Fabian Franciscus: ‘Op het podium mag ik die rare zijn’

Uit wo 23 sep 2026, 12:38

DEN HELDER - Cabaretier Fabian Franciscus (43) heeft lang geprobeerd te begrijpen waarom hij anders naar de wereld kijkt dan de mensen om hem heen. Inmiddels is juist die afwijkende blik zijn kracht. Maar nu hij vader is geworden, dient zich een nieuwe vraag aan: als je eindelijk jezelf hebt leren accepteren, met al je ongemakken en rafelrandjes, moet je dan voor je kind ineens een betere versie van jezelf laten zien?

Je zegt weleens dat je leven pas rond je vijfentwintigste begon. Waarom?„Ik wist daarvoor niet zo goed wie ik was of hoe ik met mezelf moest omgaan. Ik werd vaak niet begrepen en voelde zelf natuurlijk ook dat ik anders was. Mijn autisme was lange tijd niet bekend, dus ik dacht vooral: blijkbaar doe ik iets verkeerd. Later wilde ik filmscripts schrijven, maar die bleken vooral uit grappige scènes te bestaan. Toen ik stand-up ontdekte dacht ik: dit kan ik ook.”

Verschrikkelijk

En bleek dat ook zo te zijn? „Absoluut niet. Mijn eerste optreden was verschrikkelijk. Volgens mij werkten er twee grappen. Maar juist die twee grappen waren de momenten waarop ik gewoon eerlijk vertelde wat ik dacht. Toen ontdekte ik eigenlijk mijn stijl: dingen die mij in het dagelijks leven in de problemen brengen, blijken op een podium ineens grappig. Ik ben vrij ongefilterd. Als ik op straat precies zeg wat ik denk, kan iemand beledigd zijn. Zeg ik hetzelfde in een theater, dan lachen er vijfhonderd mensen. Op het podium mag ik die rare zijn.”

Autisme

Autisme speelde vervolgens een grote rol in je voorstellingen. „Ja. Het werd een soort label waarmee mensen mij konden plaatsen. Maar daar wilde ik uiteindelijk ook weer vanaf. Ik ontdekte iets interessants: als ik eerst vertel dat ik autisme heb en daarna een verhaal vertel, ziet het publiek dat als een verhaal over autisme. Laat ik dat ene zinnetje weg, dan herkennen ineens veel meer mensen zichzelf erin. Want je anders voelen, onzeker zijn, iets verkeerd zeggen, bang zijn dat anderen je raar vinden: dat is helemaal niet exclusief voor autisten. Dat is volgens mij behoorlijk menselijk.” Je vorige voorstelling ging dan ook over loskomen van dat label. Was je eindelijk tevreden met jezelf? „Net een beetje. En toen werd ik vader.”

Interessant

En begon het opnieuw? „Ja. Dat vond ik interessant. Ik had jarenlang geprobeerd te leren dat ik niet hoef te voldoen aan wat anderen normaal vinden. En ineens kwam er een kind voor wie ik verantwoordelijk ben. Dan denk je toch: wacht even, nu moet ik een voorbeeld zijn. Maar ben ík eigenlijk wel geschikt als voorbeeld? Mijn eerste reactie was natuurlijk om heel veel over vaderschap te gaan lezen. Alsof je na voldoende voorbereiding een soort diploma krijgt waarop staat: gefeliciteerd, u bent nu een normale vader.”

Is dat waar Best Of over gaat? „Voor mij wel. De titel gaat over die behoefte om de beste versie van jezelf te zijn. Mijn shows gingen altijd veel over zelfacceptatie. Maar als vader krijgt dat ineens een andere betekenis. Je wilt het goed doen voor je kind, zonder jezelf daarbij opnieuw kwijt te raken. Dat laatste vond ik erg lastig”

Niet perfect

Heb je inmiddels ontdekt wat een goed voorbeeld is? „Misschien juist iemand die niet perfect is. Ik heb heel lang gedacht dat ik eerst moest leren hoe normale mensen functioneren. Inmiddels denk ik steeds vaker: misschien is laten zien dat je mag afwijken van de norm óók iets wat je een kind kunt meegeven. Ik blijf eigenaardigheden houden. Ik blijf dingen verkeerd begrijpen en mezelf zonder enige aanleiding in vreemde situaties werken. Gelukkig maar. Anders heb ik ook geen voorstelling meer.”