Jeffrey speelt zijn kinderdroom: ‘Ik heb nog nooit zo’n zware rol gespeeld‘

Achter de schermen van Dorpshuis Veerburg wordt al ruim een jaar hard gewerkt aan de nieuwe productie van Ap-Art. Met de musical viert de vereniging haar dertigjarig bestaan. Dat gebeurt groots: met zo’n 130 mensen voor en achter de schermen, een koor, een orkest en de grootste cast die Ap-Art ooit op het toneel heeft gebracht.

Kinderdroom

Voor Jeffrey wordt het een bijzonder moment. Als achtjarige zag hij zijn eerste musical: Ciske de Rat. Nu speelt hij zelf de volwassen Cis. "Ik heb de hoofdrol absoluut niet verwacht. Het is altijd een kinderdroom van mij geweest. Heel bijzonder dat dit nu uitkomt."

Een droomrol

Jeffrey zag de castingoproep vorig jaar mei voorbijkomen en besloot auditie te doen. Voor zijn voorbereiding dook hij diep in de wereld van schrijver Piet Bakker. De musical is gebaseerd op diens trilogie, bestaande uit Ciske de Rat, Ciske groeit op en Cis de man.

Waar de bekende film met Danny de Munk vooral de eerste twee boeken behandelt, richt Jeffrey zich op het volwassen leven van Cis, in 1939. "Mijn familie komt van oudsher uit Amsterdam en mijn oma komt daadwerkelijk uit de Jordaan. Die Amsterdamse cultuur begrijp ik. Ik heb de trilogie gelezen en me echt in het verhaal ingeleefd."

De uitdaging zit vooral in de emoties. Ciske groeit op in armoede, heeft een moeilijke relatie met zijn moeder en voelt zich vaak alleen. Als volwassen man draagt hij de gevolgen van zijn jeugd nog altijd met zich mee. "Ik heb nog nooit zo’n zware rol gespeeld. We hebben regelmatig zakdoekjes nodig met elkaar, dus het komt wel binnen." Jeffrey wil daarbij nadrukkelijk niet in de voetsporen van Danny de Munk treden. "Iedereen kent het verhaal van Ciske de Rat, maar vrij weinig mensen kennen de persoonlijkheid achter Ciske echt goed. Daar ligt voor mij de artistieke vrijheid. Ik heb er bewust voor gekozen om Danny niet te kopiëren. Ik ben meer op het gevoel van Ciske gaan zitten: waarom voelt hij dit?"

Muziek raakt de ziel

Ook voor Martine, muzikaal leider van de productie, is Ciske de Rat een bijzondere uitdaging. Haar musicalavontuur bij Ap Art begon achttien jaar geleden, toen haar twee dochters meededen aan The Sound of Music. Inmiddels is ze verantwoordelijk voor zowel de zangpartijen als het orkest. De muziek van Henny Vrienten speelt een hoofdrol. "De muziek sluit ontzettend goed aan bij de sfeer van de nummers en geeft heel goed weer wat er qua emotie gebeurt."

Dat merkt ook Jeffrey. Vooral de pauzefinale, waarin de jonge Ciske zijn moeder vermoordt, grijpt hem aan. "Je voelt dat het eraan komt, maar dat het zo explosief gaat worden, wekt elke keer weer emotie op. Vooral omdat dit met de volledige cast gebeurt tijdens dat hele nummer. Dat vliegt mij echt naar de keel." In de tweede akte komt voor Jeffrey alles samen in het nummer Oorlog in mij. Daarin laat de volwassen Cis zijn opgekropte emoties en frustraties los. "Het is ook mooi om als man in die tijd kwetsbaarheid te tonen. Het is heel waardevol dat al die emotie op deze manier naar buiten mag komen."

Martine herinnert zich het repetitieweekend waarin de cast, het koor, de kinderen en het orkest voor het eerst gezamenlijk de muziek doornamen. "Toen voelden we echt: nu vallen er heel veel muzikale puzzelstukjes op hun plaats."

Eén grote familie

De voorbereidingen begonnen in juni 2025 met de audities voor volwassenen. Sinds september wordt gerepeteerd en eind vorig jaar sloten de kinderen aan. Inmiddels wordt geregeld drie keer per week geoefend.

De omvang van de productie vraagt veel van iedereen. Niet alleen van de spelers, maar ook van de vrijwilligers die zich bezighouden met kostuums, rekwisieten, decor en publiciteit. "Bij iedereen gebeuren er dingen en spelen er emoties mee", vertelt Martine. "Je deelt alles met elkaar en vindt enorm veel steun bij elkaar." Jeffrey ziet zijn musicalvrienden inmiddels vaker dan zijn vriendin. "Dat kunnen we wel stellen", lacht hij.

Ap-Art wil bovendien dat iedereen van de voorstelling kan genieten. Op 7 november zijn twee gebarentolken aanwezig tijdens een speciale voorstelling voor doven en slechthorenden. Op verschillende dagen kunnen bezoekers voorafgaand aan de musical genieten van een driegangendiner.

Met een boodschap naar huis

Wat hopen de twee dat het publiek straks meeneemt? Voor Jeffrey gaat het om meer dan een indrukwekkende avond in het theater.

"Ik hoop – en al is het er maar eentje in de zaal – dat iemand denkt: laat ik toch eens wat meer naar een ander omkijken. Ciske voelt zich regelmatig alleen en weet niet goed hoe hij met zijn emoties moet omgaan. Als de voorstelling een eyeopener is voor iemand en aanzet tot een helpende hand aan een ander, dan is dat geweldig."

Martine hoopt vooral dat bezoekers geraakt worden door wat de cast probeert over te brengen. "Als mensen onder de indruk de zaal uitgaan, hebben genoten en echt hebben gevoeld wat wij voelden en wilden overbrengen, dan is het geslaagd."

Ciske de Rat is vanaf 24 oktober te zien in Dorpshuis Veerburg, Sportlaan 21 in Anna Paulowna. De voorstellingen staan gepland op 24, 30 en 31 oktober en 1, 6, 7, 8, 13 en 14 november. De verkoop gaat ontzettend hard. Op dit moment zijn er al 6 shows volledig uitverkocht. Vanwege dit grote succes zijn er 3 extra voorstellingen op 15, 20 en 21 november.

Kaarten en actuele beschikbaarheid zijn te vinden via www.apartmusicals.nl.