Kok Priya maakt plantaardig eten lekker én toegankelijk

Door Rosalie Buding

De Rotterdamse Priya werd opgevoed met lekkere gerechten, met name uit de Surinaamse keuken. “Ik heb echt liefde voor eten” lacht ze, “en die liefde is nóg groter geworden toen ik vegan werd in 2017.”
Na elf jaar gewerkt te hebben als psycholoog in de GGZ, besloot ze om een carrièreswitch te maken en de opleiding tot plant-based chef aan het ROC Amsterdam te volgen. “Ik wist gelijk, dít is het. Inmiddels zit ik in het tweede jaar van mijn studie en sta ik in de keuken van twee vooruitstrevende restaurants. Gelukkiger kun je mij niet krijgen.”

Individuen, geen producten

Haar connectie met dieren, door ze te zien als individuen in plaats van producten, was de belangrijkste motivatie om vegan te worden: “Toen ik vegetarisch was, dacht ik niet meer bij te dragen aan dierenleed. Pas toen ik er meer over ging lezen, waaronder over de productie van melk en eieren, bleek dit niet waar te zijn. Het voelde bevrijdend om te kiezen voor een plantaardige levensstijl, omdat ik weet dat ik niet meer bijdraag aan die lelijke industrie.”

De angst voor verandering is áltijd groter dan de verandering zelf

Als dierenrechtenactiviste is Priya al een aantal keer naar een vigil (vreedzame demonstratie, red.) bij het slachthuis in Boxtel geweest, waar dagelijks twintigduizend varkens worden geslacht. Samen met andere activisten filmt Priya de dieren in de vrachtwagen, aait ze over hun snuit en geeft ze nog een slokje water. “Als ik een varken in zijn korte leven nog een gevoel van humaniteit en liefde heb kunnen geven, dan was het de pijn waard.” Omdat dit werk niet altijd makkelijk is, let Priya erop dat ze goed voor zichzelf zorgt: “Het moet geen zelfdestructie worden.”

Comfort food

De chef in opleiding wil mensen laten ontdekken hoe verrassend plantaardig eten kan zijn. Bij restaurant Mensa Mensa – waar ze in de keuken staat - kunnen bezoekers kiezen uit een vitrine vol lekkere gerechten: comfort food, zoals Priya het zou omschrijven. Dit sluit aan op haar stijl van koken. “Heerlijke curry’s en stoofpotjes bijvoorbeeld. Dat kun je zó lekker op smaak brengen met kruiden en er tempeh, tofu, peulvruchten of jackfruit in verwerken.” Bij restaurant het Ministerie van Geluk bereidt ze in de keuken verschillende publieksfavorieten: denk aan een heerlijke orzo met basilicum-roomsaus, loaded nachos in Japanse stijl of de vegan visburger met huisgemaakte remoulade op een broodje met doperwtenspread.

“Het voelde bevrijdend om te kiezen voor een plantaardige levensstijl.” Beeld: aangeleverd

Hoewel vleesvervangers in populariteit groeien, kookt Priya het liefst onbewerkt en met natuurlijke ingrediënten. “Er is zó veel mogelijk, dat het zonde is om in hetzelfde straatje te blijven denken.” Er bestaan volgens haar meerdere misverstanden over het veganisme. “Bijvoorbeeld dat je niet genoeg voedingsstoffen binnenkrijgt. Maar als je gevarieerd en gezond eet, met eiwitbronnen zoals peulvruchten, kidneybonen en kikkererwten, dan krijg je alles binnen wat je nodig hebt. Diëtisten hebben nu zelfs een plantaardige Schijf van Vijf, de Schijf for Life, opgesteld.” 

Thaise no-fish cakes met rode currypasta. Beeld: Priya Sjambar

Durf open te staan voor vernieuwing

En: “Als je wel dierlijke producten eet, dan betekent het niet dat je gezonder bent dan vegans; zeker niet als het voedingspatroon relatief vet en bewerkt is. Ham is bijvoorbeeld één van de meest bewerkte vleessoorten. Het is dan ook jammer dat het veganisme zoveel kritiek krijgt. Ik snap het ook wel, want de vleesindustrie heeft grote invloed. Het zit heel diep bij mensen, er wordt al snel gedacht dat je iets van ze wil afpakken. Een voorbeeld hiervan is melk. Dit staat symbool voor comfort en troost, want we kregen het als baby van onze moeder. Daarom drinken veel mensen het nog steeds. Ik wil laten zien dat er andere, diervriendelijke manieren zijn om troost en comfort te voelen.”

Lekker koken doe je zó

Hoe kun je thuis lekker plantaardig koken? Daarvoor heeft Priya genóeg tips. “Zorg dat je een voorraadje hebt waar je altijd iets lekkers mee kunt maken. Denk aan tomatenblokjes, kokosmelk, linzen en kruiden. In de supermarkt kun je verse seizoensgroenten kopen. Deze zijn vaak in de aanbieding. Even googelen op lekkere vegan recepten met de groenten die je zojuist hebt gekocht en je hebt gelijk resultaat.”
Makkelijk én lekker is een snelle wok. “Snijd wat groenten, verhit ze kort in sesamolie en breng het op smaak met Aziatische kruiden, sojasaus, versgeraspte gember en wat knoflook. Dan heb je al superveel smaak.” Ook een stoofje is een makkelijk, go-to recept. “Bak wat gesneden groenten met kikkererwten en doe dit vervolgens in een pan met tomatenblokjes en lekkere kruiden. Deksel erop, even laten pruttelen en serveer het met wat rijst, aardappelen of couscous.” 

“Gelukkiger kun je mij niet krijgen.” Beeld: aangeleverd

En voor degenen die het AVG’tje niet kunnen loslaten: “Maak zelf een gezonde vleesvervanger voor bij de aardappelen en groenten. Doe wat kikkererwten in de oven met olijfolie, peper, zout en rozemarijn. Dan verander je niet zoveel aan je gerecht, maar heb je wél een gezonde eiwitbron. Het is even een switch, maar zodra je vaker vegan kookt zul je merken dat je er steeds meer gevoel voor krijgt.”

Uit Priya’s keuken, vegan wonton. Beeld: Priya Sjambar

Initiatieven 

De veganistische beweging is in opmars. Er komen steeds meer vegan producten in de supermarkten en in restaurants verschijnen meer en meer plantaardige gerechten op de menukaart. “Wat dat betreft zitten we in een mooie tijd, de initiatieven schieten echt als paddenstoelen uit de grond.”
In januari gaat Priya aan de slag bij De Nieuwe Winkel in Nijmegen, een vegan restaurant met twee Michelinsterren. “Een onwijs leuke uitdaging waar ik heel veel zin in heb. Jaren geleden had ik nooit kunnen bedenken dat ik nu hier zou staan. Dat is ook wat ik mensen wil meegeven: durf open te staan voor vernieuwing en een nieuwe manier van eten. De angst voor verandering is áltijd groter dan de verandering zelf.”

Veganisme
Op 1 november is het Wereld Veganisme Dag, met als doel om meer bewustwording te creëren over wat veganisme inhoudt én wat de voordelen zijn voor mens, dier en milieu. Bekende veganisten zijn onder andere Joaquin Phoenix, Natalie Portman, Stevie Wonder en Rainn Wilson.

Lees ook

Déze groothandel redt jaarlijks een miljoen kilo voedsel