Hanskenbank in hartje Oud Rijswijk dringend toe aan onderhoud

Nieuws
Boris, één van de makers van de Hanskenbank, weet wel hoe we de bank een onderhoudsbeurt kunnen geven.
Boris, één van de makers van de Hanskenbank, weet wel hoe we de bank een onderhoudsbeurt kunnen geven. (Foto: Robert Heijdemann)

Wat waren we blij, bijna drie jaar geleden. Eindelijk was er een mooie bank om de grote boom voor de oude kerk geplaatst. Nu is deze bank gehavend. Met donkere verweerde plekken in het hout, een verdwenen plank en een beschadiging aan één van de zes Hanskens waarop de bank rust. Niet iets om trots op de zijn. Tijd dus voor actie! zou je denken…

Door: Robert Heijdemann

De zeshoekige bank is een eerbetoon aan olifant Hansken en ontworpen door Elisabeth Rijkels-Visser. De bank wordt vooral gebruikt door de oudere generatie en wordt ook wel een ‘hangplek voor senioren’ genoemd. Hans Paping, de man van de verplaatsing van de Wilhelminalantaarn naar het Ruysdaelplein, heeft zich jarenlang eveneens sterk gemaakt voor een mooie bank. Bij de onthulling op 25 juni 2021 straalde hij van oor tot oor. De put naast de bank, waar de Rijswijkers in vroeger dagen hun water haalden, kreeg nu ook meer aandacht. De oude pomp is ook hersteld en geeft ‘s zomers schoon drinkwater. Toch is Hans Paping inmiddels niet zo blij meer. Sterker nog: hij is teleurgesteld over de verloedering van, zoals hij zegt: “Rijswijks mooiste monumentale straatbank in ‘t hartje van het historische centrum. Dit is te treurig voor woorden. Ondertussen bouwt de gemeente door in Rijswijk Buiten en geeft 1.3 miljoen euro uit voor een niet werkend parkeersysteem. Rijswijk is lekker bezig.”

Marktbezoekers

Paping staat niet alleen in zijn kritiek. Bezoekers van de wekelijkse Rijswijkse zaterdagmarkt kijken eveneens meewarig naar de bank. “Kijk, hij is helemaal verschoven door vrachtwagens van de ondernemers die er tegenaan botsen,” zegt een bezoeker. Een andere dame is met de fiets uit Voorburg gekomen en vertelt dat één van de betonnen olifantjes waarop de bank rust, al een keer is vervangen. “Daar was een stuk afgereden.” Een stel senioren met een vol boodschappenwagentje blijft staan en meldt ongevraagd: “Er is meer en beter beheer van de openbare ruimte nodig om alles netjes te houden. Als je een bank in je tuin hebt staan, moet je daar ook elk jaar naar omkijken en als het nodig is schuren en lakken.”

Zomer komt eraan

Het leuke van de wekelijkse zaterdagmarkt is dat je heel veel bekenden tegenkomt. Zo ook deze middag, als we Boris treffen. Hij werkt bij ‘Letter Z Design’, het bedrijf in Oud Rijswijk dat de Hanskenbank heeft gemaakt. Hij weet het nog als de dag van gisteren: “Een zeshoekige bank maakt het zagen van het hout best wel ingewikkeld. Goed meten en opletten”, doceert hij. “We hebben het hout drie maal in de bootlak gezet ter bescherming van de bank tegen de regen en de zon. Maar je kan zien dat er ook is gekrast in het hout. Er waar geen lak meer zit, daar verweert het hout”, legt hij uit. Al heel snel, op 20 maart, begint het voorjaar. Dan gaat de temperatuur omhoog en wordt het ook aantrekkelijk op straat te zijn, en uit te rusten op de Hanskenbank. Met een beetje goede wil moet het toch wel mogelijk zijn om de bank een onderhoudsbeurt te geven.

Rembrandt van Rijn

De olifant Hansken was met recht, zoals we nu zeggen, een BR’er: Een Bekende Rijswijker. Tijdens haar jaren in Rijswijk, vanaf 1633, verbleef zij in de stallen van Huis ter Nieuburch en was eerst eigendom van Frederik Hendrik, prins van Oranje, en later van diens neef Johan Maurits. De bekendste afbeelding van Hansken is van Rembrandt. Hij heeft haar in totaal drie keer zeer natuurgetrouw nagetekend. Hansken was één van de eerste olifanten in Europa en werd mede door Rembrandt en door haar eigen kunsten een ware Europese beroemdheid. Tegenwoordig is Hansken vooral het symbool van eensgezindheid van de Rijswijkse ondernemers. Het skelet van de Rijswijkse Hansken is overigens bewaard gebleven en is nog steeds te zien in Musea Della Specola in Florence.