Amsterdam en Justitieel Complex Zaanstad versterken begeleiding van gedetineerden

Het doel is om de overgang naar het dagelijks leven na vrijlating te vergemakkelijken, de kans op terugval te verkleinen en de veiligheid in de stad te vergroten.

Na detentie

Jaarlijks keren tussen de 1.500 en 1.600 Amsterdamse gedetineerden terug naar de hoofdstad. Voor veel van hen blijkt het lastig om na detentie opnieuw een stabiel bestaan op te bouwen. Problemen op het gebied van huisvesting, werk, schulden en zorg vormen vaak een obstakel. Deze omstandigheden vergroten bovendien de kans op herhaling van strafbaar gedrag.

Binnen de nieuwe aanpak wordt de gemeente Amsterdam al tijdens de detentie betrokken bij de voorbereiding op de terugkeer. Waar voorheen vooral de penitentiaire inrichting en de reclassering verantwoordelijk waren voor het re-integratieplan, schuift de gemeente nu vanaf het begin aan.

Persoonlijke situatie

Door eerder samen te werken kan sneller worden vastgesteld welke ondersteuning nodig is. Denk daarbij aan het aanvragen van een identiteitsbewijs, het regelen van passende huisvesting, schuldhulpverlening of toegang tot zorg. Hierdoor kan de begeleiding direct aansluiten op de persoonlijke situatie van de gedetineerde.

Ook de stap naar werk krijgt een belangrijke plaats binnen de samenwerking. De gemeente sluit aan bij bestaande werk- en opleidingstrajecten binnen de gevangenis, zoals magazijnwerkzaamheden en beroepsopleidingen. Op die manier ontstaat een betere aansluiting tussen de vaardigheden die tijdens detentie worden ontwikkeld en de mogelijkheden op de arbeidsmarkt na vrijlating.

Stabiele baan

De betrokken partijen hebben als ambitie om jaarlijks minimaal vijftig voormalige gedetineerden aan passend werk te helpen. Een stabiele baan wordt gezien als een belangrijke voorwaarde voor een succesvolle terugkeer in de samenleving.

Naast de sociale voordelen levert een succesvolle re-integratie ook economische winst op. Berekeningen laten zien dat iedere euro die wordt geïnvesteerd in een goede terugkeer van gedetineerden een maatschappelijke opbrengst van 1 euro 34 oplevert. Minder terugval betekent minder criminaliteit, minder druk op hulpverlening en lagere kosten voor politie en justitie.

Goede voorbereiding

De intentieverklaring sluit aan bij landelijke ontwikkelingen op het gebied van re-integratie. Amsterdam en het Justitieel Complex Zaanstad lopen met de samenwerking vooruit op een herziening van het Bestuurlijk Akkoord Kansen bieden voor re-integratie. In dat akkoord is vastgelegd dat gemeenten, de Dienst Justitiële Inrichtingen en reclasseringsorganisaties gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor een goede voorbereiding op terugkeer in de samenleving.

Met de vernieuwde samenwerking zetten Amsterdam en Justitieel Complex Zaanstad een volgende stap naar een aanpak waarin begeleiding niet begint na vrijlating, maar al tijdens de detentie. Daarmee ontstaat meer perspectief op een duurzame terugkeer en een kleinere kans op herhaling van strafbaar gedrag.