Van Beverwijk naar Arnhem: kinderbrandwondenteam fietst 130 kilometer voor 3FM Serious Request

Door Serena van Heuven

De actie komt vanuit de kinderafdeling van het Rode Kruis Ziekenhuis, waar dagelijks wordt gezien hoeveel impact brandwonden hebben op een kind en zijn of haar gezin. “Naar Arnhem fietsen, 130 kilometer, is een uitdaging”, vertelt teamleider kinderbrandwonden Kristel van Diemen. “Maar een kind met brandwonden komt ongevraagd voor een uitdaging te staan. Dus wij móéten dit gewoon doen.”

Aan de fietstocht doen medewerkers uit verschillende disciplines mee. Van kinderartsen, psychologen en voedingsdeskundigen tot verpleegkundigen en de secretaresse. “Er is nog veel meer animo, maar we moeten natuurlijk ook mensen aan het bed houden”, vertelt medisch pedagogisch zorgverlener Marleen Beemsterboer. Op de kinderafdeling is bovendien 24 uur per dag, zeven dagen per week een team van kinderverpleegkundigen aanwezig en minimaal één kinderverpleegkundige per dienst die de dubbele specialisatie op zak heeft in de vorm van de brandwondenopleiding waardoor je een kinderbrandwondenverpleegkundige genoemd wordt.

Bewegen ondanks de pijn

Bewegen is een belangrijk onderdeel van het herstel na brandwonden. Toch kan juist dat voor kinderen lastig zijn. “Kinderen kunnen bang zijn om te bewegen, omdat ze weten dat het pijn kan doen”, vertelt Marleen. “Dan houden ze bijvoorbeeld een arm het liefst stil. Juist bij brandwonden is de balans tussen rust en bewegen belangrijk. Te weinig beweging kan zorgen voor stijfheid en abnormaal littekenweefsel, terwijl bewegen de doorbloeding ondersteunt en dus de wond helpt te herstellen.”

Op de afdeling worden daarom fysiotherapeuten ingezet, is er een speelkamer en staan er overal kinderfietsjes. “We proberen kinderen op een speelse manier uit te dagen om zelf te bewegen”, vertelt Marleen. “Daar zit ook Marleens kracht”, vult Kristel aan. “Door spel kunnen we kinderen verleiden om iets te doen wat ze misschien spannend vinden maar waardoor ze wel, soms ongemerkt, gaan bewegen.”

Meer dan alleen medische zorg

Marleen begeleidt kinderen en ouders tijdens hun opname, onder andere bij verbandwissels of operaties. De medisch pedagogisch zorgverlener is vijf dagen per week op de afdeling aanwezig en vormt daarmee een vaste begeleider tijdens de behandeling.

“We bereiden kinderen voor op wat er gaat gebeuren en zorgen voor afleiding en ondersteuning. We begeleiden bijvoorbeeld ook de eerste keer dat een kind met brandwonden in het gezicht in de spiegel kijkt. Of de eerste keer naar buiten. Dat kan voor een kind, maar zeker ook voor ouders, heel spannend zijn.”

Ook broertjes en zusjes worden betrokken bij de begeleiding. Met een pop kan bijvoorbeeld worden uitgelegd waar de brandwonden bij hun broer of zus zitten. Ouders en kinderen krijgen daarnaast preventief een gesprek met een psycholoog. “Ouders kunnen bijvoorbeeld met schuldgevoelens zitten”, vertelt Marleen.

Ook na ontslag uit het ziekenhuis is de zorg nog niet voorbij. “Het echte herstel begint pas als ze thuis zijn”, zegt Kristel. “In het ziekenhuis wordt alles voor de patiënt en de ouders geregeld. Als ze dan weer thuis komen moeten ze ineens alles zelf doen. Soms nog een stukje wondverzorging, maar ook alle dagelijkse dingen die geregeld moeten worden in een gezin. Ouders moeten dan vaak ook weer werken. Dit allemaal naast de hele mentale verwerking van alles wat het gezin in korte tijd heeft meegemaakt en nog mee moet dealen. Dat is best heftig allemaal.”

Zo bestaat er het ‘Terug naar school-project’, wat Marleen ook begeleidt. Ze gaat dan mee in de klas op de eerste schooldag. Tijdens dit bezoek wordt er informatie gedeeld over brandwonden. Het kind krijgt daarbij de ruimte om zelf aan de klas te vertellen wat er is gebeurd. “Als het kind dat niet wil, kunnen wij het vertellen”, legt Marleen uit. “We hopen daarmee ook te voorkomen dat een kind wordt gepest.”

Klasgenoten krijgen de gelegenheid om vragen te stellen. “Zodat het kind daarna weer gewoon kind kan zijn”, zegt Kristel. “En zodat klasgenoten bijvoorbeeld weten hoe ze ermee om kunnen gaan als andere kinderen op het schoolplein vragen stellen. Ze kunnen elkaar helpen om de vraag te beantwoorden.”

Ook lotgenotencontact is onderdeel van de nazorg. Tijdens familiedagen ontmoeten kinderen andere kinderen die een soortgelijke ervaring hebben meegemaakt. “Het is fijn voor kinderen om anderen te leren kennen die hetzelfde of iets soortgelijks hebben meegemaakt. Ze herkennen elkaar en soms worden het vrienden voor het leven”, vertelt Marleen.

Waar gaat het geld naartoe?

3FM Serious Request komt dit jaar in actie voor de Nederlandse Brandwonden Stichting. De stichting zet zich in voor minder pijn, trauma en littekens bij kinderen met brandwonden. Het geld wordt onder meer ingezet voor onderzoek naar kinderbrandwonden en voor een vernieuwd kinderbrandwondencentrum in Beverwijk. Het huidige centrum is sinds de bouw van het ziekenhuis nauwelijks veranderd, terwijl de inzichten in de zorg wel zijn veranderd.

“Gezinsgerichte zorg wordt steeds belangrijker”, vertelt Kristel. “Dat willen we veel meer kunnen toepassen, maar daar hebben we nu in de patiëntenkamers de ruimte niet voor.”

De kamers zijn bijvoorbeeld krap wanneer ouders willen blijven slapen. “We zetten natuurlijk alle zeilen bij als ouders allebei willen blijven, maar het is soms passen en meten.” Tegelijkertijd moet iedereen zijn werk kunnen blijven doen.”

Ook zijn er wensen voor een speelplaats met uitdagende spellen, zoals een basket, en bijvoorbeeld een muziekkamer. Zodat patiënten worden uitgedaagd om te bewegen. Hoe de vernieuwing van het centrum er precies uit gaat zien, is nog niet bekend.

Op naar Arnhem

Op vrijdag 18 december stappen de medewerkers zelf op de fiets. Dertig collega’s rijden de 130 kilometer naar Arnhem. “We zien iedere dag hoeveel inspanning het herstel van een brandwond vraagt”, zegt Kristel. “Met deze fietstocht willen we daar aandacht voor vragen én geld inzamelen. We hopen natuurlijk dat we ons streefbedrag van 20.000 euro halen, maar het liefst halen we nog veel meer op omdat we weten dat er heel veel geld nodig is zodat we straks écht het verschil kunnen maken met minder pijn, minder trauma en minder littekens.”

Wil je de actie steunen? Doneren kan via deze website.

Op de hoogte blijven

Wie de inspanningen van het team wil volgen, kan terecht op de Instagram-pagina @kinderbrandwondencentrum_rkz.