Yoeri van den Busken presenteert het Groot Waterlands Dictee op eigen wijze

Zondag 24 november in Bibliotheek Waterland apotheose van Letter Festival 

Van den Busken schreef tot dusverre 25 boeken waarvan 18 sportboeken. Sinds september van dit jaar is hij fulltime in dienst bij Ajax. Bij de Amsterdamse topclub is hij onder andere eindredacteur plus van Ajax Life, het fraaie magazine van de supportersclub. Nadat hij in 1985 als beginnend journalist wedstrijdverslagen maakte voor wat toen nog de Nieuwe Noordhollandse Courant heette, zette hij z’n carrière voort bij De Telegraaf. Daar bleef hij 21 jaar als verslaggever en eindredacteur. 

Grote liefde Ajax

Van 2008 tot 2017 maakte Yoeri de mooiste reportages voor Voetbal International, werkte vervolgens een jaar als zzp’er voor een Engels magazine. Aangezien de Basisweg in Amsterdam bleef lonken, keerde hij in 2019 terug bij De Telegraaf. Tot en met augustus van dit jaar, toen zijn grote liefde Ajax hem benaderde. 

De maker van het Groot Waterlands Dictee 2024 zal de laatste zijn om toe te geven dat het in de lijn verwachtingen lag dat juist hij werd benaderd om de 2024-versie te schrijven en voor te lezen. “Taal en met name dictee is iets wat veel mensen associëren met literatuur. Dat is ook iets wat literaire schrijvers zichzelf toedichten. Dan vind ik het wel heel grappig dat ik het dictee heb geschreven. Ik, de ongeletterde, want in principe is het zo, die vanuit zijn passie voor het schrijven en taal, op jonge leeftijd is begonnen bij de regionale krant en mezelf daarna verder heb ontwikkeld in het schrijven, redigeren en interviewen. Aan de andere kant: wie bepaalt eigenlijk wat literatuur precies is?”, aldus Yoeri. 

Opgegroeid met taal

Van den Busken is van huis uit opgegroeid met taal, schrijven en lezen. “Ik verslond boeken en heb me vanaf jonge leeftijd gerealiseerd hoe belangrijk lezen is. Niet alleen in de ontwikkeling, maar ook in je fantasie. Samen met mijn vader deed ik vroeger altijd mee met het Nederlands Dictee op televisie. Maakten we er een wedstrijdje van wie de minste fouten had.”

Op latere leeftijd, als vader, las Yoeri tijdens buitenlandse opdrachten voor Voetbal International, altijd vanuit een hotelkamer voor aan zijn kinderen. “Mijn vrouw en ik hebben altijd vaak voorgelezen. Als ik ergens ver weg moest, fotografeerde ik voordat ik in het vliegtuig stapte verschillende pagina’s uit een kinderboek en vanaf mijn hotelkamer las ik die dan voor.” 

Hij vindt het schrijnend om te zien dat taal en lezen de afgelopen jaren achteruit zijn gehold. “Ook om die reden omarm ik een initiatief als het Groot Waterlands Dictee. Maar ik doe het op mijn eigen manier. Van mij hoeven de deelnemers geen ellenlange volzinnen te verwachten, daar ben ik niet van. Simpele taal is vaak taal op z’n mooist. Vond ik ook altijd van de gedichten van Toon Hermans. Het kiezen van een metafoor en dan in een paar zinnen to the point komen; geniaal is dat.” 

Onnodige veranderingen

De samensteller van het Waterlands Dictee vindt de constante veranderingen, die door de Taalcommissie worden doorgevoerd, lastig. “Die aanpassingen, die elk jaar worden toegepast, maken het niet makkelijker. Ik vind het totaal overbodig, zeker omdat het Nederlands een prachtige taal is.”

Ondanks dat Yoeri van den Busken veelvuldig voor groepen lezingen en toespraken geeft, vindt hij de presentatie van het Groot Waterlands Dictee op 24 november een uitdaging. “Maar dat spreekt me op de een of andere manier ook wel weer aan. Alleen al om aan te tonen dat een klus als deze niet alleen is weggelegd voor het intellectuele deel van de samenleving. We moeten tenslotte met z’n allen weer meer met onze taal bezig zijn en veel meer gaan lezen. Dan kan het geen kwaad om de drempel te verlagen.” 

Van den Busken is heel benieuwd hoe het de deelnemers volgende week zondag zal vergaan. “Jammer genoeg mag ik vooraf niks zeggen, ook niet een stukje inhoud. Eén ding kan ik wel verklappen: het wordt geen eitje, maar ook zeker geen hoge wiskunde”.

Letter Festival

Het Groot Waterlands Dictee maakt onderdeel uit van het door Rotary Purmerend-Waterland georganiseerde Letter Festival. Het doel is om kinderen van de VoorleesExpress de uitgelezen kans te bieden een eigen boek uit te zoeken in de boekhandel. Het is belangrijk dat kinderen een eigen boek hebben; hoe jonger, des te beter. Na afloop van het dictee van vorig jaar werd bekend dat de donatie aan VoorleesExpress 4.225 euro bedroeg.

JOHN BONTJE