'Ik sta nog te trillen op mijn benen' - Peter de Vries geridderd bij opening Hembrug Museum

  Nieuws
Burgemeester Rob Posthumus speldt Peter de Vries zijn penning op. Zijn vrouw kijkt verrast toe. (Foto: Daan Ruijter/Rodi Media)
Burgemeester Rob Posthumus speldt Peter de Vries zijn penning op. Zijn vrouw kijkt verrast toe. (Foto: Daan Ruijter/Rodi Media) (rodi.nl)

ZAANDAM - Toepasselijker kan het niet. Staatssecretaris van Defensie en voormalig Zaans wethouder Barbara Visser keek toe hoe twee kannoniers met een klaterende knal het voor de gelegenheid aangerukte kanon afvuurden. Daarmee was donderdag 17 mei het Hembrug Museum geopend. Een museum dat waardevolle objecten toont uit de tijd van staatsbedrijf Artillerie Inrichtingen, later Eurometaal. Deze bevonden zich op het Hembrugterrein in Zaandam, dat toen nog een geheim industriegebied was. Kort voor het kanonschot was er een blijk van waardering voor Peter de Vries (68) uit Obdam. De burgemeester van zijn gemeente, Koggenland, benoemde de initiatiefnemer van het museum tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau.


"Bedankt burgemeester voor deze fantastische verrassing. Ik sta nog te trillen op mijn benen. Mijn droom is uitgekomen. Hartelijk bedankt!", reageert een emotionele Peter de Vries als burgemeester Rob Posthumus hem riddert. In de zaal op de tweede verdieping van Taets zijn vele oud-werknemers van Artillerie Inrichtingen/Eurometaal en andere betrokkenen getuige van dit speciale moment. Even daarvoor hield Posthumus een lange speech waarin hij vertelde over de rol van De Vries. "De Vries heeft zorg gedragen voor cultureel erfgoed van nationaal belang. Daarom wil ik hem benoemen tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau", kwam Posthumus tot het hoogtepunt van zijn verhaal.

Peter de Vries is oud-werknemer van Eurometaal. Hij kreeg de opdracht om waardevolle objecten aan musea en het Zaanse gemeentearchief over te dragen. Vervolgens heeft hij op vrijwillige basis nog meer projecten, foto's en materiaal veiliggesteld die oorspronkelijk voor vernietiging bedoeld waren. Dit met als doel deze objecten als industrieel en militair erfgoed te behouden. Daartoe richtte hij de Stichting Hembrugmuseum op, waar het Hembrug Museum uit voortvloeide. Het museum is in beheer van het Zaans Museum. De Vries hoopt de ontwikkelingen nog lang te kunnen blijven volgen.

Hembrug Museum


Het openluchtmuseum herbergt objecten en herinneringen aan de ruim vierhonderd jaar waarin Artillerie Inrichtingen/Eurometaal actief was, waarvan zeker honderd jaar op het Hembrugterrein. Wat daar gebeurde, was geheim. "Het was een gesloten club met onder meer een eigen tandarts en een eigen brandweer", zegt Jan Hovers, directeur Zaans Museum en ceremoniemeester bij de feestelijke opening.
Het museum is gratis te bekijken en bevindt zich aan Kanonnenloods 14 in Zaandam, vlak bij Taets. Het zijn twee transformatorhuisjes, waarvan de buitenmuren een aantal objecten en teksten bevatten. Het is een deel van de grote collectie. De Vries heeft meer dan tweeduizend objecten laten bewaren, maar deze zijn grotendeels opgeslagen in depots.

Eurometaal


Eurometaal was de voortzetting van staatsbedrijf Artillerie Inrichtingen. Dat bedrijf stamde uit 1679 en was sinds 1899 actief op het Hembrugterrein. De onderneming maakte onder meer granaatonderdelen en kogels voor luchtafweer en artillerie voor het Nederlandse leger en het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger (KNIL). Toen in de jaren tachtig de spanningen op het wereldtoneel afnamen als gevolg van de verbeterde verhoudingen tussen West- en Oost-Europa en de val van de Berlijnse muur in 1988, ging Eurometaal verlies lijden. Het bedrijf probeerde nog wel andere producten aan te bieden, maar in 2003 werd de fabriek toch gesloten.

Meer foto's zijn hieronder te vinden.

Meer berichten