Regius College ziet effect van telefoonbeleid: ‘Meer rust en focus in de klas’

Door: Zärrin Glasbergen

SCHAGEN – Het is inmiddels anderhalf jaar geleden dat landelijk werd besloten dat mobiele telefoons niet meer in de klas mogen worden gebruikt. Sommige scholen werkten toen al met een thuis- of in-de-kluisregeling, maar na het besluit voerden veel meer scholen dit beleid in. Ook het Regius College in Schagen. Maar hoe ervaren leerlingen dat tot nu toe?

Om vijf over twaalf klinkt de bel en stroomt het klaslokaal van Maaike Tesselaar langzaam vol met haar mentorleerlingen. “Willen jullie allemaal even je mobiel op tafel leggen als je die nu bij je hebt”, vraagt ze. Na wat verbaasde blikken – en de geruststelling dat het voor deze ene keer mag – halen zestien leerlingen hun telefoon uit hun tas.

Zodra de telefoons op tafel liggen, wordt het onrustig. Schermen lichten op, leerlingen kijken erop en raken afgeleid. Tesselaar grijpt in en vraagt de telefoons weer weg te stoppen. “Vanaf het moment dat die telefoon niet meer zichtbaar mocht zijn, gaf dat zoveel rust”, zegt ze. “Je hebt nu veel meer tijd voor elkaar en meer focus op de les.”

Pauze

De leerlingen zien de telefoons tijdens de pauzes juist graag terug. “In de klas mogen ze het best verbieden, maar in de aula niet”, vindt Esmee Groot. Haar klasgenoten knikken instemmend. Ze merken dat het beleid tijdens de les werkt, maar in de pauzes vinden ze het minder prettig.

“Het is niet zo dat als ik mijn telefoon bij me heb, ik er constant op zit”, zegt Carsten van Hemert. “Je checkt soms even iets, maar in de pauze zit je ook gewoon met vrienden te praten.”

Vooral tijdens tussenuren weten leerlingen soms niet goed wat ze moeten doen. Niet iedereen heeft dan pauze, waardoor samen zitten met een grote groep lastig is. Veel leerlingen pakken daarom hun Chromebook erbij.

“Het lijkt tegenstrijdig dat Chromebooks wel mogen en telefoons niet”, zegt Bart Hermans, teamleider van de bovenbouw havo en vwo en nauw betrokken bij de invoering van het beleid. “Maar leerlingen gebruiken hun Chromebook vaak ook om aan schoolwerk te werken. Dat wil je niet verbieden. Het telefoonbeleid is vooral een signaal: het is niet normaal om constant op je mobiel te zitten.”

Thuis of in de kluis

De regel ‘thuis of in de kluis’ geeft leerlingen wel ruimte om hun telefoon toch bij zich te hebben, bijvoorbeeld in hun tas. “Als een telefoon zichtbaar is, wordt die ingenomen en kunnen leerlingen hem aan het einde van de dag weer ophalen”, zegt Hermans.

Volgens Tesselaar hebben de meeste leerlingen zich daarbij neergelegd. “Meer dan de helft heeft de telefoon wel in de tas, maar gebruikt hem nauwelijks.”

Sommige leerlingen kiezen er juist voor om hun telefoon wél in de kluis te leggen. “Ik gebruik hem toch niet”, zegt Teijn Bakker. “En stel dat hij een keer afgaat, dan wordt hij afgepakt terwijl ik hem niet eens gebruik.”

Toch houden veel leerlingen hun telefoon bij zich uit gemak. “Dan hoef je niet steeds je Chromebook te pakken om te kijken waar je heen moet”, zegt Maud Schilder.

Wat ook opvalt, is dat veel leerlingen met oortjes in rondlopen. Docenten weten dat een leerling dan een telefoon bij zich heeft en mogen die in principe innemen. Maar door lang haar is dat niet altijd goed te zien. Frida Stutvoet geeft toe dat ze daar soms gebruik van maakt. “Ik luister nu vooral muziek in de les”, zegt ze. “Maar ik denk wel dat het zonder telefoon beter is. Ik zat vroeger echt veel op mijn mobiel. Nu let ik beter op.”

Dat gedrag komt niet uit de lucht vallen. Uit onderzoek van Ruigrok blijkt dat 67 procent van de Nederlandse jongvolwassenen – generatie Z – niet zonder hun mobiele telefoon kan. Voor 45 procent geldt hetzelfde voor sociale media. Apps als TikTok en Instagram zijn bovendien zo ontworpen dat ze verslavend werken, met algoritmes en meldingen die gebruikers zo lang mogelijk op het scherm houden.

Tafeltennis en schaken

Wanneer Tesselaar de kantine binnenloopt, wordt ze begroet door luid geklets. Leerlingen praten met elkaar, sommigen hebben een Chromebook voor zich. Op het ene scherm staat leerstof, op het andere een spelletje.

“We hebben ook bewust geïnvesteerd in meer spellen op school”, zegt Hermans. Aan een tafel zitten jongens te kaarten. In een hoek van de aula staat een groot schaakbord waar een leerling samen met een docent speelt. Elders hangen dartborden en op het podium staat een tafeltennistafel. In de gang staan twee tafelvoetbaltafels. “Vooral de tafeltennistafel is buitengewoon populair”, zegt Hermans.

Nog even het rooster checken

Aan het eind van de pauze gaat de bel. Kaarten verdwijnen van tafel en leerlingen lopen weer richting hun lokalen. Sommigen stoppen nog even bij hun kluisje om hun rooster te checken. In de gangen dooft het geluid langzaam en verschuift de aandacht weer naar de digiborden.