Je houdt ervan of je haat ‘m: Iconische Hefbrug Boskoop bestaat 90 jaar
BOSKOOP – In oktober is het 90 jaar geleden dat in Boskoop de Hefbrug over de Gouwe in gebruik werd genomen. Vier maanden eerder gebeurde dit al in Waddinxveen en een jaar later ook in Alphen.
Door Marieke Roggeveen
De drie hefbruggen bruggen vormen samen een uniek geheel en ze verkeren grotendeels nog in de oorspronkelijke staat.
Wat was de reden om destijds drie hefbruggen over de Gouwe te bouwen en wat betekende dit voor Boskoop? Fred Booy, voorzitter van de Historische Vereniging Boskoop (HVB) en Eric Stolwijk, hoofdredacteur van Paktijd, het kwartaalblad van de HVB, vertellen hier graag meer over.
Verbreding
“Al sinds de Middelweeuwen is de Gouwe een belangrijke vaarroute voor de binnenvaart,” vertelt Eric, “door de groeiende scheepvaart met groter wordende schepen, was verbreding van de Gouwe noodzakelijk om de doorgang voor schepen te kunnen waarborgen. Met name bij Waddinxveen, Boskoop en Alphen was de Gouwe ontzettend smal. Er moest iets gebeuren: verbreding van het vaarwater en vervanging van de inmiddels ouderwetse bruggen. Dit betekende nogal wat voor Boskoop. Je moet niet vergeten: een nieuwe brug in het hart van het dorp, en we hebben het over een verbreding van 6 naar 25 meter.”
Deze verandering had grote gevolgen: het oude Raadhuis en de Remonstrantse Kerk op de Voorkade moesten worden afgebroken, en zijn later op een andere plek herbouwd. Gesloopt werden 48 woonhuizen, 35 winkelpanden en een aantal werkplaatsen. Om ruimte te maken voor de aanleg van de provinciale weg N207 werd ook korenmolen De Hoop verleden tijd.
Over de brug komen
In oktober 1936 werd de opening van de Hefbrug Boskoop groots gevierd. “De nieuwe brug werd gezien als de grote verlosser”, vertelt Fred, “meer schepen door de Gouwe was beter voor de middenstand en de handel, en betekende nieuwe kansen. De feestweek werd met vier dagen verlengd omdat het dorp nog lang niet was uitgefeest. Er was van alles te doen en ook een grote kermis. Over kermis gesproken: weet je dat het gezegde ‘Over de brug komen’ van Boskoop af komt? Eind 1800 werd er veel handel gedreven en was de afspraak dat de afrekening zou worden voldaan tijdens de jaarlijkse kermis in de Dorpsstraat. De Boskopers moesten dan letterlijk ‘over de brug’ komen om te betalen.” “Ja, vult Eric aan, “en ‘moeder de vrouw’ stond er dan altijd bovenop om er zeker van te zijn dat het geld niet voor andere doeleinden dan voor het huishouden zou worden gebruikt.”
Hoewel de drie hefbruggen iconische voorbeelden zijn van industriële bouwkunst uit de jaren ‘30, zorgt de Hefbrug Boskoop ook voor veel ergernis. “Het is geen brug die even snel open en dicht gaat”, verklaart Eric, “dat is dramatisch voor de wachtenden, maar ook voor de schippers. In de jaren zestig ging de Hefbrug gemiddeld 70 keer per dag dicht. Door verminderde scheepvaart en het clusteren van boten om de wachttijd voor het wegverkeer te verkorten, is dit nu verminderd naar ongeveer 30 keer per dag. Omdat de Hefbrug in het centrum staat, zorgt dit voor knelpunten, lange rijen auto’s, en ook voor verdeelde meningen: je houdt van de Hefbrug of je haat ‘m. Voor mij is de Hefbrug een symbool van thuiskomst. Als ik terugkeer van vakantie en langs de Gouwe rij en de Hefbrug zie opdoemen, dan denk ik: ja, ik ben thuis.”
Rijksmonument
In haar bijna 90-jarig bestaan is de Hefbrug Boskoop uitgegroeid tot een iconisch rijksmonument. In oktober zal hierbij worden stilgestaan. Met onder andere een fototentoonstelling, en verhalen ‘Over de Brug’ in Paktijd, website en Facebook. Daarbij zullen de Boskopers worden gevraagd om herinneringen, anekdotes en mooie verhalen.
Meer nieuws uit Alphen aan den Rijn?
Ontvang de laatste updates per mail — schrijf je hier in!
Heb je ook een nieuwtje? — Tip hier onze redactie