Deborah Kooning-Veenman heeft in enkele dagen al honderden ondertekenaars achter zich gekregen. Ze begon een petitie tegen overbewoning als gevolg van speculatie met woningen.

Door Kor Kegel en Cornelia Molendijk

Overal op Rozenburg vallen vrijkomende woningen in handen van opkopers, die er expats en arbeidsmigranten onderbrengen tegen een “extreem hoge” huuropbrengst, want er wonen vaak meer dan vier arbeiders in één woning, luidt het bezwaar. Opkopers investeren ook nauwelijks in de woningen. De dorpsraad van Rozenburg en eerder de gebiedscommissie van Rozenburg stuurde er een ongevraagd advies over naar burgemeester en wethouders van Rotterdam. Dat advies luidde om voor Rozenburg een zelfbewoningsplicht in te stellen, net zoals dat eerder in andere stadsdelen van Rotterdam al was gebeurd. Dan kunnen opkopers een pand niet verkameren en de kamers verhuren aan arbeidsmigranten. Dat geldt meteen als opkoopbescherming. Wie een woning koopt, moet er zelf gaan wonen – zo simpel is de maatregel. Maar in de vorige bestuursperiode vond wethouder Chantal Zeegers deze maatregel voor Rozenburg niet nodig.

Weerstand

Er groeit onder de Rozenburgers weerstand tegen die houding van het gemeentebestuur. De dorpsraad van Rozenburg kreeg vorige week een stevig verhaal te horen van inspreker Anthony Kooning, echtgenoot van Deborah die de petitie begonnen was. Hij kaartte aan dat het probleem al jaren gaande is: “Wij worden letterlijk overspoeld. Komt een woning te koop te staan, dan valt de vraagprijs in het niet bij wat opkopers overbieden. Ze betalen exorbitante bedragen, waardoor de gewone Rozenburger geen kans meer heeft op een woning, zeker de starters niet. Alleen al in de Bomenbuurt met de Acacialaan, Esdoornlaan, Lijsterbeslaan en Prunuslaan zijn er al twintig woningen opgekocht en daarna bezet door gastarbeiders.” De gevolgen: een gigantische parkeerdruk, want per woning zijn er nu wel vier auto’s. Ook veel vuilnis dat niet opgeruimd wordt, want er is maar één kliko. Tuinen die op een oerwoud lijken. Geluidhinder. ’s Zomers de barbecue aan, de hele tuin blauw van de rook en gesprekken tot diep in de nacht. Arbeidsmigranten namen geen deel aan het maatschappelijk leven. Ze werken, komen thuis en wachten op de volgende werkdag. In een vrij geïsoleerd dorp als Rozenburg komt dat het voorzieningenniveau niet ten goede, zo is de klacht. Ze nemen niet deel aan het verenigingsleven en gaan hier nauwelijks naar de winkels. De nieuwe pandeigenaren kijken er niet naar om; ze lopen binnen. Op social media wordt geregeld geconstateerd dat de gemeente Rotterdam niet op klachten over overlast reageert.

Een recente ontwikkeling is dat er voor de opgekochte eengezinswoningen splitsingsvergunningen worden aangevraagd en dat de gemeente die ook verleent, zoals met Acacialaan 34 gebeurde. De omwonenden hadden bezwaren ingediend, maar voelen zich met de rug tegen de muur staan. Anthony Kooning: “Onze woningen heten niet voor niets eengezinswoningen. We werken allemaal hard om onze hypotheek te betalen. Dan wil je geen plotseling gesplitst appartementencomplex naast je. Dat hoort een eengezinswoning te zijn. Maar ineens verrijst er een balkon, waardoor ze zo je tuin in kijken en is er ineens een woonkamer naast de slaapkamer van mijn kinderen.” “Zes man in een appartementje van 60 kubieke meter en zes auto’s. Je zal er naast wonen. Dit moet stoppen! Te veel woningen gaan naar opkopers en worden bewoond door gastarbeiders met alle overlast die erbij komt kijken. Er is een oplossing die ze al in veel wijken in Rotterdam hebben toegepast. Een zelfbewoningsplicht kan opkopers weren. Het kan dus wel, dus waarom niet op Rozenburg? Wij willen ons dorp terug.”

Afvalputje

De leden van de dorpsraad bespraken het probleem. Ria de Sutter-Besters herinnerde aan de brieven die eerder al aan wethouder Zeegers zijn geschreven. Léona Mes: “We zijn al zo lang het afvalputje van Rotterdam.” Rob Oosterlee echter vond dat de arbeidsmigranten hier komen om te wonen, zonder interesse te hebben in het verenigingsleven. Hij voelde er niets voor om met spandoeken op de Coolsingel te gaan staan. “De signalen zijn er al lang. We moeten er wat mee. Op een correcte manier het gemeentebestuur aanspreken.”

Erwin van Eijsden constateerde dat het Rijk het splitsen van woningen toejuicht, maar dat het grote nadelen heeft. “Er valt keihard geld te verdienen, maar het is uitbuiting van werknemers.”

Danny de Klerk en Frank Schellenboom rekenen op het nieuwe college van burgemeester en wethouders. De petitie is op internet te vinden.

Rob Smith: wethouder Zeegers wuifde ’t weg

Chantal Zeegers wilde voor Rozenburg geen verplichting tot zelfbewoning voor kopers van een huis. Ze werd gewaarschuwd dat Rozenburg nadelen zou ondervinden na opening van de tunnel onder Het Scheur. Maar de wethouder wuifde het weg. En nu blijkt de actieve Rozenburger Rob Smith gelijk te krijgen. De woordvoerder van Rozenburg In Actie (RIA) had wethouder Zeegers gewaarschuwd dat er opkopers zouden zijn, die meer arbeidsmigranten zouden onderbrengen in de gekochte woningen. En inderdaad kopen Westlandse bedrijven als Solutions en People Direct nu veel huizen op om hun werknemers te plaatsen. Rob Smith namens RIA: “Wij hadden hier al veel buitenlandse werknemers die in de Botlek, Europoort en op de Maasvlakte werken. Sinds de Blankenburgtunnel is geopend, is Rozenburg ook erg aantrekkelijk geworden voor glastuinders die de buitenlandse werknemers in hun kassen hier onderdak bieden.” Het was de Rotterdamse wethouder Bas Kurvers, die per 1 januari 2022 de verplichting tot zelfbewoning invoerde in zestien wijken binnen de Ring voor woningen tot een woz-waarde van € 470.000. Uit een onderzoek van de Regiobank in dat jaar bleek dat Rozenburg laag scoorde op het gebied van leefbaarheid. Opkoopbescherming leek niet nodig, meende de Coolsingel. Maar de dorpsraad en RIA waarschuwden Kurvers’ opvolgster Zeegers dat het na opening van de tunnel uit de hand zou lopen. Rozenburg ligt volkomen geïsoleerd tussen gemeenten waar de zelfbewoningsplicht al is ingevoerd. Den Haag, Westland, Delft, Schiedam, Vlaardingen, Nissewaard en Voorne aan Zee hebben de zelfbewoningsplicht geheel of gedeeltelijk ingevoerd. Daar komt bij dat de woningen op Rozenburg ten opzichte van de woningvoorraad in de regio relatief goedkoop zijn en dus een makkelijk doelwit voor huisjesmelkers en al dan niet malafide uitzendbureaus. Rob Smith: “We zien in toenemende mate dat arbeidsmigranten op Rozenburg worden gehuisvest. Dat geeft niet alleen druk op de Rozenburgse woningmarkt, maar het tast ook de buurt aan. Die werknemers hebben elk een eigen auto en krijgen ook één of meer auto’s van het bedrijf, zodat de parkeerproblemen groeien. Bij de werknemers in de kassen is het opleidingsniveau laag. Bovendien worden ze vaak voor een half jaar gedetacheerd en dan weer door anderen vervangen. Het is geen uitzondering dat er veel meer in één woning worden gehuisvest dan is toegestaan. Het leidt tot verpaupering en verwaarloosde tuinen, omdat deze werknemers totaal onverschillig staan tegenover hun tijdelijke woonomgeving.” Er komt bij dat de gemeente Rotterdam het splitsen van woningen en verkamering makkelijk maakt door ondanks bezwaren vergunningen af te geven. Rob Smith: “Hoog tijd om tot actie over te gaan. Niet alleen de buurt heeft er last van, maar de opgehokte arbeidsmigranten ook.”