Hospice Schagen tien jaar: een levenseinde met liefde

Door: Anne Smit

Simone Berkhout en Annemieke Eveleens zijn de initiatiefneemsters van Hospice Schagen. Beiden kenden een lange carrière in de gezondheidszorg en zagen in dat bepaalde zaken ook anders konden. “De beste plek om je laatste fase in te gaan, is thuis, maar als dat niet meer kan, komt het hospice in beeld. In Schagen was deze er niet, tot tien jaar geleden. We creëerden een plek met de juiste zorg. We zijn goed in wat we doen. Door onze brede zorgachtergrond en de samenwerking met Woonzorggroep Samen weten we hoe we bij welke aandoening moeten handelen”, vertelt Annemieke.

“Tijdens het ziek zijn wordt de rol van familie en naasten anders. Er komt veel op hun bordje. Bij ons heb je echt de tijd om samen met elkaar te zijn, zoals het hoort. Hospice Schagen wil ervoor zorgen dat iemand die niet meer beter wordt, in een bijna-thuis-huis leven kan toevoegen aan de dood. En dat op een serene, rustige plek. Jouw naasten kunnen er écht voor jou zijn. Onze vrijwilligers en verpleegkundigen verzorgen de gast”, voegt voorzitter Lonneke Deutekom toe.

Appartementen

Hospice Schagen beschikt over vijf volledig ingerichte appartementen en één spoedkamer. Soms wil iemand graag thuisblijven, maar als het daar onrustig wordt, de patiënt verward raakt of naasten de zorg thuis niet rond krijgen, kunnen zij het hospice bellen voor een spoedopname. Het kan ook voorkomen dat een persoon in slaap gebracht moet worden, maar dit thuis niet mogelijk is. Ook dan wordt het bijna-thuis-huis ingeschakeld. Als we een kamer vrij komt, dan kunnen zee deze beschikbaar stellen voor een kortdurende opname. Wanneer je de locatie aan de Johan Vermeerstraat binnenloopt, ervaar je een warme en rustige sfeer. Geen klinische indruk, maar een echt huiselijk gevoel. Mensen die er hun laatste levensfase doorbrengen hebben vooraf kennis gemaakt met de locatie. Wanneer zij in het hospice verblijven mag de patiënt zelf bepalen hoe hun dag eruitziet. “Iemand bepaalt helemaal zelf hoe laat zij wil opstaan, de zorg wil ontvangen, wil ontbijten en waar hij of zij zin in heeft”, legt Annemieke uit. Heeft één van hen zin in een visje van de visboer? Dan wordt dat geregeld. Hier wordt het leven wat lichter gemaakt.

Jaarlijks moeten ongeveer tien gasten worden uitgeplaatst, omdat ze te vroeg zijn opgenomen. Ook komt het voor dat mensen te laat in beeld komen. Bij Hospice Schagen willen ze de kamers zo goed mogelijk beschikbaar stellen. Ze kijken wie deze zorg het hardst nodig heeft. Het uiteindelijke doel is zoveel mogelijk mensen helpen. “Het komt voor dat mensen hier opbloeien. Thuis zijn ze soms maar alleen, slaan ze een maaltijd over, vergeten ze de medicijnen. Het lijkt dan erg slecht te gaan met de patiënt. Bij ons krijgen zij de juiste zorg en aandacht. Dan kan de situatie zich voordoen dat de patiënt nog geen palliatieve zorg nodig heeft. Op dat moment moeten wij soms iemand uitplaatsen.”

Tekst gaat door onder de afbeelding.

Hospice Schagen, het bijna-thuis-huis. - vincentdevriesfoto.nl

Project met maatwerk

Met het nieuwe project ‘Waardig sterven’ zet Hospice Schagen in op eerder contact met palliatief zieke mensen, zodat proactieve zorg kan worden gepland. “Met behulp van casemanagers die in contact staan met de patiënt, willen we maatwerk leveren in dat wat nodig is. Je hebt veel vragen als je terminaal ziek bent. Misschien wil je met iemand praten die daar verstand van heeft. Op dat moment komen wij in beeld. Wij brengen in kaart wat wij aan de voorkant kunnen regelen”, zegt Annemieke. Het zorgteam achterhaalt welke wensen de patiënt heeft en hoe de sociale situatie in elkaar zit. Misschien zijn er aan de voorkant al meer mensen die kunnen helpen dan je denkt. “Buren, vrienden, familie en kennissen willen vaak helpen, maar zijn al oververmoeid als wij in beeld komen. Door eerder in contact te komen met de mensen kunnen wij een proactieve zorgplanning maken. We kunnen onze vrijwilligers thuis inzetten om daar een rol te vervullen die bij hen past. Denk aan oppassen, een handmassage geven, een boek voorlezen of koken.” Door het koppelen van een casemanager aan een patiënt kunnen de zorgverleners beter inschatten hoe de situatie per persoon is. “Deze persoon is iemand die betrokken is bij het gezin; er moet natuurlijk wel een klik zijn. Het is iemand waar de familie naartoe kan bellen, vragen kan stellen en iemand die zij kunnen vertrouwen. Door middel van dit project willen we onze deskundigheid eerder delen. Zo kunnen we de opnames beter sturen en zijn we een spin in het web voor alles waar de familie op het moment mee te maken heeft. Dat geeft hen rust, maar heeft ook een meerwaarde voor ons, de huisarts en de patiënt zelf”, leggen zij uit.

Vrijwilligers

Hospice Schagen draait met zoveel liefde mede dankzij de meer dan honderd vrijwilligers. Als vrijwilliger draai je één of twee diensten van vier uur. Om de beste zorg te leveren, worden de vrijwilligers geschoold en nemen zij deel aan trainingen. “Iedereen doet waar hij of zij goed in is. We hebben mensen die graag koken, kennis hebben van leven met oorlog, kennis hebben van seksualiteit en intimiteit, goed zijn in zingevinggesprekken of graag zorg aan bed willen verlenen. Ze zijn allemaal stuk voor stuk een luisterend oor en onmisbaar”, glimlacht Lonneke trots.

Voor de gast

Bij Hospice Schagen pakken ze het graag nuchter aan. Iedereen moet zichzelf kunnen zijn en zich op zijn gemak voelen. Samen maken ze deze periode een stukje lichter. Ze proberen aan alle wensen zo goed mogelijk te voldoen en werken samen met de Wensenambulance. “Soms kan een kleine wens een grote betekenis hebben.”

Het appartement waar de gast verblijft, is van hen. Het is hun privéplekje. De gast bepaalt; het hospiceteam volgt. De dames blikken terug op de afgelopen tien jaar en benoemen de grootste positieve verandering. “Dat is toch wel dat we onze eigen locatie zeven jaar geleden openden. Mensen weten ons te vinden en zijn op de hoogte dat dit tot de mogelijkheden behoort.” Hospice Schagen blijft zich ontwikkelen en biedt volledige zorg aan. Naast de medische zorg en nauwe samenwerkingen met al onze samenwerkingspartners, is er ook ruimte voor persoonlijke aandacht. Zo kunnen bewoners rekenen op handmassages, aromatherapie, warmtedekens en een belevingsapparaat, allemaal gericht op het vergroten van comfort en welzijn.

Steentje bijdragen

“We blijven onszelf door ontwikkelen en zijn trots op ons team. We hebben het jongste bestuur van alle hospices in Nederland. Graag zouden we meer jongeren bij onze vrijwilligers verwelkomen; zorgachtergrond is niet nodig, als je maar wat liefde te bieden hebt. Daarnaast zijn we afhankelijk van giften en donaties”, besluiten Annemieke en Lonneke.

Open dag zaterdag 12 oktober van 14.00 tot 16.00 uur

Wil jij het hospice steunen door middel van vrijwilligerswerk of een donatie? Dat kan! Kijk op www.hospiceschagen.nl voor meer informatie.