Zomerexpositie ‘Van aardbeziën tot zomerkoninkjes’
BOSKOOP – Sinds enkele weken is in het Boomkwekerijmuseum Boskoop de tentoonstelling ‘Van aardbeziën tot zomerkoninkjes’ te bezoeken. De teelt van aardbeien, vroeger ook wel 'aardbeziën' genoemd, heeft vroeger veel voor Boskoop betekend. Dat nu nog steeds de iconische uitroep ‘Ze zijn er weer!’ traditiegetrouw het begin van het Nederlandse aardbeienseizoen inluidt, geeft bovendien aan dat de aardbei door de jaren heen onverminderd populair is gebleven.
Door: Marieke Roggeveen
Als lid van het Kernteam Tijdelijke Exposities heeft Ank Frissel meegewerkt aan de tentoonstelling en weet zij nu veel leuke en interessante weetjes over aardbeien te vertellen. Zoals dat er vroeger stro onder de aardbeien werd gelegd. "Dit deden ze om de kwetsbare vruchten te beschermen. Door ze op een droog ‘bedje' te leggen in plaats van op de vochtige grond, gingen de aardbeien minder snel schimmelen of rotten. En een bijkomend voordeel: slakken vinden stro minder lekker zodat ze ook minder snel van de aardbeien gingen eten. Deze manier van aardbeienteelt laten wij buiten in de museumkwekerij zien.”
Aardbeziëncompagnie
Naast tal van aardbei-gerelateerde afbeeldingen en voorwerpen, wordt ook de geschiedenis van de Aarbeziëncompagnie in ‘beeld en geschrift’ getoond. “In de 19e eeuw was de aardbeienteelt een belangrijke nevenbron voor Boskoopse boomtelers”, vertelt Frissel, “door de ruimte tussen de vruchtbomen te gebruiken voor aardbeienteelt, genereerden zij extra inkomsten. De aardbeienteelt was op een bepaald moment zo belangrijk, dat er behoefte kwam aan een coöperatieve vereniging. Rond 1860 werd daarom de Aardbeziëncompagnie opgericht. Deze compagnie regelde via trekschuiten het transport en de verkoop van de aardbeien naar steden zoals Leiden, Gouda, Den Haag en Rotterdam. De aardbeien werden vervoerd in geglazuurde aardewerken potjes die ervoor zorgden dat het fruit tijdens het transport koel en vers bleef. In de expositieruimte zijn meerdere van deze potjes tentoongesteld, evenals tal van andere voorwerpen en afbeeldingen uit deze periode.”
Voor kinderen
Verder is er voor de kinderen is er een ‘aardbeienladdertjes-spel’ waarbij ze op zoek gaan naar verborgen laddertjes en spelenderwijs meer leren over aardbeien. Hiermee kunnen ze een leuk prijsje winnen. Hoe veelzijdig aardbeien zijn, blijkt ook uit de reclamezuil in de hal die volgeplakt is met van alles wat met aardbeien te maken heeft. Zoals bijvoorbeeld de leus van Loesje: ‘Als je de geur van de zomer lekker vindt, stop dan twee aardbeien in je neus.’ Of een oproep in het Advertentieblad: ‘Aan de ingezetenen van Boskoop die een mandje aardbeien kunnen missen voor de kinderen der ‘Martha-Stichting te Alfen a/d Rijn, wordt verzocht die te bezorgen bij…’ Dat deze oproep succesvol was, blijkt uit een later bericht waarin de Martha-Stichting, namens kinderen en personeel, hun ‘Boskoopsche vrienden’ bedankt voor ongeveer 400 geschonken potjes aardbeien.
Hoekje aardbeien
Tot slot wijst Ank Frissel naar Elsa’s hoekje: een knus ingerichte ‘huiskamer’ vol met aardbeispullen uit de privécollectie van dorpsgenoot Elsa Wienen: “We kregen vier grote kratten met spullen, waarvan we een groot deel hebben gebruikt voor de huiskamer. Het is echt een heel leuk hoekje geworden waar bezoekers zich via een selfie in dit aardbeienparadijsje kunnen vereeuwigen. Wij zijn heel blij met deze tentoonstelling: het vertelt een stukje Boskoopse geschiedenis en toont ook leuke en interessante weetjes over de aardbei. Waar ik zelf het meest trots op ben? Op hoe goed het ons is gelukt om de expositie een geïntegreerd deel van het museum te laten zijn.”
De expositie ‘Van aardbeziën tot zomerkoninkjes’ is tot en met 8 november te zien in het Boomkwekerijmuseum. Voor meer informatie: www.boomkwekerijmuseum.nl
