Anje Manuputty schreef ‘Ouderen in Osdorp’: ‘Ik vind elk levensverhaal bijzonder’

Zo’n mooie inleiding als Manuputty haar lezers geeft, krijg je van de Westerpost, die haar telefonisch sprak, hier niet. Elk van de dertien verhalen die ze optekende schetst een sfeer van binnenkomen en rondkijken. Zoals in de huiskamer bij Meeuwis Vermaak, waar je uitkijkt op de Kaukasische vleugelnootbomen. Ze beschrijft zijn grenen boeren wandmeubels, de twee blauwe fauteuils, de familiekiekjes her en der. Of hoe Bep thee zet in het halfopen keukentje van haar verzorgingsflat. Nog voor de vertellende bewoner een woord heeft gesproken, zie je hem of haar al zitten. Met Manuputty als luisterend oor.

Een boek met meer dan stukjes

Het schrijven van haar eigen levensverhaal (“voor het nageslacht, ik heb best veel meegemaakt”) beviel goed. “Ik wilde meer schrijven, maar waarover? Iets met levensverhalen, bedacht ik, want die interesseren me het meest.” Een 91-jarige kennis vertelde wel eens iets uit haar lange leven. En zo kwam het idee van een boek, al lagen seniore vertellers niet voor het oprapen.

‘Sommigen begonnen er aan, maar haakten af’

Niet bijzonder genoeg

Ze keek rond in eigen kring, ging langs buurthuizen, het woonzorgcentrum, Stadsboerderij Osdorp, een Turkse handwerkclub, hing her en der briefjes op en plaatste een oproep op Facebook. “Niet iedereen wil vertellen over zijn of haar hele leven. Sommigen begonnen er wel aan, maar haakten af. Een keer ook toen het verhaal al op papier stond. Het is toch iets kwetsbaars, iets dat dingen oprakelt. En veel mensen gaven aan dat hun leven niet bijzonder genoeg is om te delen met de buitenwereld, in een boek nog wel. Ik vind juist elk levensverhaal bijzonder. Iedereen maakt toch weer andere dingen mee.”

Koeienpoep

Dertien senioren stemden volmondig en enthousiast in met het verzoek hun levensverhaal aan de Osdorpse buurtgenoot te vertellen. En zo vertelde Bram Schout (87 jaar tijdens het interview in 2025) over het ouderlijk huis in Serooskerken, een dorp in Zee- land, dat door zijn overgrootvader is gebouwd. Hoe hij na het buitenspelen stonk naar de koeienpoep. Hoe hij dankzij prins Bernhard (“Daar had ik nooit wat mee, ik wist van zijn achtergrond en wat hij op zijn kerfstok had”) in 1964 aan een huis in Osdorp kwam.

Lydia Chang Jon Chu (85) vertelde aan de schrijfster over de Singer trapnaaimachine waarop ze als tiener, in Suriname, haar eigen kleding maakte. Over haar zeventien (half)broers en (half)zussen van drie verschillende moeders en over de aankomst in Nederland, per boot, voor een vervolgstudie. En dat is nog maar het begin van haar leven, waarna nog zeven pagina’s zich vullen met een scheiding, een terugkeer naar Suriname, het opzetten van huishoudscholen in de binnenlanden, enorm veel reizen, het verhuizen naar Osdorp tot aan haar huidige dagelijkse bezigheden. Elke dag gaat ze graag op pad. “Ik heb zoveel energie.”

De geschiedenis van Oostdorp

“Ik stelde mijn vragen heel erg op intuïtie,” vertelt Manuputty over haar aanpak. “Ik heb er geen opleiding voor gehad, maar tijdens het schrijven van mijn levensverhaal merkte ik dat het me goed af ging. En ja, wat je zegt, ik was vroeger maatschappelijk werker. Luisteren kan ik wel.” Niet alleen de levensloop van Osdorpse bewoners beschrijft ze in ‘Ouderen in Osdorp’. Ook de geschiedenis van ‘Oostdorp’, waar na het jaar 1100 vanuit Kennemerland mensen zich langs de veenkade vestigden en er leefden van turfsteken en veeteelt, wordt tot aan de bouw van de huizen in tuinstad Osdorp in 1958 en de vorming van het stadsdeel Nieuw-West in 2010 uiteengezet. Na de levensverhalen, die ook telkens drie foto’s van de verteller bevatten – één als kind, één in de bloei van het volwassen leven en een recente foto – volgt nog een hoofdstuk met verdiepende informatie over het huidige Osdorp.

‘De oudste is inmiddels 98’

Manuputty: “Voor dit boek concentreerde ik me op Osdorp. Nieuw-West is wel erg groot en Osdorp is een gebied op zich. Hier kon ik al een boek vol over schrijven.” Ze had graag nóg meer mensen gesproken, maar besloot ook op een gegeven moment dat het zo goed was. “De mensen die ik sprak zijn op leeftijd, ik wilde dolgraag dat ze allemaal nog het boek in handen zouden krijgen. De oudste is inmiddels 98. Hij vindt het een mooi boek geworden.”

Alleenstaand, maar niet eenzaam

Al die verschillende levensverhalen hebben één overeenkomst, en dat is hun huidige woonplek Osdorp. Standaard vraagt de schrijfster als laatste hoe ze naar hun buurt kijken. Dat geeft een optimistische blik. Van ‘fantastisch’, ‘groen’ en ‘er is genoeg te doen’ tot aan ‘het is niet altijd koek en ei, maar het is me vertrouwd’. De eerste tram in de ochtend is als een wekker voor de een, de langs racende motoren in de avond zijn voor de ander een ergernis. De meesten zijn erg te spreken over wat er voor mensen van hun leeftijd allemaal te doen is. “Ik ben dan wel alleenstaand, maar dankzij al die activiteiten voel ik me niet eenzaam,” zegt Jahan. Dat is mooi gezegd en mooi opgeschreven.

Ouderen in Osdorp - Levensverhalen uit een Amsterdamse tuinstad, ISBN 978-94-654-4708-7, Uitgeverij Boekscout Soest. Voor €22,99 te koop in elke boekhandel en online op onder andere www.boekscout.nl en www.bol.com.