Verkenner Hoekstra beveelt coalitie van vier partijen aan
Alles voor Schiedam wil niet de enige rechtse partij zijn, die vertegenwoordigd is in het nieuwe college van burgemeester en wethouders. Mede daarom scoort de VVD beter dan het CDA voor toetreding tot een nieuwe coalitie.
Door Kor Kegel
Dat blijkt uit het verslag dat verkenner Arnout Hoekstra maandag heeft aangeboden aan de gemeenteraad. De Vlaardinger was door lijstrekker Sun van Dijk van de winnende Lijst Eén gevraagd om te onderzoeken welke partijen het best kunnen samenwerken in het nieuwe gemeentebestuur. Hij adviseert een coalitie van Lijst Eén (GroenLinks, PvdA, Progressief Schiedam) met Alles voor Schiedam, DENK en de VVD.
Deze partijen hebben in de gemeenteraad samen 21 van de 37 zetels en dat is volgens Arnout Hoekstra de beste basis voor een stabiele meerderheid. In de gesprekken met alle partijen kwam naar voren dat een krappe meerderheid als kwetsbaar wordt gezien en dat er behoefte is aan breder draagvlak. Volgens de verkenner vormt de combinatie een logisch compromis dat recht doet aan de verkiezingsuitslag en ruimte biedt voor samenwerking tussen verschillende politieke stromingen.
Een zetel meer
De VVD kreeg bij de raadsverkiezingen in Schiedam een zetel meer dan het CDA. Dat speelde ook mee in het advies om het CDA buiten de coalitiebesprekingen te houden. Als de gesprekken voldoende vertrouwen opleveren, ligt het initiatief bij de grootste partij (Lijst Eén) om een informateur aan te stellen die de coalitievorming verder begeleidt.
Eén team
Woensdagavond na 19.30 uur worden de nieuwe gemeenteraadsleden beëdigd in de Aleidazaal van het stadskantoor. Arnout Hoekstra heeft zich bereid verklaard zijn eindrapport in het openbaar toe te lichten. Arnout Hoekstra ziet bij de politieke partijen in Schiedam brede overeenstemming dat het nieuwe college van burgemeester en wethouders als één team moet functioneren. Betrouwbaarheid moet voorop staan.
“Er is brede consensus dat een coalitie alleen werkt als afspraken stevig zijn, partijen zich daaraan houden en er interne stabiliteit is. Dat wijst op een sterke voorkeur voor een klassiek coalitiemodel met discipline en voorspelbaarheid. Het vraagt om vooraf afspraken te maken hoe je met elkaar omgaat bij onvoorspelbare situaties. Het biedt weinig ruimte voor individuele profilering in het college, maar vraagt om gezamenlijk optreden en verantwoordelijkheid dragen”, schrijft Arnout Hoekstra in zijn eindrapport.
In opdracht van de verkiezingswinnaar Lijst Eén onderzocht de Vlaardingse oud-wethouder wat voor Schiedam de beste coalitie zal zijn in de periode 2026-2030.
Versterking
Verkenner Hoekstra ziet ook een breed gedeelde waarde in transparant bestuur. “Er is duidelijke aandacht voor herstel/versterking van vertrouwen in de politiek en zichtbaarheid en uitlegbaarheid van besluiten”, schrijft hij. “Veel partijen benadrukken dat politiek niet intern gericht moet zijn, maar zich juist moet richten op de inwoners en de stad.”
Vertrouwen
“Participatie wordt gezien als een mogelijkheid om het vertrouwen van de inwoners in de overheid te vergroten en uiteindelijk de opkomst bij de verkiezingen te verhogen. Ook is er de overtuiging dat er betere keuzes worden gemaakt wanneer deze aan de inwoners zelf worden voorgelegd. Wel is er een duidelijk verschil in opvatting over hoe radicaal de maatregelen daartoe moeten zijn, variërend van representatieve participatie (wijkraden, bewonersbijeenkomsten) tot bindende referenda.”
Wonen
Arnout Hoekstra heeft de partijen gevraagd welke thema’s in de nieuwe periode prioriteit moeten krijgen. Wonen is het meest dominante thema, maar de meningen verschillen voor welke doelgroepen gebouwd moet worden.
Als tweede thema is veiligheid een breed gedragen prioriteit, maar met duidelijke verschillen: links/progressief legt de nadruk op veiligheidsgevoel en preventie, waarbij rechts/lokaal de nadruk legt op handhaving en repressie.
Participatie is het derde thema, gevolgd door mobiliteit en parkeren, de sociale kwaliteit van de stad, leefbaarheid en azc/migratie.
Over dat laatste zijn de partijen scherp verdeeld. De opvattingen variëren van de wet uitvoeren, uitvoeren onder voorwaarden, menswaardig opvangen, als vrije kwestie beschouwen, wettelijke mogelijkheden zoeken om een azc te voorkomen en onder alle omstandigheden tegen te houden.
Opmerkelijk is dat er vooralsnog niet verder wordt gesproken over cultuur en cultuursubsidies, erfpacht en de financiële positie van de stad.
