
Stroperig WK-voetbal: vaker penalty’s
Hadden ‘we’ Mexx Meerdink mee moeten nemen als pinchhitter in plaats van Wout Weghorst? We krijgen zonder twijfel zomeravondvoetbal te zien op het WK (door de immense hitte!) en de kans op stroperig voetbal en uiteindelijke strafschopsessies neemt dan toe.
Mexx Meerdink is een zekerheid op penaltygebied. Hij miste nog nooit. We duiken de strafschoppsychologie in met Ben Lyttleton, auteur van Twelve Yards: The Art & Psychology of the Perfect Penalty. Lyttleton heeft clubs en nationale teams geadviseerd over penaltystrategie. Lyttleton heeft nogal wat adviezen gegeven. Rodi Media dook erin.
Meer kans te winnen
Het team dat als eerste een penalty neemt, heeft 60 procent meer kans de shoot-out te winnen. Dit komt mede doordat het conversiepercentage (overgaan tot een vooraf bepaalde strategie) van penalty's die genomen worden om in de shoot-out te blijven, daalt naar 62 procent in grote toernooien, terwijl het conversiepercentage van penalty's die genomen worden om de shoot-out te winnen, stijgt naar 92 procent. Dit illustreert het verschil tussen het denken aan positieve in plaats van negatieve gevolgen bij het nemen van een penalty. Tip: zet je beste speler niet als laatste in. Je wil de penaltyreeks immers niet verliezen voordat je beste penaltynemer een kans krijgt, wat kan gebeuren als hij als vijfde aan de beurt is. Studies die aan elke penalty een 'belangrijkheidsvariabele' hebben toegekend, tonen aan dat de eerste en vierde penalty de grootste invloed hebben op de uitslag. De juiste volgorde is dus cruciaal. Tip: wacht tot de keeper beweegt. Uit een groot aantal voorbeelden van strafschoppen over een langere periode blijkt dat deze methode een succesvollere strategie is dan de bal erin te schieten, ongeacht waar de keeper zich bevindt – hoewel het technisch gezien moeilijker is om uit te voeren. Studies tonen aan dat als een keeper een penaltynemer 1,7 tot 4,5 seconden laat wachten voordat de scheidsrechter fluit, het percentage succesvolle penalty's in grote toernooien daalt tot 61 procent. Spelersstatus? Die doet er niet toe. Supersterren als Roberto Baggio, Michel Platini, Lionel Messi, Diego Maradona, David Beckham en Cristiano Ronaldo misten allemaal belangrijke penalty's op het hoogtepunt van hun carrière. Studies hebben aangetoond dat spelers met een 'hoge status' slechtere penaltycijfers hebben dan spelers die 'gewoon deel uitmaken van het team'. De druk op deze spelers is groter. Ze hebben meer te verliezen als ze missen.
Momentum
Momentum speelt een grote rol in de penaltyreeks, want het team dat als laatste scoorde in de wedstrijd heeft 62 procent kans om de penaltyreeks te winnen. Uit analyses van de reactietijden tussen het fluitsignaal van de scheidsrechter en het begin van de aanloop van de speler blijkt dat Engelse spelers gemiddeld 0,28 seconden wachten voordat ze beginnen met hun aanloop. Dit is sneller dan welk ander land dan ook, en niet ver verwijderd van Usain Bolt, wiens gemiddelde reactietijd op het startschot 0,17 seconden was. Slechts één seconde wachten kan een groot verschil maken. Tip: denk niet te veel na tijdens de wandeling naar de penaltyplek. Veel nadenken over een taak kan tot een negatief resultaat leiden, dus spelers moeten een strategie hebben tijdens de gevreesde wandeling naar de stip. Focussen op het proces – de routine van de uitvoering – in plaats van op het resultaat is een goed begin. Afsluitende tip, voor doelmannen: bijna 30 procent van alle penalty's gaat recht door het midden van het doel, terwijl keepers slechts in zes procent van de gevallen centraal blijven staan. Een internationale doelman, die in actie kwam tijdens het EK 2016, vertelde Ben Lyttleton dat hij sowieso duikt bij penalty's, omdat het anders lijkt alsof hij zijn best niet doet. Oranje, doe er je voordeel mee.