Vrijwilliger ontdekt nieuwe algensoort in het Zwanenwater

Schreijer onderzoekt al vijf jaar lang elke maand de duinplassen en -poelen in het Noord-Hollandse natuurgebied. Hij kijkt daarbij naar sieralgen in het water. "Sieralgen zijn microscopisch klein maar zo prachtig. Het zijn de orchideeën onder algen", zegt Schreijer. "Ze zijn vaak symmetrisch, prachtig van kleur en met mooie patronen."

Basis van het voedselweb

De algen zijn niet alleen mooi, maar ook belangrijk voor de natuur. "Ze vormen samen met alle andere eencellige planten en dieren de basis van het voedselweb", legt Schreijer uit. "Zo zijn ze voedsel voor borstelwormpjes die op hun beurt weer eten zijn voor onderwater levende insecten als bootsmannetjes of rugzwemmers. Deze waterbeestjes worden weer gegeten door vissen en die weer door vogels. Daarnaast produceren algen zuurstof en nemen ze CO2 op."

Indicator voor waterkwaliteit

Sieralgen leven uitsluitend in schoon, voedselarm water. Ze zijn daarom uitstekende indicatoren voor een goede waterkwaliteit. Boswachter ecologie Jitske Esselaar van Natuurmonumenten is blij met de vondst. "Sieralgen zijn kieskeurig. Ze vertellen ons iets over de waterkwaliteit en die is in de poelen in het Zwanenwater dus goed", zegt Esselaar. "Daar zijn we trots op en blij mee want natuur in Nederland staat onder druk en de waterkwaliteit in ons land is vaak slecht."

Weinig onderzoek in kuststreek

In het oosten van Nederland is veel onderzoek gedaan naar sieralgen, maar in de kuststreek veel minder. De ontdekking is daarom bijzonder. De alg is inmiddels beschreven in wetenschappelijke literatuur. Binnenkort wordt een flesje met de alg en informatie naar Naturalis gestuurd, waar hij wordt opgenomen in het Nederlandse Soortenregister.

Zeldzame soorten

Het Zwanenwater herbergt meer bijzondere sieralgen. Zo leeft er ook de soort Cosmarium tasiussaqense, die voor het eerst werd beschreven bij de westkust van Groenland. Deze alg is daarna alleen nog gevonden op de Buiten-Hebriden bij Schotland en in het Zwanenwater. Het algje komt dus maar op drie plaatsen ter wereld voor.

Het Zwanenwater is een duingebied van Natuurmonumenten bij Callantsoog. Het bestaat uit vochtige duinvalleien, duinen met duingraslanden, duinpoelen, duinheide en duinmeren. Het gebied is rijk aan vogels, orchideeën en paddenstoelen.