Vurige discussie in Floradorp Amsterdam-Noord smeult nog lang na

Door Hans Straeter

De politie is ’s middags met busjes en motoragenten aanwezig in de omgeving van het Antoniushuis. Bij een supermarkt in de Sneeuwbalstraat en bij het Floraveld worden bewoners gefilmd door langsrijdende agenten.

Tijdens de bijeenkomst mogen geen geluidsopnames worden gemaakt, camera’s zijn niet welkom en zelfs notitieblokjes niet. Een korte video over het oudejaarsvuur wordt niet vertoond. Verzoeken van journalisten om toegang te krijgen, worden afgewezen omdat “de driehoek de avond in eerste instantie echt alleen voor bewoners wil hebben, zodat beide kanten helemaal vrij kunnen spreken.”

Regels

De zaal zit rond 19.00 uur bomvol. Er komen zo’n 150 bewoners naar het Antoniushuis aan de Kamperfoelieweg. Stadsdeelvoorzitter Brahim Abid verwelkomt de aanwezigen en steekt daarna van wal met de regels die hij voor het samenzijn wil hanteren. Een van de bewoners reageert: “Wij houden niet van regels!” en oogst daarmee gelach. De kreet wordt aangevuld met: “Wij krijgen vijf kwartier voor iets dat vijftig jaar in ons leven is.” Daarna volgt: “Geef ons een goede reden waarom het vuur niet door mag gaan.” Dan merkt iemand op: “Is het al besloten of niet?”

Gemeten?

Een vrouw heeft drie vragen aan Tijs van Lieshout: “Is er gemeten bij het oudejaarsvuur en hoe hoog de brandstapel is zodat je kunt zien of er echt veel overlast is? Is er dan wel voldoende capaciteit van de brandweer als bij de komende jaarwisseling overal brandjes worden gesticht? Wat eerder gebeurd is in Scheveningen wordt genoemd om te stoppen met het oudejaarsvuur, maar in Scheveningen mag het wel gewoon doorgaan.” In eerste instantie neemt de brandweercommandant met een grimas op zijn gezicht de vraag over de metingen niet serieus. Na aandringen zegt hij dat er niet is gemeten. De vraag over de brandjes wordt als ‘dreigen’ opgevat en “Scheveningen gaat om een andere gemeente waar dat wordt beslist”.

Uitnodiging

Brahim Abid loopt met de microfoon door de zaal en heeft het niet makkelijk. Zeker wanneer de voorzitter van de Stichting Flora 4 Life Patrick van Bronswijk het woord neemt. Hij hekelt de beperkte verspreiding van de uitnodiging voor de bijeenkomst. Die is alleen verspreid in een deel van Floradorp terwijl ook bewoners van andere wijken in Noord op het oudejaarsvuur afkomen. Ook stelt hij dat oudere bewoners niet allemaal handig zijn met computers en mail. Nodig om je te kunnen aanmelden voor de bijeenkomst. Voor Patrick van Bronswijk wordt het emotioneel nadat hij iets opmerkt over GroenLinks en de PvdA en Brahim Abid hem dan verwijt er voor eigen politiek gewin te zitten. De bekende Floradorper voert bij de gemeenteraadsverkiezingen de lijst van De Stem Van Amsterdam aan.

Verstandig?

De vraag die gesteld zou kunnen worden is of het verstandig was om Brahim Abid de avond te laten presenteren. De aanwezigen achten hem medeverantwoordelijk voor het besluit en de manier waarop de avond is georganiseerd. Hij krijgt dan ook geregeld de volle laag: “Vindt u uzelf niet een beetje hypocriet? U verbiedt opnames, maar wij moeten ons aanmelden.” De stadsdeelvoorzitter verdedigt zich: “We wilden inschatten hoeveel mensen er zouden komen. Vrijdag waren er dertig, vandaag 56 en nu zitten we in de zaal met meer dan honderd mensen.” Na afloop merkt iemand op dat Brahim Abid heel sturend was met de microfoon wie hij wel of niet aan het woord liet en dat hij ook zelf deelnam aan de discussie.

Traditie

Burgemeester Halsema probeert het verbod uit te leggen: “Dat het besluit slecht gevallen is dat weten we. We hebben in 2019 de brand in Den Haag gehad. Vanaf 2019 is de landelijke brandweer strenger. Wij weten dat het vuur een traditie is.” Op die laatste zin reageert een bewoner: “Het is cultureel erfgoed!” en een meisje van negen dat helemaal vooraan zit, krijgt applaus als ze op een rustige manier zegt: “Het is traditie.”

Wanneer de burgemeester opmerkt dat er een negatief advies van de brandweer ligt, wordt er gereageerd met: “Helemaal niet!” Femke Halsema probeert het nog een keer: “Het is niet veilig. Het kan uit de hand lopen. Als dat gebeurt, is er geen andere brandweer in de stad meer beschikbaar.” Vanuit de zaal wordt geroepen: “Je praat bullshit.”

Even later wordt het incasseringsvermogen van de burgemeester opnieuw op de proef gesteld: “Heb jij respect voor de Amsterdammers? Jij verkankert heel Amsterdam.”

Vernevelaars

Een hele reeks vragen wordt op de burgemeester, brandweercommandant en politiechef afgevuurd. Bijvoorbeeld: “Elk jaar moesten wij de stapel kleiner maken.” “Wij vragen al jaren vernevelaars. Waarom krijgen we geen extra vernevelaars?’ “Waar is het respect voor de mensen uit Noord?” “Wel een feest op de Ring en dit kan niet.”

De vragen en antwoorden zijn soms moeilijk te volgen door het rumoer en de verwensingen uit de zaal. Om 20.30 uur komt een eind aan een onrustige avond die heeft laten zien dat het draagvlak voor het besluit in Floradorp ontbreekt.

Andere locatie?

De volgende dag brengt burgemeester Halsema een verklaring naar buiten. Daarin zegt ze begrip te hebben voor de emoties en boosheid gezien de lange traditie die het Floravuur kent, maar dat schreeuwen, schelden en intimidatie niet acceptabel is, hoe groot de teleurstelling ook is. Een opsomming van de risico’s rond het oudejaarsvuur wordt afgesloten met: “Het is wachten tot het een keer misgaat en er huizen in brand vliegen of nog erger. En er is een flink aantal omwonenden en hulpverleners dat elke jaarwisseling het hart weer vasthoudt en opgelucht is als het 1 januari is.”

Het gevaar voor de omliggende woningen roept de vraag op of er misschien met vertegenwoordigers van de Stichting Flora 4 Life is gesproken over een andere locatie op wat grotere afstand van bebouwing? De woordvoerder van de burgemeester antwoordt op donderdag 25 september dat niet te weten, maar voegt daaraan toe: “Het probleem is ook niet zozeer de locatie, als wel de veiligheid, de incidenten, de druk op de nood- en hulpdiensten die tijdens Oud & Nieuw al aan hun uiterste taks zitten, en de schade voor het milieu/gezondheid.”

Stadsdeelcommissie

Wanneer Brahim Abid tijdens de week terugblikt, herhaalt hij vrijwel letterlijk de woorden die de burgemeester in haar verklaring gebruikt over de emotionele avond en lange traditie van het oudejaarsvuur. Over zijn eigen inzet stelt hij dat hij ruimte wilde geven aan alle voorstellen en vragen vanuit de zaal: “In mijn rol heb ik geprobeerd verbinding te maken tussen bewoners en burgemeester. Het constante schelden, waaronder door kinderen, maakte dat heel lastig en dat is zonde.”

Op de vraag of hij bij de volgende vergadering van de stadsdeelcommissie nog terugkomt op het gebeuren is de reactie dat dat nog onbekend is. Omdat ook drie stadsdeelcommissieleden de bijeenkomst bijwoonden, is de kans groot dat een van hen de vurige discussie ter sprake zal brengen op woensdag 1 oktober.