Tien jaar cel geëist tegen opdrachtgevers van zestien explosies in Alkmaar

De rechtszaak draait om een 24-jarige man uit Alkmaar, een 25-jarige man uit Heerhugowaard en een 25-jarige man uit Amsterdam. Het OM ziet hen als de opdrachtgevers achter een reeks explosies die de stad maandenlang in onrust bracht. De eerste twee verdachten zijn broers. Zij hadden sinds begin 2021 een conflict met een andere man, vermoedelijk over drugshandel. De derde verdachte, de Amsterdammer, fungeerde als ‘hoofdbroker’: hij zorgde voor uitvoerders.

Tieners geworven via sociale media

De uitvoerders van de aanslagen waren jongeren van 14 tot 20 jaar. Ze werden benaderd via sociale media zoals Snapchat en kregen bedragen tussen de 1.500 en 2.000 euro om explosieven tot ontploffing te brengen. Ze kregen instructies over welke adressen ze moesten treffen en in welke volgorde. Het ging daarbij vaak mis: vijf keer stonden de uitvoerders op het verkeerde adres. Zo werden onder anderen een bejaard echtpaar en een gezin slachtoffer.

De explosieven bestonden doorgaans uit cobra’s vastgetaped aan flesjes benzine. De jongeren kregen de opdracht een steen door een raam te gooien, het explosief naar binnen te gooien en de actie te filmen.

Eerste explosie in de Lekstraat

De reeks begon op 14 september 2023 met een explosie in de Lekstraat. In de drie weken daarna volgden nog zes explosies. Burgemeester Anja Schouten reageerde bezorgd: "Tot mijn grote bezorgdheid en verontwaardiging wordt Alkmaar de laatste tijd getroffen door explosieven die aan deuren van woningen en bedrijfspanden tot ontploffing worden gebracht. Dit kan echt niet, dit moet stoppen!"

Op 5 oktober 2023 hield de politie de eerste verdachte aan: een 16-jarige jongen die na een explosie aan de Zijperstraat door buurtbewoners werd tegengehouden. Zijn verklaring, telecomgegevens en vastgelegde reisbewegingen brachten later de Alkmaarder en de Amsterdammer in beeld. De politie startte vervolgens een Team Grootschalige Opsporing (TGO).

Vergisexplosies en nieuwe golf van aanslagen

Na een periode van relatieve rust laaide het geweld eind januari 2024 opnieuw op. Op 29 januari vond een explosie plaats op de Ruusbroechof, gevolgd door een wraakactie op een verkeerd adres. Op 1 en 3 februari volgden meer explosies en pogingen daartoe, waaronder een aanslag met levensgevaar aan de Baansingel. Op 3 februari kon de politie twee verdachten op heterdaad aanhouden.

De laatste explosie vond plaats op 11 februari 2024 aan de Jacob van Heemskerkstraat. Drie dagen later hingen bewoners van de Olieslagerstraat hartjes voor hun ramen als steunbetuiging aan getroffen buurtbewoners.

Veiligheidsmaatregelen en cameratoezicht

Begin 2024 wees burgemeester Schouten drie gebieden aan als veiligheidsrisicogebied met extra cameratoezicht. In die gebieden mocht de politie ook preventief fouilleren. Rondom eerder getroffen adressen surveilleerde de politie vrijwel permanent. Die aanpak leidde tot meerdere aanhoudingen op heterdaad.

Slachtoffers in doodsangst

De officier van justitie benadrukte in de rechtszaal de zware impact op omwonenden: "Er zijn slachtoffers, die niets te maken hebben met enig conflict, die hun huizen (tijdelijk) hebben moeten verlaten. Ook zijn er slachtoffers die in doodsangst hebben verkeerd dat zij en hun kinderen levend verbrand zouden worden."

Het OM stelde ook vast dat het conflict zijn oorsprong vond in de drugshandel van de twee broers: "Het is de aanleiding geweest voor een crimineel conflict dat is uitgemond in een publiekelijk gevecht dat met de verdiensten uit drugshandel gefinancierd moet zijn."

Strafeisen tot tien jaar

De officier van justitie eiste op 14 april de volgende straffen:

Alle straffen zijn met aftrek van voorarrest. Bij de strafmaat hield het OM rekening met de overschrijding van de redelijke termijn en de rolverdeling tussen de verdachten. De Alkmaarder oefende meer invloed uit op de uitvoering van de explosies dan zijn broer uit Heerhugowaard. De Amsterdammer beschouwt het OM als een criminele professional die breed inzetbaar is voor meerdere organisaties.

De man uit Heerhugowaard pleegde de strafbare feiten terwijl hij vastzat. Het OM noemt dat extra kwalijk.

Onduidelijk is of het conflict tussen de betrokken partijen nog steeds speelt. In Alkmaar bestaat nog altijd angst voor een nieuwe reeks explosies.

Lees ook

Weer explosie op Ruusbroechof in Alkmaar, politie doet onderzoek

Dit bericht is ook gedeeld via ons Rodi WhatsApp-kanaal van Alkmaar. Ook razendsnel het laatste nieuws in je app? Volg het kanaal (anoniem) via deze link.