Twee Syrische kunstenaars vinden in Alphen via kunst een stem, een publiek en voorzichtig ook een toekomst

Door Nina Swart

Voor Raafat begon kunst al op jonge leeftijd. Toen hij 14 was, wilde hij vastleggen wat hij zag en voelde. “Ik vind kunst een internationale taal” zegt hij. “Als je naar een schilderij kijkt, kan het gaan praten.” Voor hem draait schilderen om het overbrengen van emotie, zonder dat daar altijd een stem voor nodig is.

Hala herkent dat. Ook zij gebruikt kunst om gevoelens te uiten. Voor haar werd schilderen een manier om zichzelf verder te ontwikkelen, in een nieuwe omgeving waar ruimte is voor vrede en veiligheid. “Ik probeer onze cultuur te laten zien” vertelt ze. “En we willen mensen laten zien wat wij hebben meegemaakt.”

Taalcafé

De expositie in de bibliotheek ontstond via het Taalcafé waar de programmacoördinator Raafat leerde kennen. Toen ze zijn werk zag, was meteen duidelijk dat dit meer mensen mocht bereiken. In de bibliotheek kreeg de tentoonstelling een laagdrempelig podium, midden in de stad en dicht bij het publiek.

De bibliotheek kiest voor deze vorm van kunst op een laagdrempelige plek omdat het bij hun kerntaak past. “We willen kunst op een laagdrempelige manier zichtbaar maken” zegt Núbia Eilander, teamleider Programmering van de bibliotheek. “We willen lokaal talent een podium geven en niet iedereen kan een duur theaterkaartje betalen.”

Gespreksuitnodiging

De werken in de expositie draaien vooral om vrouwen. Voor Raafat staat de vrouw symbool voor meer dan een persoon alleen. “De vrouw lijkt een land” zegt hij. “Zoals een moeder. Het land is ook een moeder.” In zijn schilderijen komt verdriet terug, maar ook verlangen en hoop. De stille, soms verdrietige vrouw verwijst volgens hem naar het land van herkomst: beschadigd, maar niet vergeten.

Hala legt de nadruk op cultuur en erfgoed. Haar werk verwijst naar oude Syrische tradities en naar wat zij wil bewaren en doorgeven. Tegelijk kijkt ze vooruit. Samen willen de kunstenaars met hun schilderijen niet alleen iets tonen, maar ook een gesprek openen. Kunst is voor hen geen eindpunt, maar een uitnodiging om elkaar te leren kennen.

Gastenboek

Die uitwerking merkten ze ook in de bibliotheek. Bezoekers schreven warme reacties in het gastenboek en sommigen herkenden zelfs persoonlijke verhalen in de schilderijen. “Het belangrijkste is dat de boodschap is overgekomen” zegt Rafat. “Als iemand naar een schilderij kijkt en er iets in voelt, dan gebeurt er iets.”

Voor de bibliotheek is precies dat het doel. “Kunst en cultuur verbinden mensen” zegt Núbia Eilander. “Als je samen naar een kunstwerk kijkt, praat je erover en deel je je gevoel. Het stimuleert ontmoeting; mensen overleggen met elkaar wat ze ervan vinden.”

Voor Hala is het van betekenis dat ze in Nederland de vrijheid voelt om te schilderen zoals zij dat wil. Ze ervaart meer acceptatie en erkenning dan in Syrië mogelijk was. Raafat noemt dat een belangrijk verschil. Hier kan hij zijn verhaal laten zien zonder dat daar meteen afwijzing tegenover staat.

Toekomst

Hun verhaal krijgt binnenkort een vervolg. In januari presenteren Raafat en Hala nieuw werk in Parkvilla. De kunstenaars willen daarin verder bouwen aan hun thema’s, met meer kleur en een lichtere toon. Maar de kern blijft hetzelfde: via kunst laten zien wie ze zijn, waar ze vandaan komen en wat ze hopen voor de toekomst.

“Onze kunst is een boodschap” zegt Raafat. “Het is een manier om te laten zien dat we bestaan.”

Dit bericht is ook gedeeld via ons WhatsApp-kanaal van gemeente Alphen aan den Rijn. Ook razendsnel het laatste nieuws in je app? Volg het Rodi-kanaal nu (anoniem) via deze link.