Glastuinbouw Nederland slaat alarm over Rijksbegroting 2027: ‘Energierekening dreigt onbetaalbaar te worden’

Btw op bloemen en planten omhoog

Per 1 januari 2028 wil het kabinet de btw op bloemen en planten verhogen van 9 naar 21 procent. Glastuinbouw Nederland is fel tegen die maatregel.

“Als sierteeltsector slaan we alarm. Je kunt moeilijk zeggen dat je meer groen wilt in Nederland en tegelijkertijd bloemen en planten fors duurder maken. Deze maatregel schaadt ondernemers in de hele keten en staat haaks op de overheidsambities voor verduurzaming, vergroening, gezondheid en welzijn”, stelt voorzitter Bom-Lemstra.

Compensatieplan voor energie: ‘Sigaar uit eigen doos’

Het kabinet wil de glastuinbouw opnemen in het Europese handelssysteem voor CO2-emissierechten (ETS2) en een bijmengverplichting voor groen gas invoeren. Onderzoek van Wageningen University & Research toont aan dat dit telers op extra kosten jaagt en de sector verlieslijdend maakt. Het kabinet beloofde compensatie, maar stelt het besluit daarover voor de tweede keer uit.

“Die compensatie wordt een sigaar uit eigen doos”, zegt Bom-Lemstra. “Dit pakket is onhaalbaar, onuitvoerbaar en onnodig.”

Volgens haar betaalt de sector de compensatie bovendien grotendeels zelf, omdat er onvoldoende budget voor is. “Dat is geen zorgvuldig klimaatbeleid, maar een kwetsbaar systeem dat investeringen en verduurzaming afremt.”

Glastuinbouw Nederland heeft een alternatief klaarliggen, waarbij de sector buiten ETS2 blijft en het eigen CO2-sectorsysteem wordt benut. “We roepen de politiek daarom op ons alternatief te onderzoeken, anders wordt het bij de voorjaarsnota voor de derde keer uitstel”, aldus Bom-Lemstra.

Gewasbescherming: investering welkom, maar vragen blijven

Voor plantgezondheid maakt het kabinet in 2027 ruim 34 miljoen euro extra vrij voor gewasbeschermingsmiddelen, innovatie en praktijktests. Bom-Lemstra noemt dat positief, maar plaatst ook kanttekeningen. “Tegelijkertijd is nog onduidelijk hoe deze investeringen bijdragen aan de uitvoering van het Convenant Gewasbescherming. Ambities vragen om voldoende middelen, concrete oplossingen en duidelijk perspectief voor telers.”

Robotisering en talent als sleutel voor arbeidsmarkt

De glastuinbouw wil in de toekomst vrijwel volledig geautomatiseerd telen en investeert daarvoor in robotisering en kunstmatige intelligentie. De brancheorganisatie roept het kabinet op om innovatieprogramma’s voort te zetten en vaart te maken met talentontwikkeling.

“De krapte op de arbeidsmarkt vraagt om een talentstrategie waarin het aantrekken, ontwikkelen én behouden van mensen centraal staat”, zegt Bom-Lemstra. “Investeringen in technologie, talent en werkplekinnovatie zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.”

Water: extra geld blijft uit

Ondanks de langdurige droogte van dit jaar gaan de uitgaven voor zoetwatervoorziening niet omhoog. De belasting op leidingwater stijgt met 10 cent naar 0,537 euro per kubieke meter. Ook vervalt het belastingplafond van 50.000 kubieke meter. Glastuinbouwbedrijven moeten daardoor meer eigen initiatief tonen voor waterberging en watervoorziening.

Het Rijk investeert volgend jaar 517 miljoen euro in waterkwaliteit, tegenover 334 miljoen in 2026. Bom-Lemstra waardeert die stap, maar mist aandacht voor wateraanbod. “Ondanks de droogte blijft extra aandacht voor watervoorziening uit, terwijl dat een essentiële productiefactor is. We roepen het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat op regie te pakken en de samenwerking tussen overheden en sector in de regio te stimuleren.”