Inspirerende voorstellingen tijdens Diversity Day in Cool

Opstaan en weer doorgaan als het leven je laat struikelen

In een ideale maatschappij is er voor iedereen plek en krijgt iedereen kansen om zijn unieke talenten te benutten en een waardevolle rol van betekenis te spelen, ongeacht zichtbare (zoals leeftijd, sekse, huidskleur en beperking) én onzichtbare verschillen (zoals cultuur, seksuele voorkeur, politieke overtuiging, belastbaarheid of persoonlijkheid). De praktijk leert echter dat we nog ver weg zijn van die ideale wereld. Onder het motto ‘Diversiteit verrijkt’ wordt de eerste dinsdag van oktober tijdens Diversity Day aandacht gevraagd voor diversiteit en inclusie. Ook om ervoor te waken dat iemands identiteit wordt gereduceerd tot bijvoorbeeld ‘diegene met een beperking’. Want iedereen heeft immers verschillende kenmerken in zich en die mix van verschillen mag er zijn en dient te worden gerespecteerd.  

Lees ook

Maak je theaterbezoek aan Cool zorgeloos en welluidend met geluidsversterking

 

Alex Sijm en Romijn Conen

Tijdens de eerste editie van Diversity Day Dijk en Waard presenteert Cool twee bijzondere voorstellingen van mensen die uit eigen ervaring weten hoe een beperking invloed heeft op hoe er naar je gekeken wordt. Twee verhalen van unieke theatermakers over opstaan en weer doorgaan als het leven je laat struikelen. Want stel nou dat een arts op een dag tegen je zegt: ik heb slecht nieuws, je wordt niet meer beter. Wat doet dat met je, hoe ga je daarmee om en hoe zet je je kwetsbaarheid om als kracht? Alex Sijm en Romijn Conen laten zien hoe veerkracht en inclusie aanzetten tot positieve verandering. 

‘Liggen blijven is geen optie’

Alex is een bekende verschijning in Dijk en Waard. Twintig jaar lang runde de Langedijker zijn eigen circus, een jongensdroom die in vervulling ging. Niet lang nadat hij zijn Wintercircus overdraagt, wordt bij hem de ongeneeslijke spierziekte HSP (hereditaire spastische paraparese) vastgesteld, een vrij zeldzame ziekte, die in de hersenen ontstaat en het ruggenmerg aantast, waardoor spieren uitvallen. Hij verliest geleidelijk de kracht in zijn benen en zal daar zijn leven op moeten aanpassen. Maar het is niet de eerste tegenslag waarmee hij te maken heeft en hij laat zich er niet van weerhouden zijn zakelijke en persoonlijke dromen waar te maken. Sinds kort zit hij in een rolstoel, maar die ziet hij niet als een beperking. “Die rolstoel geeft me juist vrijheid om te gaan waar ik wil.” Die uitspraak laat zien hoe veerkrachtig Alex in het leven staat. “Ik geef het leven een 9”, zegt hij vol trots. Maar ook hij heeft een heel proces doorgemaakt om daar te komen en dat deelt hij op luchtige, soms confronterende en vooral inspirerende wijze in zijn voorstelling ‘Liggen blijven is geen optie’ en zijn gelijknamige boek dat deze week uitkomt. Zijn voorstelling wordt omlijst door zangeres Jeannine La Rose die zijn verhaal muzikale kracht bijzet en een acrobaat die de vitaliteit van het menselijk lichaam verbeeldt. “Eén ding is zeker: stop te denken dat het leven eerlijk is. Want het loopt altijd anders dan verwacht – en daar kun je maar beter niet te spastisch over doen.” 

Acteur Romijn Conen komt met een zeer persoonlijke voorstelling over zijn wederopstanding na een beroerte. - (Foto: Sandra Zeilstra)

Druistige sprong

Ook acteur Romijn Conen (onder meer bekend van ‘Flikken Maastricht’ en als een van de drie vrienden uit de Amstel-reclames) weet uit eigen ervaring hoe lastig het is om op te krabbelen als het leven je onderuit getrokken heeft. Tot september 2015 was hij een gewaardeerd professioneel acteur die rollen speelde op tv, in films en in het theater. Bij een try-out van een voorstelling in Hengelo gaat het echter vreselijk mis na een wat al te druistige sprong op een trampoline. “Ik heb de voorstelling nog gewoon uitgespeeld en ben zelfs nog naar ons logeeradres gereden, maar toen ik uit de auto stapte viel ik neer.” Diagnose: herseninfarct. Een maandenlange revalidatieperiode volgde waarbij hij alles weer opnieuw moest leren. “Het was direct al duidelijk dat ik altijd meervoudig gehandicapt zou blijven...” 

‘Vallicht’

Inmiddels zijn we 9 jaar verder. “Genezen ben ik verre van. Mijn rechterarm doet het niet en ik heb te maken met rest-afasie. Maar ik vecht om een volwaardige plek als gemankeerd acteur. En dat is niet vanzelfsprekend, laat staan gangbaar.” Hij is hard onderuitgegaan, maar heeft zich opgericht om de dingen te doen die hij leuk vindt. Net als Alex, die sinds kort projectmedewerker bij Cool Sociaal is, zet ook Romijn zich in om het belang van inclusie en diversiteit onder de aandacht te brengen. “Voor mezelf, maar uiteraard ook voor anderen die om wat voor onbegrijpelijke reden dan ook, aan de zijlijn lijkt te moeten staan.” Hij doet dat onder meer met zijn aangrijpende voorstelling ‘Vallicht’, waarin hij het ontroerende verhaal vertelt van een jonge vijftiger die die uit zijn huis wordt gezet door zijn vrouw: ‘Ik kan niet langer jouw geliefde zijn als jij je blijft verschuilen achter je handicaps. Je bent meer dan dat, maar je ziet het zelf niet meer!’ En zo gaat hij op zijn driewielfiets door Nederland om erachter te komen wat hij nog waard is! In deze aangrijpende monoloog horen we hoe deze man, ondanks zijn afasie, woorden weet te vinden voor zijn (door artsen voor onmogelijk gehouden) wederopstanding en voor de liefdevolle kreet van zijn vrouw dat hij moet proberen weer ‘Romijn’ te zijn!

Lees ook

Lineke ervaarde na haar hersenbloeding de helende werking van muziek

 

Cool Sociaal

Romijn noemt het bijzonder dat een relatief klein theater als Cool het hoofd durft uit te steken voor inclusie en diversiteit. “Daar mag Dijk en Waard trots op zijn.” Hij wijst erop dat Cool-directeur Lineke Kortekaas net als hij een beroerte heeft gehad en als geen ander weet hoe moeilijk het is om de draad daarna weer zo goed mogelijk op te pakken. Die ervaring inspireerde haar dan ook om Cool Sociaal prioriteit te geven. “Kunst en cultuur vormen een uniek middel om bij te dragen aan een sterke, gezonde en inclusieve samenleving waarin iedereen mee kan doen”, vertelt ze. “Cool zet zich al ruim vijftien jaar in om kunst en cultuur toegankelijk te maken voor iedereen. Toch blijven er redenen bestaan waarom nog niet iedereen gebruik maakt van het aanbod, bijvoorbeeld door financiële of sociaal-maatschappelijke redenen. Met behulp van Cool Sociaal wil Cool dit patroon doorbreken. Dat doen we niet alleen. Met partners uit het sociaal domein én de zorg wordt Cool Sociaal de komende jaren verder ontwikkeld. Bijvoorbeeld met het ontwikkelen van diverse inclusieve kunst- en cultuuractiviteiten voor mensen van alle leeftijden en achtergronden om de drempels naar kunst en cultuur weg te nemen en nog meer mensen de kracht van samen cultuur maken en beleven te laten ontdekken.”

Alex Sijm - ‘Liggen blijven is geen optie’ is dinsdag 1 oktober te zien in Cool en ‘Vallicht’ van Romijn Conen zie je zondag 6 oktober. Bestel je tickets op www.coolkunstencultuur.nl.