De twee hoogtijdagen van de Grand Prix in Zandvoort

Door Marcel van Stigt

Geracet in Zandvoort werd er al lang geleden. Allereerst op een tijdelijk stratencircuit op 3 juni 1939, georganiseerd door een aantal liefhebbers. Het smaakte naar meer en er gingen stemmen op om in de duinen een permanent circuit aan te leggen. Dat werd in 1948 opgeleverd en op 7 augustus dat jaar werd daar de eerste race gehouden.

De organisatie rond de Formule 1 vond dat wel wat, zo’n race door de duinen, en de wedstrijd kwam als De Grote Prijs van Nederland op de F1-kalender te staan. Maar deze Nederlandse editie stopte in 1985. Het zou zesendertig jaar duren voordat hij terugkeerde als Dutch Grand Prix.

De eerste signalen dat Zandvoort weer in de race was begonnen eind 2017 rond te zingen. Diverse partijen maakten zich hard om weer een Grand Prix mogelijk te maken en ook de F1-bazen hadden er oren naar. Het betekende wel dat er heel veel geld over de brug moest komen, zomaar veertig miljoen, niet in de laatste plaats om het circuit aan de hoge eisen aan te passen.

Dat was nogal een uitdaging. De provincie Noord-Holland deed niet mee, de regering hield de portemonnee eveneens stijf gesloten, maar de lokale gemeenteraad, die de allure die de bekende badplaats zou krijgen wel zag zitten, zegde vier miljoen toe. Dat was een goed begin. Sponsors spijkerden bij en daarna resteerde er nog twintig miljoen. Dat bedrag zou via de ticketverkoop op tafel moeten komen. De zaak was beklonken en op 3 mei 2020 werd de eerste Dutch Grand Prix op de kalender gezet. Dat was voor een groot deel te danken aan Prins Bernhard. Als mede-eigenaar van het Circuit Zandvoort is hij erin geslaagd om een deal te sluiten met de Formule 1.

Alles geregeld? Nee, zeker niet. Verschillende natuurorganisaties stapten naar de rechter. De verbouwing van het circuit, die in september 2019 startte, zou ernstige natuurschade tot gevolg hebben. Onder meer het leven van de zandhagedis en rugstreeppad in het duingebied zou flink worden verstoord.

De rechter ging er niet in mee. En schudde later opnieuw het hoofd toen de natuurorganisaties wezen op een onverantwoord hoge uitstoot van stikstof. En dan waren er ook nog protesten tegen een strandroute die zou worden aangelegd; de Formule 1-teams zouden over het strand van Noordwijk naar Zandvoort mogen rijden. Dit plan is echter afgeblazen.

Intussen maakte de badplaats zich op voor de komst van tienduizenden racefans. Maar toen kwam ineens het coronavirus om de hoek kijken: geen Grand Prix. De race werd uitgesteld.

Op 5 september 2021 was het dan zover. En de beloning voor alle inspanningen mocht er zijn: Max Verstappen won en mede daardoor werd de terugkeer van de Grand Prix naar Zandvoort een enorm succes.

Het jaar daarop pakte de organisatie nog groter uit. De Grand Prix in september 2022 werd nog mooier aangekleed en trok drie dagen lang – elke racedag – meer dan honderdduizend liefhebbers. In lange, brede rijen trokken ze in een uitgelaten stemming door de Zandvoortse straten en maakten er rond het circuit een onvergetelijk feest van. Artiesten als Afrojack en La Fuente pookten de feestsfeer extra op. En Max voegde daar opnieuw een overwinning aan toe.

Het was misschien wel het allermooiste F1-jaar op Zandvoort. Maar daarna liep de belangstelling terug. Max raakte zijn suprematie kwijt en dat zag je terug in de bezoekersaantallen.
De organisatie vond het mooi geweest en achtte de financiële risico’s te groot om het evenement voort te zetten. Na dit jaar geen Grand Prix meer in Zandvoort.