Beverwijkse pater krijgt hoogste Israëlische onderscheiding

Door Siem Weterings

Yad Vashem, het officiële Holocaust-herdenkingscentrum van Israël, heeft de in Beverwijk geboren pater Wim van der Geest erkend als Rechtvaardige onder de Volkeren, wegens zijn rol in de redding van vele Joodse kinderen (en ook volwassenen) tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Begin volgend jaar zal de Ambassade van Israël een ceremonie organiseren waarin de eretekenen – een oorkonde en een medaille – aan de familie zullen worden uitgereikt. Ook zal de naam van pater Wim van der Geest op de Eremuur worden gegraveerd in de Tuin der Rechtvaardigen in Yad Vashem. Het is de hoogste onderscheiding voor niet-joden die hun leven riskeerden om Joden te redden.

Pater Wim van der Geest

Pater Wim van der Geest is geboren en opgegroeid in de bekende slagersfamilie aan de Breestraat, waar nu het Beverhof gevestigd is. Naast hun winkel was een Joodse synagoge, die aan het begin van de oorlog door de Duitsers gesloten werd.

Op 12-jarige leeftijd ging Wim naar een kleinseminarie (gymnasium) met de bedoeling priester te worden. Na zijn studie theologie te hebben afgerond, geeft hij aan graag als missionaris naar China te willen gaan. De Tweede Wereldoorlog gooit echter roet in het eten en na zijn priesterwijding komt hij in Brunssum, Limburg terecht.

In 1943 weet een jonge verzetsgroep uit Amsterdam 251 Joodse kinderen uit een crèche te halen en naar elders te smokkelen. De baby’s en kinderen met blond haar gingen naar het noorden van het land en de donkerharige naar het zuiden, zodat ze minder zouden opvallen. Daar was pater Wim van der Geest rayonleider van het verzet en hij heeft onder meer ruim 231 Joodse kinderen laten onderduiken. Hoewel er ook veel NSB’ers in die regio zo vlak bij Duitsland woonden, is er nooit iemand verraden in dit dorp met zo’n 14.000 inwoners.

Uiteindelijk moest Wim zelf ook onderduiken. Hij werd in Amsterdam met valse papieren opgepakt en kwam in kamp Amersfoort terecht. Hij overleefde de oorlog, maar het verzetswerk eiste in zijn verdere leven zowel psychisch als fysiek een zware tol. Na de oorlog werkte hij bijna twintig jaar als missionaris in Brazilië onder zware omstandigheden. Hij overleed in 1969 op 55-jarige leeftijd.

Neven van heeroom Wim herinneren hem als een stille, ernstige man met wie je nooit echt contact kreeg. Jan (van Gerard) van der Geest: “Heeroom was een nerveuze man die veel medicijnen slikte en rookte als een ketter, met bruine vingers van de nicotine.” Ook ex-scharrelslager Jan (van Jaan) van der Geest herinnert zich dat het niet goed ging met heeroom als hij wel eens uit Brazilië met verlof naar Beverwijk kwam. “Hij leek overspannen en slikte veel slaappillen. Als familie wisten we eigenlijk helemaal niet wat er precies met hem aan de hand was, daar werd weinig over gesproken toentertijd.”

‘Levenslang’

Dat de verzetsdaden van pater Wim van der Geest hun tol hebben geëist, blijkt wel uit het boek over die periode ‘De Oorlog. Levenslang’. Ook hij kreeg ‘levenslang’ voor zijn verzetswerk, waarvoor hij nu terecht postuum is onderscheiden.