijswijk Wonen en gemeenten wordt gezorgd voor langdurige ondersteuning en stabiliteit. Volgens Rob van den Broeke, directeur-bestuurder van Rijswijk Wonen, voorziet het Thuisfonds in een enorme behoefte. “Het echte probleem is de woningmarkt zelf”, constateert hij. “Er is enorm veel vraag en ongelooflelijk weinig aanbod. Maar welke mensen hebben het hardst een woning nodig? Dat zijn mensen die geen dak boven hun hoofd hebben!”
Permanent dak
Volgens Van den Broeke zit er een "weeffout” in het systeem: "Mensen zonder thuis belanden nu eerst in de nachtopvang. Na een tijdje krijgen ze vaak tijdelijke noodopvang. Met dit initiatief beginnen we juist met een eigen plek en door te starten met een permanent dak boven het hoofd, bieden we een stabiele en veilige basis aan dakloze mensen.” Wethouder Volkshuisvesting Gijs van Malsen is van mening dat dit initiatief toont hoe je met lef, samenwerking en visie het verschil kunt maken. "We zijn trots dat Rijswijk hierin vooroploopt. Het Thuisfonds biedt niet alleen woningen, maar ook hoop, rust en perspectief aan mensen die dat het hardst nodig hebben.”
De verwachting is dat in 2025 de eerste woningen in Rijswijk beschikbaar komen.