Westland zet koers uit: 700 woningen per jaar, 3.000 extra plekken voor arbeidsmigranten en nieuw theater

Het programma vormt de bestuurlijke agenda voor de komende vier jaar. De rode draad is volgens het college het vinden van ruimte voor wonen, economie, voorzieningen en bereikbaarheid in een gemeente waar de beschikbare ruimte steeds schaarser wordt.

Grote woningbouwopgave

De meest concrete ambitie is de bouw van gemiddeld 700 woningen per jaar. Die woningen moeten verspreid over de verschillende dorpen worden gerealiseerd en zijn bedoeld voor uiteenlopende doelgroepen, waaronder starters, gezinnen, senioren en éénpersoonshuishoudens.

Het college noemt daarbij meerdere grote woningbouwprojecten, waaronder Flora Campus Westland in Naaldwijk, Waelpark in ‘s-Gravenzande, Westlandse Zoom in Monster, Weterhoven in Wateringen, Vlietweg in Naaldwijk en Liermolensloot in De Lier. Ook wordt ingezet op de realisatie van Julianahof in ‘s-Gravenzande.

Voor starters blijft het Wooninvesteringsfonds beschikbaar. Daarnaast wil het college maatregelen nemen om de doorstroming op de woningmarkt te bevorderen, onder meer door meer woningen voor senioren te realiseren. Ook komen er actieplannen voor groepswonen en doorstroming. Het college spreekt de ambitie uit deze bestuursperiode de eerste paal te slaan voor een project voor groepswonen.

Opvallend is dat hoogbouw niet wordt uitgesloten. Per project wil de gemeente beoordelen of hogere bebouwing ruimtelijk past binnen de omgeving.

Arbeidsmigratie blijft gevoelig onderwerp

Naast woningbouw voor inwoners blijft arbeidsmigratie een belangrijk thema. Volgens het college wonen momenteel ongeveer 7.000 arbeidsmigranten in Westland. Daar komen naar verwachting nog ongeveer 3.000 woonplekken bij.

De gemeente ondersteunt daarbij bestaande plannen voor onder meer ABC Westland, Flora Campus Westland en de Oostbuurtseweg. Tegelijk wil het college meer grip krijgen op arbeidsmigratie. Er wordt gewerkt aan een nieuwe Westlandse visie op arbeidsmigratie, een digitaal registratiesysteem en een platform waarop uitzendorganisaties moeten aansluiten.

Ook wordt onderzocht of de regels voor huisvesting van arbeidsmigranten bij tuinders kunnen worden versoepeld, zonder afbreuk te doen aan kwaliteit en ruimtelijke inpassing.

De uitbreiding van huisvesting voor arbeidsmigranten staat niet los van de bredere ruimtediscussie. In dezelfde periode wil de gemeente immers ook woningen bouwen, ruimte reserveren voor glastuinbouw, investeren in bedrijventerreinen, infrastructuur en groen en voorzieningen laten meegroeien met de bevolkingsontwikkeling.

Verkeer en bereikbaarheid

Om die groei op te vangen werkt de gemeente aan een verkeerscirculatieplan voor heel Westland. Daarbij worden verschillende verkeersonveilige locaties aangepakt, waaronder de kruispunten Heulweg-Dorpskade en Heulweg-Plein-Herenstraat in Wateringen en de kruising Pijle Tuinenweg-Stokdijkkade-Verdilaan in Naaldwijk.

Daarnaast wil Westland investeren in drie metropolitane fietsroutes richting Den Haag, Rotterdam en Delft en wordt ingezet op een verbeterd openbaarvervoernetwerk. Een belangrijke rol is daarbij weggelegd voor de toekomstige OV-hub bij Flora Campus Westland.

Nieuw theater als blikvanger

Op cultureel gebied geldt de komst van een nieuw theater als een van de grootste projecten van deze bestuursperiode. In het coalitieakkoord werd al aangekondigd dat vervanging van WestlandTheater De Naald noodzakelijk is omdat het huidige gebouw aan het einde van zijn levensduur is. In het collegewerkprogramma wordt die ambitie concreter: een van de beoogde resultaten is de start van de bouw van een nieuw theater.

Het nieuwe theater moet ruimte bieden aan professionele podiumkunsten, amateurkunst, educatie, film, popmuziek en zakelijke activiteiten. Het project hangt nauw samen met de ontwikkeling van het Verdigebied in Naaldwijk.

Lees ook: Bouw nieuw theater De Naald moet deze bestuursperiode beginnen.

Tekort aan zorgplekken

De vergrijzing speelt op meerdere plekken in het programma een belangrijke rol. De gemeente verwacht dat het aantal 85-plussers richting 2050 verdubbelt. Om die reden wordt ingezet op extra seniorenwoningen, een dementievriendelijke gemeente en uitbreiding van de verpleegzorgcapaciteit.

De meest concrete ambitie is de realisatie van 100 verpleeghuisbedden in Westland. Daarnaast wil de gemeente met zorgpartners werken aan tijdelijke verpleegzorg, revalidatiezorg en andere woonzorgvormen voor ouderen.

Lees ook: College zet in op 100 extra verpleeghuisbedden vanwege vergrijzing.

Afvalstoffenheffing omhoog

Voor inwoners mogelijk het meest direct merkbare onderdeel van het programma is de afvalstoffenheffing. De gemeente kiest ervoor de stijgende kosten voor afvalinzameling en verwerking niet langer structureel uit reserves te betalen. In plaats daarvan wordt toegewerkt naar een tarief dat de werkelijke kosten dekt.

Volgens het college zijn de kosten onder meer gestegen door hogere energieprijzen, personeelskosten en rijksheffingen. Tegelijk komt er een nieuw afvalbeleidsplan waarmee de gemeente meer afvalscheiding en minder restafval wil stimuleren.

Lees ook: Westland wil afvalstoffenheffing verhogen: einde aan lage tarieven door inzet reserves.

Miljoeneninvesteringen

De plannen vragen om aanzienlijke investeringen. Volgens de financiële onderbouwing lopen de structurele extra uitgaven op van ruim 4 miljoen euro in 2027 tot bijna 5,7 miljoen euro vanaf 2030. Daarnaast wordt tussen 2027 en 2029 jaarlijks 3 miljoen euro uit reserves ingezet om de begroting in evenwicht te houden.

Het college spreekt daarbij van een financieel gezonde uitgangspositie, maar erkent ook dat de uitvoering van alle plannen afhankelijk is van factoren als beschikbare capaciteit, samenwerkingen met andere overheden, procedures en ontwikkelingen op de woningmarkt.

Met het collegewerkprogramma zijn de ambities uit het coalitieakkoord daarmee voor het eerst vertaald naar concrete projecten, aantallen en financiële keuzes. Voor inwoners zal de komende jaren moeten blijken hoeveel van die plannen ook daadwerkelijk worden gerealiseerd.