‘Doodsangsten’ in de winkel: Marina overleefde negen overvallen en schreef er een boek over

Het levensverhaal van de inmiddels 77-jarige Lancée is volledig gebaseerd op eigen ervaringen, historische krantenartikelen en gesprekken met Marina zelf. Centraal staat haar strijd om overeind te blijven in een wijk waar criminaliteit, geweld en de invloed van de onderwereld jarenlang onderdeel waren van het dagelijks leven.

Marina Lancée runde tussen 1970 en 2002 samen met haar man Herman een sigarenwinkel en postagentschap in de Haagse wijk Transvaal, destijds één van de meest kwetsbare buurten van Nederland. De winkel groeide uit tot een druk bezocht postagentschap, maar trok daarmee ook de aandacht van criminelen.

Eén van de overvallen maakte diepe indruk. Een man deed zich voor als rechercheur en verbleef urenlang in de winkel in afwachting van een geldtransport. Marina en haar medewerkers mochten klanten helpen, maar niet met elkaar praten. “We stonden doodsangsten uit”, vertelde Lancée eerder aan het AD. De overvaller ging er uiteindelijk met een groot geldbedrag vandoor. Door de opmerkelijke omstandigheden werden Marina en haar man aanvankelijk zelfs verdacht door de politie. Pas nadat dezelfde dader later opnieuw toesloeg, werd duidelijk dat hun verhaal klopte. Dat schreef het AD eerder in een uitgebreid artikel over haar leven.

Ondanks de reeks traumatische gebeurtenissen ging het echtpaar telkens door. Tijd om stil te staan bij de impact was er nauwelijks. De winkel moest open blijven. Volgens Lancée kwamen de gevolgen van alle spanning pas veel later naar boven.

In 2011 verhuisden Marina en Herman Lancée naar Swifterbant in Flevoland, waar hun dochter als huisarts werkte. De overgang van de drukke Haagse volkswijk naar het rustige polderdorp omschrijft Marina als een cultuurshock. Toch bouwde het echtpaar daar opnieuw een sociaal leven op. Herman richtte een jeu-de-boulesclub op en Marina begon een smartlappenkoor dat uiteindelijk uitgroeide tot een groot lokaal succes.

Onverwerkt

Toch bleven lichamelijke klachten en angsten haar achtervolgen. Ze ontdekte dat veel daarvan voortkwam uit de onverwerkte ervaringen van vroeger. Op advies van haar huisarts besloot ze haar levensverhaal op papier te zetten. Dat gebeurde uiteindelijk samen met schrijfster Caroline Beijers, directeur van twee basisscholen in Dronten.

Beijers ontmoette Marina tijdens een nordic walkinggroep en raakte onder de indruk van de verhalen en de oude krantenknipsels die Marina had bewaard. “Ademloos zat ik naar haar te luisteren. Negen overvallen maakte ze mee en dat is nog maar het topje van de ijsberg”, aldus Beijers.

Verwerking

Het schrijfproces bleek voor Marina een vorm van verwerking. In gesprekken met het AD vertelde zij eerder dat het werken aan het boek “therapeutisch” werkte. “Na een week had ik al een nachtmerrie over die tijd”, zei ze daarover. Tijdens de interviews kwamen emoties los die jarenlang waren weggestopt. Volgens Marina hielp het boek niet alleen haarzelf, maar ook haar kinderen, die veel gebeurtenissen nooit volledig hadden meegekregen.

Naast spanning en zware thema’s bevat het boek ook humoristische momenten en anekdotes uit het dagelijkse leven in de Haagse buurtwinkel.

De presentatie van ‘(Over)vallen en opstaan’ vindt plaats op zaterdag 30 mei in Bibliotheek Loosduinen. De inloop start om 13.30 uur en de presentatie duurt van 14.00 tot 15.00 uur. Bezoekers krijgen de gelegenheid om vragen te stellen en het boek met korting aan te schaffen.