De Schilpen opent tentoonstelling ‘Schatten uit het depot’

Peter van Mil

De opening van de tentoonstelling werd op 24 april verricht door Jan Holtkamp van De Gaech Antiek uit Schipluiden. Hij is afkomstig uit een groot gezin van de bakkersfamilie Holtkamp, maar is zelf “afvallig bakker”. Hij is begonnen als broodbezorger, maar is het antiquariaat ingerold door oude spullen bij klanten op te kopen. Hij kan op uiterst vermakelijke wijze vertellen over zijn ervaringen. Ook de verschillen tussen Maasland en Schipluiden is één van zijn favoriete onderwerpen, maar hij werd dan ook uitgedaagd door voorzitter Johan van Dalen met de woorden dat “de Schipluidenaren altijd denken dat ze het beter weten dan de Maaslanders”.

Als antiquair wordt Jan Holtkamp regelmatig benaderd om eens te komen kijken. Tien jaar geleden was hij bij een familie in Maassluis, waarvan een broer bij het bombardement van 1943 was omgekomen. Sindsdien was er niemand meer in zijn kamer geweest. Onder het spinnenrag kwam een verzameling schaatsspullen tevoorschijn. Bijzonder om te zien, maar het vertegenwoordigde weinig waarde.

Dat is soms heel anders met industrieel erfgoed en oude tekeningen. Dit werd geïllustreerd met een verhaal over 12 staaltjes Bauhaus behang uit 1933, die bij een veiling 32.500 euro opbrachten. Nog sterker was het verhaal over een oude map met originele tekeningen van een Balinees sprookjesboek uit 1956. De tekeningen waren gemaakt door de beste kunstenaars op Bali en ze werden gecombineerd met sprookjesvertellingen. Het sprookjesboek werd door Sotheby’s in Amsterdam getaxeerd op ca. 3000 euro. Voor de veiling ontstond er bij handelaren al grote belangstelling voor de tekeningen. Op de veiling werd er stevig tegen elkaar opgeboden. De prijs leek even te stokken op 75.000 euro, maar er werd op 105.000 euro afgeslagen.

Een andere kijk op papier

Door de anekdotes van Jan Holtkamp leer je met andere ogen te kijken naar enkele stukken van de tentoonstelling in het Tavenu.

Heel bijzonder zijn de rijk geïllustreerde nieuwjaarswensen voor de ouders van Dirk van der Lely uit 1778. Het was in die tijd bij de rijke burgerij de gewoonte om dergelijke nieuwjaarswensen te versturen en voor te dragen. Ook heel bijzonder is de overzichtskaart van het Hoogheemraadschap Delfland door Nicolaas en Jacob Cruquius uit 1712. De kaart bestaat uit 25 gegraveerde kaartbladen en toont het volledige Delflandse gebied met een uitzonderlijke nauwkeurigheid.

Schilderijen van Maasland

Een groot deel van de tentoonstelling ‘Schatten uit het depot’ bestaat uit schilderijen van Maaslandse gebouwen en landschappen uit verschillende periodes. Voor iedereen, die Maasland een beetje kent, is het een feest der herkenning. De Oude Kerk is nadrukkelijk aanwezig, maar er zijn ook schilderijen met de molens, boerderijen, de Trekkade en de Oostgaag. Een opvallend schilderij is ‘Gezicht op gemeentehuis en Pand Barendrecht’. Het schilderij is bij zijn afscheid in 1990 geschonken aan Arnold Vogelaar, die van 1973 tot 1990 gemeentesecretaris van Maasland was.

Portret van burgemeester Arend Noordam

De collectie schilderijen van de voormalige gemeente Maasland bevatte ook een portret van de oud-burgemeester Arend Noordam. Hij was burgemeester van 1850 tot 1864. In de Schilpenkrant van april 2026 wordt zijn politieke carrière uitvoerig beschreven. Daaruit blijkt, dat hij niet bepaald geliefd was. Zijn portret heeft dan ook nooit in het gemeentehuis gehangen en in lijn met deze traditie ontbreekt het portret bij de tentoonstelling.

Het verhaal van Nederland

De uitzending van de vierde aflevering van ‘Het verhaal van Nederland’, die grotendeels in Maasland is opgenomen, heeft bij velen de nieuwsgierigheid gewekt. Voor degenen, die eens wil kijken waar de opnames hebben plaatsgevonden, is een gecombineerd bezoek aan museum De Schilpen en de tentoonstelling in het Tavenu een goed idee.

De tentoonstelling ‘Schatten uit het depot’ is van 27 april t/m 13 september 2026 te zien in het Tavenu ’s-Herenstraat 24 in Maasland. De openingstijden zijn van 13.00 tot 16.30 uur op zaterdag, woensdag en de eerste zondag van de maand.