‘Bewaar de vrede niet, deel ‘m uit’

Door Ed Bausch

Heilooër Kamerorkest viert 80-jarig jubileum

Vrij heden, in de zin van nu de liefde bedrijven? Een vrij heden? Het meervoud van vrijheid? De bezoekers mochten het lezen zoals hen goed dacht. De titel ‘Vrijheden’ was niet toevallig gekozen door het Heilooër Kamerorkest voor het jubileumconcert van afgelopen zondag. Het werd 80 jaar geleden opgericht en dit jaar herdenken we onze 80 jaar in vrijheid. Dirigente Linda Gelauff had er een bont en heel passend programma voor gemaakt, aaneengepraat door Marius Prein, onder de noemer ‘Bewaar de vrede niet, deel ‘m uit’, een van de mooiste oneliners van het roemruchte Loesje-afficheplakkersverbond.

Inventief programma

De middenpagina’s van het programmaboekje waren gereserveerd voor meer teksten van Loesje, over vrijheid. Je kon er een ‘peper-en-zoutstel’ van knutselen. Het was de fantasierijke voorbode voor een inventief programma voor het vijftienkoppige orkest en het projectkoor. Met ‘Libera me’ (‘Maak me vrij’), van Gabriel Fauré werd de toon gezet door het koor, met de klanken van de flügelhorn vanaf het balkon. Via ‘Aan de Amsterdamse grachten’ ging het naar de feestmuziek van Eric Satie en het naoorlogse ‘In a sentimental mood’ van Duke Ellington en meer tot het zingen van ‘Alle Menschen werden Brüder’. Dat werd voorafgegaan door een symfonie van Hayden, ‘De Klok’. Op verzoek van het orkest eindigde dat met het gebeier van de Witte Kerkklokken. Zeer indrukwekkend.

Liedjes over vrijheid

Gedragen klonken die woorden na de pauze. Onderdrukking of niet, gedachten zijn vrij, altijd en overal. Zo klonk Louis Armstrongs ‘What a wonderful world’, volgden er diverse werken met de titel ‘Freedom’, met onder meer een lied met een tekst van de ons onlangs ontvallen Jan Terlouw.

Het einde van het concert was een hymne aan, hoe kon het anders, de vrijheid. Het orkest haalde ook even twee oud-dirigenten terug, Teunis van der Zwart en Cas Himmelreich. Ze brachten het orkest tot waar Linda Gelauff het begin dit jaar kon oppakken. 

Gebondenheid en verbondenheid

Er zou een vioolsolist meedoen. Die verscheen vreemd genoeg niet ten tonele, zo bleek halverwege het eerste concert. Een bezoekster ging haar viool halen, trok een passende witte blouse aan en speelde het stuk in zijn plaats tijdens het tweede concert. Als je dat kunt als orkest, dan kun je wat.

Tachtig jaar oud, het Heilooër Kamerorkest. De toeschouwers hoorden vooral het verlangen naar de volgende tachtig jaar. “Je zou vrij als een vogel willen zijn”, zei Marius Prein bijna op het einde. Bob Dylan vraagt zich er ook iets over af, in Ballad in Plain D: ‘Are birds free from the chains of the skyway?’ Oftewel, vrijheid kan alleen in een mate van gebondenheid. Zo moeten we vrijheid koesteren, in verbondenheid, maar wel in de wetenschap dat de ander er ook is, met een net nog iets andere gedachte. En zo werd zondag gevreeën in de kerk, een prachtige muzikale vrijage met de vrijheid.

Meer over HKO op www.kamerorkest-heiloo.nl.