Gijs van Malsen betreurt stuklopen van formatieproces

 Door: Frans Limbertie

Toen we vanuit de redactie Gijs van Malsen benaderden met de vraag of er vanuit zijn kant nog behoefte bestond om over het mislukken van het formatieproces te vertellen, wilde hij daar graag op in gaan. Uiteindelijk zitten we nu hier in de werkkamer van de wethouder in het Huis van de Stad en luisteren naar zijn kant van het verhaal. Van Malsen oogt fit en ontspannen, maar geeft eerlijk toe dat de gang van zaken rondom het formatieproces hem tot nu toe niet in de koude kleren is gaan zitten. Eerder in een radio-interview met Omroep West liet hij al weten er twee nachten slecht van geslapen te hebben. Maar Van Malsen is strijdbaar en wil graag vertellen hoe het proces tot nu toe is verlopen. 

Brief formatieproces

Terug naar het begin: woensdagavond 18 maart, net voor klokslag 12 uur. De definitieve verkiezingsuitslag is bekend. GroenLinks-PvdA wordt met honderd stemmen meer dan nummer 2, Rijswijks Belang, de grootste partij in Rijswijk. Hoe werkt dat dan verder: zijn jullie dan aan zet om andere partijen te benaderen en gebeurt dat al de andere dag? “Jazeker, het spel is dan op de wagen”, bevestigt Van Malsen, die er nog aan toevoegt dat met twintig stemmen meer, zijn partij een restzetel had gekregen en op zeven zetels was uitgekomen. Volgens hem “de marges waarover het gaat.” Hij legt uit: “De dag na de uitslag sturen we een brief en stellen hierin het formatieproces als volgt vorm te geven: dus met een verkenning, advies en formatie. Uiteindelijk zullen de inhoudelijke gesprekken met een aantal partijen dan tot een voorstel van een mogelijke coalitie moeten leiden. In de brief staat tevens dat de week erna een duidingsbijeenkomst is gepland, (een cruciale, formele bijeenkomst vlak na gemeenteraadsverkiezingen, waarin de politieke partijen hun visie geven op de verkiezingsuitslag en tevens de formele start van het proces om een nieuw college te vormen, F.L.) waarin dit voorstel met iedereen wordt besproken. De expliciete vraag luidde dan ook: Is dit een proces dat jullie goedkeuring kan genieten?” Het antwoord was positief en hiermee voor iedereen een goede reden om door te gaan.” Al snel hierna volgen verkenningsgesprekken voor een breed speelveld met alle partijen om te horen wat de voorkeuren, eisen en wensen van een ieder zijn. “Dit hebben we wat mij betreft allemaal zorgvuldig tegen elkaar afgewogen”, verklaart Van Malsen: “Welke partijen passen het best met elkaar in een college om tot een stabiel stadsbestuur te komen? Dat zijn de partijen met een breed werkbare meerderheid en een brede politieke vertegenwoordiging. Kortom, alle punten die ook in de bewuste brief staan. Vervolgens kwamen we op het voorstel uit om met GroenLinks-PvdA, D66, Beter voor Rijswijk en Wij.Rijswijk de eerste gesprekken voor een coalitievorming te starten.” Aldus geschiedde. Totdat BvR via social media, (Facebook) naar buiten brengt dat deze samenstelling niet hun eerste voorkeur geniet om een nieuwe coalitie te vormen, en hiermee D66, GL-PvdA en WijRijswijk compleet verrast.

Uiterst curieus

“Dit is de reconstructie in het kort”, vertelt Van Malsen, die nog steeds verbaasd is over de plotselinge ommezwaai van BvR. Men zou het verraad kunnen noemen, maar die term wil hij  beslist niet gebruiken. Uiterst curieus vinden ze get echter bij GL-PvdA en D66 wel. “We kijken met een goed en positief gevoel terug op de samenwerking met BvR de afgelopen vier jaar. Natuurlijk schuurde het onderling weleens. Dat mag, maar als hechte coalitie kwamen we daar altijd weer uit. Het ging en het gaat nog steeds over het besturen van de stad Rijswijk.” Dat GroenLinks-PvdA en Rijswijks Belang elkaars bloed soms wel kunnen drinken, is beslist geen understatement. Vooral wat betreft het azc-dossier liggen de twee mijlenver uit elkaar. Toch benadrukt Van Malsen nog maar eens geen enkele partij uit te sluiten voor samenwerking. Dus ook Rijswijks Belang niet. Maar, stelt hij: “dit leek ons politiek gezien voor Rijswijk de beste keuze.” Tot slot vragen we de wethouder waarom als formateur bewust is gekozen voor GroenLinkser Arjen Kapteijns, een politicus van dezelfde bloedgroep. Was een onpartijdige keuze geen betere optie? Formateurs genoeg, toch? Hij knikt instemmend: “Sommigen hebben daar wel kanttekeningen bij geplaatst. Aan de andere kant is de huidige formateur ook een oud-wethouder uit Den Haag.”

Wat nu rest voor GroenLinks-PvdA en D66 is afwachten. “We geven niet op, blijven strijdbaar en willen nog steeds graag meedoen.” Een goed samenwerkend college van burgemeester en wethouders in Rijswijk de komende vier jaar is nog steeds het allerbelangrijkste voor Van Malsen. “Als wij niet mee kunnen besturen, zullen we dat ‘vol verve’ doen vanuit de oppositiebanken.”