Anslijnflat verduurzaamt: “We gaan de leeftijd van de flat verdubbelen!”

Shirley Brandeis

Eerst een korte quiz. Wat hebben de A’DAM Toren (het voormalige Shellgebouw aan de IJ-oever), de Brakke Grond in de Nes en de Anslijnflat in Osdorp met elkaar gemeen? Het zijn allemaal ontwerpen van de bekende architect Arthur Staal. Na ruim zestig jaar staat de flat als een huis, lezen we op de website flatmeerenvaart.nl. Elf verdiepingen hoog, 170 appartementen, en met op elke etage een goed of geweldig uitzicht; hoog bovenin over de Sloterplas. “We gaan de leeftijd van de flat verdubbelen,” begint bewoner Lodewijk Berkhout zijn verhaal. Een verhaal met pieken en dalen. En met maar één richting, want: “niets doen is geen optie.” 

‘Het is tochtig, ijskoud en in sommige appartementen lekt het’

Berkhout woont er nu vier jaar met zijn gezin. De eerste winter werd hem duidelijk waar buurman Pieter Evers (met een woonduur van meer dan dertig jaar) en buren al langer mee worstelen. “Het is tochtig, ijskoud en in sommige appartementen lekt het. Dan kun je van alles tijdelijk repareren. Maar dat gaat uiteindelijk meer kosten dan groot onderhoud. Dat voeren we nu, na ruim twee jaar van plannen maken, uit.”

De beste kwaliteit

Duurzame plannen zijn het. De kozijnen zijn in de nieuwe situatie, die al op enkele etages is uitgevoerd, van Accoya, hoogwaardig hout dat niet kan rotten en dus weinig onderhoud nodig heeft. De panelen onder de ramen zijn goed geïsoleerd en de ramen zelf krijgen HR+++-triple glas. “De beste kwaliteit,” aldus een tevreden Berkhout. En als ze dan toch bezig zijn, dacht de VvE, laten we het dan helemaal toekomstbestendig aanpakken. Berkhout: “Dat betekent nog meer onderdelen van het gebouw isoleren, zoals de kopse kanten. Ook plaatsen we in ieder appartement zelfsturende ventilatie, wat wel even wennen zal zijn voor ons. Over een paar jaar, zo is onze ambitie, willen we ook nog de collectieve gasketels vervangen door een duurzamer alternatief. Als kers op de taart plaatst de VvE volgend jaar zonnepanelen.”

Ervaring in bewoonde flat

De wensen voor het onderhoud liggen er al jaren. Bewoners zijn blij, aldus Berkhout, dat het nu eindelijk zover is. Hij besloot de kar te trekken en een bouwteam samen te stellen, betaald vanuit het onderhoudsbudget. “Inmiddels is daar subsidie voor verkrijgbaar bij de RVO, de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Daarvan kun je in een eerste fase deskundigen, zoals een architect, een bouwkundige en experts op het gebied van duurzaamheid, inhuren. Als aannemer kwamen we uiteindelijk uit bij Van den Oudenrijn, omdat het goed voelde en omdat dit familiebedrijf aan al onze criteria voldeed. Zo wilden we een aannemer die de kozijnen niet alleen produceert, maar ook plaatst. Dat scheelt mogelijk gedoe. We wilden een aannemer ook die ervaring heeft in het werken in een bewoonde flat. Waarbij bewoners niet tijdelijk verhuizen.” 

De vijfhonderd euro VvE-bijdrage per maand is pittig

Anton van den Oudenrijn: “Dat laatste is zeker belangrijk. Je werkt met bewoners en houdt dus rekening met hen tijdens de klus. Je stelt je vooraf voor, legt uit wat er gaat gebeuren en wanneer, doet rustig op de werkplek en zorgt dat het netjes blijft in huis.” Het is fijn samenwerken, zeggen ze. Berkhout is opdrachtgever namens de Vereniging van Eigenaren en heeft alle bewoners stap voor stap meegenomen in het ontwerpproces. In het bouwteam werd ondertussen alles technisch en organisatorisch uitgewerkt, zodat er een passend plan kwam te liggen waarbij bewoners minimale overlast zullen ervaren.

Hogere VvE-bijdrage

Het grootste pijnpunt was het wooncomfort, dat met de jaren erg was verslechterd. Van den Oudenrijn: “Niet alleen kou, lekkages en slechte ventilatie waren daar de oorzaak van. Ook het lange wachten op vernieuwing ging men niet in de koude kleren zitten. Mensen wisten bijvoorbeeld niet of ze binnenshuis iets konden opknappen. En het gebouw zag er steeds slechter uit, wat ook niet prettig wonen is.” 

‘Je werkt met bewoners en houdt dus rekening met hen’

Een tweede pijnpunt waren de kosten. Berkhout: “Het hele plan kost negen miljoen euro. Een flink bedrag, maar niet iets dat je opeens voor je kiezen krijgt. Het grootste deel verkrijgen we via een lening bij het Nationaal Warmtefonds, waarvoor de gemeente een extra rentekorting bood. Daarnaast hebben we stapsgewijs de VvE-bijdrage verhoogd.” De vijfhonderd euro per maand is pittig, beaamt ook Berkhout, maar is door de VvE met de bewoners, die de noodzaak ervan inzien, goed overlegd. Voor een enkeling zal het betekenen dat men op termijn zal verhuizen. Aan de andere kant is inmiddels duidelijk dat het bedrag nieuwe bewoners niet afschrikt.

Visitekaartje

Niet makkelijk, wel mogelijk, en gewoon doen. Zo vatten Berkhout en Van den Oudenrijn het hele project samen. Berkhout: “Dit gebouw is oud, maar kan nog erg lang mee. Zoals eerder gezegd, is niets doen geen optie. Dan kom je duurder uit. En ons gebouw is voor de hele buurt, waar veel nieuw wordt gebouwd, het visitekaartje. Het is vanuit Slotervaart richting Sloterplas de eerste aanblik van Osdorp. Onze flat moet er goed uitzien. En voor ons een flat zijn waarin het fijn wonen is.”

Rondleiding Anslijnflat
Als VvE meer weten over deze verduurzaming? Vrijdag 22 november om 13:00 uur bent u van harte welkom. Startlocatie: de bouwkeet naast de flat. Graag aanmelden via nancy@vandenoudenrijn.nl.

Tips voor andere VvE’s:
1. Stel een bouwteam van deskundigen samen; hiervoor is subsidie bij RVO
2. Vraag mensen om je heen of ze aannemers kennen die ze kunnen aanbevelen
3. Neem de tijd om de aannemer te selecteren die past bij je wensen
4. Maak tempo door het bouwteam een mandaat te geven om over technische dillema’s te beslissen