Honderd oude legervoertuigen laten Alkmaarders zondag 10 mei Bevrijdingsdag herbeleven zoals in 1945. In aanloop naar deze dag publiceert Rodi wekelijks een verhaal van het Regionaal Archief Alkmaar.
Door Jesse van Dijl
Tijdens de laatste jaren van de Tweede Wereldoorlog vlogen talloze Geallieerde bommenwerpers naar Duitsland om daar de steden in puin te bombarderen. Op grote hoogte, duizenden meters, kwamen deze vliegtuigen ook over Alkmaar en omgeving voorbij. Soms werden ze aangeschoten of zelfs neergehaald door Duits afweergeschut. Heel soms werden uit de toestellen lange linten met een laagje aluminium gedropt om de Duitse radarsystemen te verstoren. Het sonore, lage bromgeluid van de vliegtuigmotoren, werd voor menig Hollander op de grond de ‘soundtrack’ van het oorlogsgeweld en voor de rest van het leven herinnerd.
Eind april en begin mei 1945 hing de bevrijding van West-Nederland in de lucht. Letterlijk. Diezelfde geallieerde bommenwerpers kwamen nu namelijk extreem laag over Alkmaar en omgeving. Soms maar enkele tientallen meters hoog. Honderden zijn het er geweest. Nu niet met bommen aan boord om te droppen, maar met voedsel.
De bevolking van het nog bezette deel van het land leed onvoorstelbare honger. Niets functioneerde meer, veel lag hopeloos in puin. Operatie Manna door de Engelsen en operatie Chowhound door de Amerikanen moest dit leed verzachten.
Via speciale corridors in de lucht, een soort snelwegen voor de grote groepen vliegtuigen, kon gegarandeerd veilig worden gevlogen. Afgesproken was met de Duitsers dat er niet zou worden geschoten door hun FLAK.
Dagenlang vlogen de viermotorige zware Amerikaanse bommenwerpers over Alkmaar. Extreem laag en extreem traag. Horen en zien moet de mensen zijn vergaan. Oorverdovend gebrul en een niet te harden lucht van verbrande olie en uitlaatgassen. De bemanning van de machines was duidelijk te zien door de ramen. Ze zwaaiden naar beneden en de Alkmaarders zwaaiden juichend, geregeld zittend op het dak van hun huis, terug naar boven. De pakketten voor Alkmaar en omgeving vielen op vliegveld Bergen; meel, thee, bonen en margarine. Scheepsbeschuit en biscuitjes.
De pakketten werden door de Alkmaarsche Brandweer en de Centrale Crisis Controledienst afgevoerd en opgeslagen in pakhuizen van de firma Holsmuller aan de Voordam. Vanaf maandag 7 mei begon de algemene verstrekking van het verzamelde voedsel aan de bevolking via Rode-Kruiswinkels. Op 8 mei reden de eerste geallieerden over de Kennemerstraatweg de stad in. Zij deelden vooral chocolade en sigaretten uit aan het publiek. Alkmaar was weer vrij!
Herbeleving van de intocht
Zondag 10 mei 2026 staat Alkmaar en omgeving in het teken een herbeleving van de intocht van de Canadese en Britse bevrijders zoals zij dat op de Alkmaarse Bevrijdingsdag van 8 mei 1945 hebben gedaan. Tientallen authentieke voertuigen leggen in een spectaculaire colonne opnieuw de historische route af. Vanaf de wielerbaan via de Egmonden, Bakkum, Castricum en Heiloo rijden zij over de Kennemerstraatweg het centrum van Alkmaar in. Bij de Grote Kerk en het Canadaplein worden met muziek, eten, drinken en een officieel moment onze bevrijders herdacht en geëerd. Komt allen onze vrijheid vieren!!
Voor meer informatie over deze speciale dag, zie www.bevrijdings
festivalalkmaar.nl/nieuws
Meer nieuws uit Alkmaar?
Ontvang de laatste updates per mail — schrijf je hier in!
Heb je ook een nieuwtje? — Tip hier onze redactie