‘Wat goed is voor het klimaat, is niet altijd goed voor de biodiversiteit’

Door Rosalie Buding

Roeke heeft een belangrijke functie bij de Vogelbescherming. Hij vertaalt wetenschap naar begrijpelijke informatie, ondersteunt projectontwikkelaars om biodiversiteit een plek te geven in hun missie en visie én gaat op pad met bewindslieden uit de Tweede Kamer. “Vaak een rondje over de Veluwe”, vertelt hij. “Dit doe ik met volksvertegenwoordigers van zowel linkse als rechtse partijen. Als je één-op-één zit, merk je dat het stuk voor stuk vriendelijke mensen zijn die oprechte interesse hebben in onze kennis.”

Isolatieproblemen

Deze directe lijntjes met Den Haag zijn belangrijk voor Roeke en zijn collega’s om de belangen van vogels te verdedigen bij wetgeving. “Een voorbeeld daarvan is het isoleren van woningen. Dit wordt gestimuleerd vanuit de politiek en hoewel dit zeker positief is voor het klimaat, pakt het slecht uit voor de natuur. Dieren zoals de gierzwaluw en huismus hebben opeens geen plek meer. Datzelfde geldt voor de vleermuis. Mensen weten soms niet eens dat deze dieren in hun woning zitten, waardoor het isolatieproces vertraging oploopt. Daarom leveren wij input voor de politiek. We kijken daarbij heel objectief naar de feiten: ‘Dit is wat er nodig is om deze dieren te beschermen.’ Gelukkig is hier de ruimte voor.”

Interieurontwerper Lex Pott: ‘Elke generatie heeft recht op creatieve oplossingen’

Toch worden niet alle vogelvriendelijke plannen werkelijkheid. Onlangs besloot het demissionaire kabinet om nestvoorziening bij de bouw van nieuwe woningen niet langer te verplichten. Roeke: “Toen dit naar buiten kwam, heeft de bouwwereld laten weten dat verplichte nestvoorziening niet duur is en ook geen vertraging oplevert. Desondanks is ervoor gekozen om de wet te schrappen. Maar: het plan ligt nog steeds, dus wie weet pakt het nieuwe kabinet dit op.”

‘Veel mensen willen een vogel in nood helpen, maar het dier kan sterven door de stress’

Niet alleen de politiek speelt een rol in het beschermen van vogels, ook mensen thuis kunnen hun steentje bijdragen. Roeke: “Het is goed om te weten wat je moet doen als je een vogel in nood tegenkomt. Denk aan een mereljong dat moederziel alleen op de grond zit. Veel mensen willen dit diertje oppakken en helpen. Maar mijn credo is: laat zo’n diertje met rust, want hij kan sterven van de stress. Vogels communiceren met elkaar met geluiden. Een mereljong heeft een schril geluidje, wat zijn ouders perfect kunnen lokaliseren. Ze verzamelen eiwitrijk voedsel, zoals rupsen, en vliegen op en aan. Dit is perfect geregeld door de natuur en wij hoeven ons daar niet mee te bemoeien.”

Met rust laten

Ook als je kat met een gewond vogeltje aan komt zetten of er een vogel tegen je raam aan vliegt, raadt Roeke aan om deze diertjes met rust te laten. “Bij hoge temperaturen kun je de vogel op een schaduwrijke plek zetten met wat water. Maar zolang het buiten niet te warm of te koud is, kun je de natuur het beste zijn ding laten doen. Geef het diertje de kans om te herstellen of rustig te sterven. Onze intentie om altijd te willen helpen is goed, maar de natuur is een heel andere wereld. Als een vogeltje sterft, is dat voedsel voor andere dieren. Gooi het lijkje dus niet bij het gft-afval, maar leg het ergens op een rustige plek. Binnen een dag is het weg, meegenomen door vleeseters zoals kraaien, eksters, muizen, ratten, wezels en de duizenden insecten die in je tuin leven.”

Grote bedreiging

Roeke benadrukt nog dat de huiskat, hoe gezellig ook, een grote bedreiging vormt voor de vogel. “Katten hebben oorspronkelijk geen plek in ons ecosysteem. In de natuur zouden dieren zoals de wolf of vos de kattenpopulatie in balans houden, maar in onze steden en dorpen hebben katten vrij spel. Uit eerder onderzoek, uitgevoerd in de Verenigde Staten, blijkt hoe groot de impact daarvan is. Er worden jaarlijks miljoenen vogels gepakt en dan heb ik het nog niet eens over jonge konijnen, muizen en kikkers. Mijn advies: houd je kat binnen in de maanden april en mei. Dan maken weerloze vogeltjes nog een kans.”

‘Katten hebben vrij spel en dit gaat ten koste van weerloze vogeltjes’

Ecosysteem

Zelf een positieve bijdrage leveren aan het welzijn van vogels is minder lastig dan je denkt. “Onze tuin is onderdeel van het ecosysteem. Daarom is het belangrijk om de tuin biodivers te maken”, vertelt Roeke. “Hoe mooi ook, een tuin vol tegels zorgt ervoor dat de tuintemperatuur stijgt, waardoor je het sneller warm krijgt als je lekker buiten wil zitten. Daarnaast kan regenwater niet goed worden opgenomen door de aarde. Als je bloemen en planten wil neerzetten, kies dan voor inheemse soorten. De tong van insecten is hier namelijk precies op afgesteld.

Een groene tuin trekt ook vogeltjes aan: tsjilpende musjes, roodborstjes en mereltjes. Kijk – bij het veranderen van je tuin - dan ook hoe je een bijdrage kunt leveren aan de biodiversiteit. Impact maken kost minder moeite dan je denkt!”