Bewoners Aalscholverstraat/Zultestraat vrezen sloopkogel door hun woning

Nieuws
Anneke, Anita en Willem. De meeste bewoners hebben een mooie tuin aangelegd en genieten ervan. Maar hoe lang nog?
Anneke, Anita en Willem. De meeste bewoners hebben een mooie tuin aangelegd en genieten ervan. Maar hoe lang nog? (Foto: Rodi Media/MvS)

LANDSMEER – Niet het spreekwoordelijke zwaard van Damocles, maar een enorme sloopkogel hangt boven het hoofd van enkele bewoners van de Aalscholverstraat en Zultestraat. Tenminste, zo ervaren ze dat. Ze vrezen dat hun woning, waarin ze jarenlang hebben geïnvesteerd om het zo veel mogelijk naar hun zin te maken, het veld moet ruimen voor nieuwbouw. Het levert bij hen onzekerheid, stress en verdriet op. Maar ook boosheid over de gebrekkige communicatie die in hun ogen heeft plaatsgevonden. Definitief is er nog niets, maar ze willen het heft in eigen hand houden en stellen alles in het werk om dit project tegen te houden. Zo spreken ze op donderdag 29 februari om 19.30 uur in tijdens de commissievergadering. “Onze veilige plek wordt ons afgenomen.”

Door Marcel van Stigt

Willem Goede, die zijn verhaal met zijn echtgenote Anneke en buurvrouw Anita Lammers aan de krant kwijt wil, schiet halverwege vol. De woorden blijven steken in zijn keel en hij loopt even weg. Het grijpt hem allemaal te veel aan. Uitleg is overbodig; een blik in en om de woning volstaat. Jarenlang hebben hij en Anneke geïnvesteerd om er een waar paradijsje van te maken. Muren uitgebroken, een aanbouw gerealiseerd en een droomtuin aangelegd en ingericht. Eén groot woongenot. “We moesten ook wel veel verbeteren, want het was hier helemaal niks”, vertelt hij. Ons idee was om hier lang te blijven wonen, hier samen oud te worden.” Anneke knikt: “We zagen hier veel potentie in.”

Ook Anita Lammers moet af en toe tegen de tranen vechten. De woning van haar gezin heeft een grote opknapbeurt ondergaan. Binnen alles opgeknapt en verfraaid, een garage aangebouwd en een fikse tuin aangelegd met hot tub, waarin ze zich ‘s zomers lekker laten zakken. “We hebben een echt familiehuis”, stelt ze. “Hier vieren we bijvoorbeeld met zijn allen de feestdagen. Onze zoon woont om de hoek. Ook dat is heel leuk. Wij hebben hier zóveel in geïnvesteerd. Daar willen we de vruchten van plukken, maar nu komt de sloopkogel.”

Door het woongenot bij twaalf huishouders dreigt een dikke streep te worden gehaald. De stress loopt hoog op.

Ambitieus plan

Het heeft allemaal te maken met een ambitieus plan van de gemeente Landsmeer en Eigen Haard om meer woningen te creëren. Vierentwintig bestaande woningen, twaalf in de Oude Keern/Calkoenstraat, twaalf in de Aalscholverstraat/Zultestraat, zouden plaats moeten maken voor zesendertig nieuwe woningen, voor de helft bestemd voor Landsmeerders. Voor de betrokken bewoners voelt dat als een schop in de rug. 

De bal is in september vorig jaar aan het rollen gebracht, maar eigenlijk is de basis in mei al gelegd. Willem: “Tijdens een vergadering van de huurdersvereniging hoorde een huurder al iets over verdichting in onze wijk. Een medewerker van Eigen Haard liet zich daarover iets ontvallen. In november zag ik dat Eigen Haard elders in een wijk bezig was met verduurzaming. Woningen werden geïsoleerd en er werden zonnepanelen op het dak gelegd. Ik dacht: een lagere energierekening, dat willen wij ook wel. Ik heb vijf, zes keer een mail gestuurd naar Eigen Haard om te vragen hoe het met het reguliere onderhoud en de verduurzaming van onze woningen zit, maar kreeg geen antwoord. Ik heb gebeld, maar men zat nét in vergadering over deze kwestie en ik zou worden teruggebeld. Dat gebeurde niet. In november werd ik eindelijk gebeld door de complexmanager van Eigen Haard; kort daarvoor hadden we de geschillencommissie benaderd en die had ons geadviseerd naar de rechter te gaan. Ik vroeg waarom er bij ons geen onderhoud wordt gepleegd. Als antwoord kreeg ik dat we in een verdichtingstraject zaten. Onze woningen zouden worden gesloopt. Maar over vijf jaar pas.”

Map onder de arm

Willem en Anneke namen het aanvankelijk voor kennisgeving aan. Vijf jaar, nou, dat zal wel tien jaar worden, dachten ze. Dat veranderde toen er al snel een ploegje medewerkers van Eigen Haard in de straat liep. Map onder de arm en de blikken op de woningen gericht. Willem: “Ik ben naar buiten gelopen en heb ze aangesproken. ‘Wanneer horen we hier iets over de plannen?’, vroeg ik. Binnen een maand zouden we worden geïnformeerd, kreeg ik als antwoord, want ‘in 2025 zou er van alles gebeuren’.”

Toen begonnen er bij Willem allerlei sirenes te loeien. Hij heeft contact gezocht met de Huurdersvereniging Landsmeer en met Niels Bonenkamp, de verantwoordelijke wethouder. “Die vertelde dat eerst De Oude Keern aan de beurt zou komen en daarna wij. En uitgerekend de volgende dag ontvingen we een uitnodiging voor een informatiebijeenkomst op 8 februari. Niels Bonenkamp en Eigen Haard hielden een kort praatje, en daarbij kregen we te horen dat ‘niets nog zeker was’. We hoefden ons echt geen zorgen te maken. Volgens Niels was de sfeer goed, maar zo was het niet. Heb je wel gezien hoe wij erbij zaten? vraag ik me af. Er was heel weinig empathie. We waren overrompeld, flabbergasted, helemaal de weg kwijt.”

Veel onzeker en onduidelijk

De bijeenkomst was volgens Willem bedoeld om onrust weg te nemen, maar het tegenovergestelde effect is bereikt. Juist omdat er nog veel onzeker en onduidelijk is, zijn diverse bewoners in de stress geschoten. Het feit dat ze weg zouden moeten én de manier waarop dit is gecommuniceerd is voor hen onverteerbaar. En waar moeten ze naartoe? Er is hen een passende woning beloofd, maar daar zetten ze grote vraag- en uitroeptekens bij. Passende woning? Wáár dan? En die investeringen die ze hebben gedaan? Zouden ze in een vervallen huis wonen, dan zouden ze er nog op vooruit kunnen gaan, maar zo is het niet. De kans dat ze er juist op achteruitgaan is levensgroot. Los daarvan zijn de woningen te mooi om er een sloopkogel doorheen te jagen. Anneke Goede: “Onze veilige plek wordt ons afgenomen. Bovendien wordt het dorpsgezicht aangetast als dit project doorgaat. En elders zie ik verpauperde wijken. Komen die straks ook aan de beurt?”

Niet lijdzaam afwachten

Het plan is nog niet definitief. De gemeenteraad moet dit volgens de betrokkenen nog goedkeuren. Maar ze willen niet lijdzaam afwachten tot de sloopkogel hun straat in wordt gereden. Ze komen in actie. Alle raadsleden hebben ze op de hoogte gebracht, diverse media hebben ze benaderd en ze gaan nog contact opnemen met de Huurdersvereniging Landsmeer en zelfs met de Ombudsman. Op donderdag 29 februari spreken ze om 19.30 in tijdens de commissievergadering en medestanders zijn van harte welkom. De hele buurt wordt gemobiliseerd tot spandoeken aan toe. Anita: “Nu kunnen we nog iets doen. We treden ook op namens oudere bewoners die niet in staat zijn om in verweer te komen. Een van hen woont hier al zeventig jaar. Maar die is wel heel strijdbaar. ‘Ik ga boksen’, zei ze fel.”

Wethouder: ‘Enorme behoefte aan nieuwe woningen’ 

Wethouder Niels Bonenkamp stelt als reactie op dit artikel dat hij zich de emoties van de huidige bewoners heel goed voorstellen. “Die zijn tijdens de bewonersbijeenkomst op 8 februari ook duidelijk gebleken. Dat zij deze ontwikkeling liever aan hun deur voorbij zien gaan, snap ik heel goed. In de meeste gevallen wonen mensen al jaren op die plek en het zijn ruim opgezette percelen. Maar tegelijkertijd is het een kans! Nieuwe woningen in het sociale huursegment met een goed energielabel, goed geïsoleerd, nul-op-de-meter waarschijnlijk. Aan nieuwe woningen hebben we in Landsmeer een enorme behoefte. Dat de woningcorporaties willen investeren is dan ook goed nieuws.”

Het betreft volgens de wethouder een zogeheten verdichtingsplan: slopen van bestaande huurwoningen en er circa drie keer zoveel nieuwe voor terugbouwen op dezelfde locatie. “De plannen moet nog uitgewerkt worden. Er zijn nu alleen twee locaties in beeld: Calkoenstraat/Oude Keern en Aalscholverstraat/Zultestraat. De woningcorporaties moeten eerst een investeringsbesluit nemen. Ik vind het heel logisch dat we samen met de woningcorporaties - het zijn hun huizen en huurders - eerst de bewoners die het mogelijk aangaat hebben willen informeren. En in een zo vroeg mogelijk stadium. Er moeten nog veel beslissingen genomen worden voordat het eventueel zover is. Je kunt niet eerst een heel plan uitwerken en dan pas mensen meenemen. Maar bij een boodschap als deze - ‘Uw woning is in beeld voor sloop/nieuwbouw’ - doe je het waarschijnlijk nooit goed.”

Wat een ‘passende woning’ is, dat is aan de woningcorporaties. “Dat hangt samen met inkomen, gezinssituatie, gezondheidstoestand, leeftijd et cetera. Niemand komt op straat te staan en ik ga ervan uit dat, als mensen dat willen, ze naar de nieuwe woningen in dezelfde buurt kunnen terugkeren. In de tussentijd zorgt de woningcorporatie voor een tijdelijke (wissel)woning. Nu zijn de corporaties aan zet. Zij moeten bepalen of ze in deze beide projecten willen en kunnen investeren. Als het antwoord daarop ‘ja’ is, begint de planvorming. Ik zou dat van harte toejuichen.”