Kunst in het Stadhuis: Diana van Loenen’s Estafette-expositie in beeld

Door Tara van Geldorp

“Het idee van de estafette-expositie heb ik geërfd van mijn voorganger”, vertelt van Loenen. Marie-Thérèse Meijs, Wethouder Cultuur 2018 tot 2022, was de initiatiefnemer van het project. Zij startte een samenwerking met kunstenaars die lid zijn van De Vishal, de Haarlemse vereniging voor beeldend kunstenaars. Met veel plezier nam van Loenen dit stokje van haar over. “Als Wethouder Cultuur is het ontzettend belangrijk om kunst een podium te geven. Zeker in het stadhuis, omdat het eigenlijk van alle Haarlemmers is. Én het is natuurlijk een prachtige locatie”, vertelt van Loenen.

Haar werkkamer is – net als het gehele stadhuis – een indrukwekkende ruimte; met een hoog plafond, eikenhouten details, uitzicht op de binnentuin door glas-in-loodraampjes en een ouderwetse schouw. “Het stadhuis is natuurlijk een eeuwenoud gebouw. Je kunt niet zomaar wat spijkers in de muur slaan”, grapt de wethouder. Recht achter haar werkplek is er ruimte voor een groot kunstwerk. Een stukje verderop hangt een kleiner schilderij van dezelfde kunstenaar. Naast die twee roulerende kunstwerken is de kamer gedecoreerd met Haarlemse stadsgezichten uit de zeventiende eeuw en andere eeuwenoude relikwieën. Van Loenen vult daarop aan: “Die komen uit de collectie van de gemeente en worden beheerd door het Frans Hals Museum.” Schuin tegenover het grote kunstwerk staat een beeldscherm die je eraan doet herinneren dat we ons wel degelijk in de 21ste eeuw bevinden, ondanks het historische karakter van de werkkamer. “Als ik een digitale bespreking heb, hangt het werk altijd achter me. Vaak krijg ik complimenten of vragen over het kunstwerk. Ik vind het dan ook altijd leuk als de werken echte blikvangers zijn en een beetje in het oog springen”, vertelt van Loenen.

Ze heeft geen invloed op de werken die in haar kamer komen. De vertrekkende kunstenaar draagt namelijk zelf een nieuwe kunstenaar aan. De enige criteria hiervoor zijn dat de kunstenaars aangesloten moeten zijn bij De Vishal. De gekozen kunstenaar mag vervolgens zelf twee werken uitzoeken die in de werkkamer komen te hangen. De wethouder: “Daardoor is het elke keer weer een verrassing wat er komt.” Soms krijgt ze de naam van de nieuwe kunstenaar en dan zoekt ze hem of haar op. “Maar ik zie het kunstwerk pas als het hier in de kamer wordt uitgepakt en opgehangen”, vult ze aan. Hierdoor is haar werkkamer het decor van een zekere ‘estafette-expositie’ van Haarlemse kunstenaars. Wanneer de kunstwerken gewisseld worden, nodigt de wethouder beide kunstenaars uit voor een gesprek. Wat er in zo’n gesprek allemaal aan bod komt? “Ik ben altijd overal nieuwsgierig naar, dus het gaat alle kanten op”, antwoordt ze lachend.

In ieder geval vraagt ze altijd waarom de ene kunstenaar de ander heeft aangedragen. “Soms kennen ze elkaar goed, maar soms ook helemaal niet. Er is ook wel eens een kunstenaar geweest die uit de vijf nieuwste leden van De Vishal een kunstenaar heeft aangedragen. Dat zegt veel over de waardering die ze naar elkaar hebben en de passie voor hun vak”, vertelt de wethouder. Ook vertellen de kunstenaars over de boodschap achter de werken en de technieken die zij hebben toegepast. Van Loenen: “Bij veel kunstwerken gaan de verhalen erachter veel dieper dan je in eerste instantie ziet. Het is zo knap hoe zij elk op hun eigen manier hun creativiteit uiten. Door hun verhalen te horen heb ik veel waardering gekregen voor de verscheidenheid van alle kunstenaars en de kunstwerken die zij maken. Dat lijkt me zo bijzonder aan deze rubriek, dat ook Haarlemmers dit kijkje in de keuken krijgen.” Deze gesprekken geven de wethouder ook de kans om meer inzicht te krijgen in de Haarlemse kunstsector. Ze vraagt de kunstenaars over hun visie op de huidige sector en waar de verbeterpunten liggen. Volgens haar zijn deze ontmoetingen een directe manier om het met de kunstenaars hierover te hebben. “Zo is het voor iedereen een win-win”, voegt ze daaraan toe.

De estafette-expositie loopt inmiddels twee jaar. Volgens van Loenen heeft het project haar kijk op kunst zeker veranderd: “De kunstwerken zetten mij vaak aan het denken. Het is een hele interessante uitingsvorm van je eigen identiteit.” Wel benadrukt ze: “Ik ben kunstliefhebber, maar geen kunstkenner. Kunst en cultuur speelden totaal geen rol in mijn opvoeding, maar ik kan wel enorm genieten van een mooi toneelstuk of goede kunst. Sommige mensen denken dat je er iets van moet weten om er iets van te kunnen vinden, maar daar ben ik het niet mee eens. Kunst is een verrijking voor mijn leven, en dat kan het denk ik voor iedereen zijn.”

In de krant van volgende week lees je het eerste artikel in de rubriek ‘Kunst in het Stadhuis’. Daarin wordt meer verteld over de huidige kunstenaar en de werken die op dit moment in de werkkamer van Diana van Loenen hangen.