Glastuinbouw verdedigt bestaansrecht kassen in reactie op nieuw rapport

Glastuinbouw

In het gepubliceerde rapport schetst de staatscommissie het beeld van een ‘matige bevolkingsgroei’, die noodzakelijk is om de brede welvaart in Nederland te behouden: de bevolking mag niet te hard groeien. Het streefgetal is hierbij 20 miljoen inwoners in 2050. Dan blijft het nog binnen de perken.

Minder distributiecentra, minder kassen, minder slachthuizen

Momenteel groeit de bevolking te hard, en dat komt vooral door migratie. Omdat er zoveel mensen bijkomen in Nederland, zijn er straks niet genoeg voorzieningen als de huisarts, scholen en vervoer, maar ook zijn er - nu al - te weinig woningen.

Kassen naar buitenland

Om ruimte te geven aan meer mensen, schetst Van Zwol een toekomst met een andere economie, “met minder distributiecentra, minder kassen, minder slachthuizen”.

Om te zorgen dat er minder arbeidsmigranten naar Nederland komen, zouden kassen naar ‘beschikbare arbeid’ in het buitenland verplaatst moeten worden, stelt het rapport.

Niet enige oplossing

Glastuinbouw Nederland herkent zich in het beeld dat een ‘matige bevolkingsgroei’ noodzakelijk is voor het behoud van een brede welvaart, zoals de Staatscommissie Demografische Ontwikkelingen 2050 schetst in haar begin deze week gepubliceerde rapport Gematigde Groei. “We begrijpen dat er keuzes nodig zijn voor het behoud van een welvarende samenleving. Migratie is daarbij echter één aspect en niet de enige oplossing”, aldus voorzitter Adri Bom-Lemstra van Glastuinbouw Nederland.

Arbeidsmigranten

Nederland staat namelijk voor nog meer uitdagingen. Denk aan: energietransitie, leefbare en groene steden, gezonde en vitale inwoners en economische groei. “Arbeidsmigranten in de glastuinbouw zijn juist werkzaam in een sector die bijdraagt aan deze uitdagingen”, aldus Bom-Lemstra. “Een betere regie en een lange termijnvisie van de overheid op migratie, zijn noodzakelijk. Sectoren laten verdwijnen uit Nederland draagt niet bij aan het behoud van onze welvaart.”

Meer robots

Glastuinbouw Nederland wijst erop dat ze inspeelt op de toekomst met automatisering en robotisering. Steeds meer monotone werkzaamheden worden overgenomen.

Een financiële impuls van de overheid zou welkom zijn

Bijvoorbeeld de kwaliteitscontrole en het sorteren en verpakken van producten. Meer geld om geavanceerde technieken te ontwikkelen is wel welkom, bepleit Bom-Lemstra: “De ontwikkeling van oogstrobots kan nog een flinke boost geven. Het gaat daarbij om complexe en geavanceerde technieken. Het kost tijd en geld om de ontwikkeling van zulke innovaties te versnellen. Daarvoor zou een financiële impuls van de overheid welkom zijn”.

Omscholen

Verder wordt in de glastuinbouw hard gewerkt aan het omscholen en ‘benutten’ van mensen die kunnen werken, of zoals de glastuinbouw het zelf zegt: het beschikbare arbeidspotentieel wordt zo goed mogelijk ingezet. “Internationale medewerkers worden verder geschoold en opgeleid tot hogere functies, zoals middenkader en bijvoorbeeld specialisten op het gebied van techniek, teelt, logistiek en marketing. Tevens probeert de sector mensen die niet of nauwelijks werken, te verleiden tot een carrière in de glastuinbouw.”

Klimaatverandering

De Nederlandse glastuinbouwsector vervult een essentiële rol in de voedsel- en bloemenvoorziening van de Europese samenleving, benadrukt Bom-Lemstra.

De teelt van gewassen wordt door droogte en extreme neerslag steeds moeilijker

“Klimaatverandering heeft wereldwijd impact op de beschikbaarheid van gezond voedsel, bloemen en planten. De teelt van gewassen wordt door droogte en extreme neerslag in verschillende landen steeds moeilijker. Nederland kent nu en naar verwachting ook in de toekomst een optimaal teeltklimaat. De unieke ligging van Nederland in een delta, maakt dat ons land zich bij uitstek leent voor tuinbouw.”

Veel hogere productie

Kassen zorgen dat, met het veranderende klimaat, gewassen kunnen blijven worden geteeld. En dat gebeurt steeds duurzamer. Naast tomaten, paprika’s en aubergine worden ook producten als aardbeien, frambozen, vanille, papaja en avocado in de kas geteeld. De gecontroleerde teeltomstandigheden in de hightech kassen van de Nederlandse glastuinbouw maken een veel hogere productie per vierkante meter met minder grondstoffen mogelijk, vergeleken met buitenteelten.

Slechts 0,2% van het grondoppervlak in Nederland

Bom-Lemstra: “Vergis je niet, de glastuinbouw maakt heel efficiënt gebruik van de beschikbare ruimte en we doen dat op slechts 0,2% van het grondoppervlak in Nederland. Daardoor blijft er dus ruimte over voor andere functies zoals natuur of wonen. Daarnaast maken onze kassen het mogelijk om heel zuinig om te gaan met energie, water en grondstoffen, waarbij we ernaar streven in 2040 zelfs klimaatneutraal te telen”.

Gezond

De glastuinbouw wijst ook nog op het belang van dagelijkse verse groenten, fruit, bloemen en planten, die bijdragen aan een gezonde en welvarende samenleving. “Bloemen en planten zijn van groot belang voor de ontwikkeling van de vergroening van onze leefomgeving. Mensen zijn vitaler, leven met meer aandacht en herstellen sneller van ziekten in een groene omgeving. Bovendien voorkomt de aanplant van groen hittestress in de alsmaar groeiende steden, draagt het bij aan het vasthouden van water tijdens zware regenbuien. Ook zorgen planten binnen en buiten voor gezonde lucht.”

“Voldoende verse groenten en fruit consumptie vormt een essentiële basis voor een gezond voedingspatroon. Hierdoor kunnen zorgkosten worden gereduceerd.”

Geothermie

Nog een voorbeeld van vernieuwing in de glastuinbouw die andere sectoren inspireert: als eerste in Nederland past deze sector op grote schaal geothermie toe, waarbij ook aardwarmte wordt geleverd aan bijvoorbeeld woonwijken.