Piet Boon (GoedBeterWest!): “Veel bewoners van Nieuw-West zijn boos, maar we moeten niet afhaken”

door: Piet Boon

Opeens stonden de stadsdeelcommissies volop in de belangstelling van de Stopera. Urenlang werd er gesproken over een advies van ons stadsdeel. Dat gebeurt bijna nooit. Toch hebben jullie de afgelopen tijd niet veel direct van fractie GoedBeterWest! gehoord. Achter de schermen gebeurde er natuurlijk wel veel.

Daarom wil ik jullie meenemen in wat er is gebeurd. Eerst leg ik uit wat de aanleiding was. Daarna wat volgens ons de diepere oorzaak is. Daarna vertel ik wat wij ervan vinden. En ik sluit af met een paar kleine lichtpuntjes.

Hoe is dit begonnen?

De directe aanleiding lag bij twee dingen. Ten eerste wilde de burgemeester minder bestuurders in de stadsdelen. Maar de gemeenteraad werd daar niet goed bij betrokken. Ten tweede won D66 bij de coalitieonderhandelingen het voorzitterschap in stadsdeel Noord. Daardoor moest er ineens met functies en personen geschoven worden.

Bestuurders werden geschoven of aan de kant gezet

Zo ontstond een soort politieke schuifpuzzel. De Telegraaf noemde het zelfs een “baantjesreuzenrad”. Bestuurders werden van het ene stadsdeel naar het andere geschoven, of aan de kant gezet. Daarbij werd niet goed gekeken naar wat een stadsdeel nodig heeft of wat bewoners belangrijk vinden. Dat gebeurde allemaal achter gesloten deuren, totdat het coalitieakkoord bekend werd. De stadsdelen konden daar dus niets over zeggen. Ook GoedBeterWest! had daar op dat moment geen invloed op.

Daarna gebeurde er opnieuw iets belangrijks. Wethouder Mbarki werd in het akkoord verantwoordelijk voor ons Masterplan. Hij wilde sowieso twee PvdA’ers in Nieuw-West, zodat hij de touwtjes in handen kon houden. Ik zeg hier bewust PvdA’ers, want PRO bestaat voorlopig vooral nog op papier.

De politieke schuifpuzzel viel weer uit elkaar

Maar één van die twee PvdA’ers werd voorgedragen als wethouder in Utrecht. Daardoor viel de politieke schuifpuzzel weer uit elkaar.

Dat gaf onze stadsdeelcommissie alsnog ruimte om aan de voorkant te zeggen wat wij belangrijk vinden bij een bestuurder voor Nieuw-West. Niet van bovenaf opgelegd, maar samen met het stadsdeel. Daarom bracht de gezamenlijke oppositie een statement naar buiten. Daarin stond welk profiel wij graag zien voor bestuurders in Nieuw-West.

Maar dat was duidelijk niet de bedoeling van de PvdA-wethouder. Binnen 24 uur schoof mevrouw Terwel door naar het voorzitterschap. Daarna werd er een PvdA’er voorgedragen als bestuurder die volgens ons niet aan het profiel voldeed.

Die houding van wat nu PRO heet, voelde arrogant. Daarom schreef de oppositie een opiniestuk. Dat stuk is gedeeld met de onderhandelaars van PRO en D66. Het stond ook op de website van de Westerpost.

De echte oorzaak: er wordt niet geluisterd

Bij het uitleggen van de aanleiding zie je eigenlijk al wat de oorzaak is. PRO probeert de eigen agenda door te drukken. Daarbij wordt te weinig rekening gehouden met de politieke werkelijkheid in de stadsdelen. Vooral in stadsdelen waar PRO samen met D66 geen meerderheid heeft. Daarom kwamen de negatieve adviezen juist uit die stadsdelen.

Ze reageerden zelfs niet op onze e-mails

Ik zei het ook tijdens de hoorzitting: de onderhandelaars hebben niet alleen niet met onze stadsdeelcommissie gesproken, ze reageerden zelfs helemaal niet op onze e-mails.

In de officiële adviesaanvraag over de benoemingen stond ook niet waarom juist deze personen geschikt zouden zijn voor Nieuw-West. Het was eigenlijk alleen een lijstje met namen. Daarom vond ik het opvallend dat PRO in de gemeenteraad zei dat ze het jammer vonden dat wij onze redenen niet duidelijk genoeg hadden uitgelegd. In ons statement stonden juist méér argumenten dan in hun eigen voordracht.

Tijdens de raadsvergadering leek PRO te denken dat wij een soort keuzemenu hadden ingediend. Eén persoon had ervaring. Eén persoon had binding met het stadsdeel. Volgens PRO voldeed men daarmee aan ons profiel. Maar dat is natuurlijk niet wat wij bedoelden. Wij vinden dat een bestuurder meerdere dingen tegelijk moet meebrengen.

Dit gebeurt al veel langer

Kort gezegd: er wordt niet mét de stadsdelen gepraat, maar óver de stadsdelen. En er wordt dus ook niet goed naar ons geluisterd. Dat speelt niet alleen bij deze benoemingen. Het gebeurt al veel langer. Dat zien we ook terug in de lage opkomst bij verkiezingen.

Binnenkort komt er weer een nieuwe opvang voor drugsverslaafden met psychiatrische problemen in Nieuw-West. Terwijl wij al jaren vragen om betere spreiding over alle stadsdelen. Ook daar is opnieuw niet geluisterd.

Een compromis, maar onze zorgen blijven

Toch zijn de stadsdeelbestuurders nu benoemd. Dat kon door een compromis. PRO moest daarbij op drie punten een kleine stap terugdoen.

Ten eerste moest PRO tijdens de raadsvergadering openlijk erkennen dat het niet goed was gegaan. Dat gebeurde ook. Bij mij gaf dat een gevoel van ontlading en erkenning. Tegelijk weten we niet of die erkenning echt namens de hele partijtop kwam. En we weten ook nog niet wat dit betekent voor de samenwerking in de komende vier jaar.

We kunnen buitenspel worden gezet

Ten tweede moest PRO verplicht meedoen aan een motie. Die motie moet ervoor zorgen dat de positie van de stadsdeelcommissies bij benoemingen over vier jaar sterker wordt. Toch maak ik me zorgen. Want misschien wordt het bestuurlijk stelsel vóór die tijd aangepast. Dan kunnen we juist buitenspel worden gezet.

Ten derde moest PRO toezeggen dat er deze zomer wél met de stadsdeelcommissie wordt gesproken. Maar ik vraag me af met wie we dan echt spreken. Mogen we dan met wethouder Mbarki zelf praten? Of alleen met de twee lokale bestuurders van PRO?

Ik denk zelfs dat de nieuw benoemde bestuurders deze zomer de kastanjes uit het vuur moeten halen. En dat we nog steeds niet van de wethouder zelf horen waarom juist deze personen zijn gekozen.

Door deze drie toezeggingen konden de meeste oppositiepartijen in de gemeenteraad instemmen met de benoemingen.

Wat betekent een advies nog?

GoedBeterWest! maakt zich ernstige zorgen over hoe de gemeenteraad, en vooral het College, omgaan met de stadsdelen en met onze commissie. Die zorgen gaan over deze benoeming, maar ook over de komende vier jaar.

Dit is niet nieuw. Het is juist één van de redenen waarom wij ons als bewonersgroepering verkiesbaar hebben gesteld voor de stadsdeelcommissie. Er werd al jaren over ons beslist, en niet met ons.

Een advies van de stadsdeelcommissie is niet bindend. Dat betekent dat het College of de gemeenteraad het advies niet altijd hoeft over te nemen. Maar dat betekent niet dat ze het advies zomaar naast zich neer mogen leggen.

Het raakt het vertrouwen van bewoners

Als een negatief advies wordt genegeerd, moet duidelijk worden uitgelegd waarom. Anders kun je je afvragen wat zo’n adviesprocedure nog waard is.

Dat raakt niet alleen de positie van de stadsdeelcommissie. Het raakt ook het vertrouwen van bewoners.

Bij deze benoemingen kwam er niet eens een reactie van het College met inhoudelijke argumenten. Ook bij andere dossiers worden adviezen vaak makkelijk aan de kant geschoven.

Lees bijvoorbeeld de nota van beantwoording over de afstand tot een afvalcontainer. Niet alleen de reacties van bewoners, maar ook de adviezen van twee andere stadsdelen werden zonder goede inhoudelijke uitleg opzijgeschoven.

Onze lokale bestuurder wilde bij dat dossier onze meerderheidsadviezen niet eens meenemen in het advies namens Nieuw-West.

Wie is eigenlijk verantwoordelijk?

Opvallend was dat de burgemeester tijdens de raadsvergadering naar de raadsleden wees. Volgens de burgemeester zijn onze adviezen gericht aan de gemeenteraad. Dat klopt bij ongevraagde adviezen van onze commissie. Maar bij gevraagde adviezen vanuit het College ligt dat anders. Dan vraagt het College advies aan het stadsdeel. Dan is er dus een directe relatie tussen het College en het stadsdeel. Juist daar zien wij dat het College vaak weinig of niets doet met onze adviezen.

Hebben we nu bestuurders die sterk genoeg zijn?

Voor de benoemingsprocedure is nu in elk geval gezegd dat het over vier jaar anders moet. Maar onze zorgen gaan verder dan alleen deze procedure.

De vraag is: hebben we nu bestuurders die sterk genoeg zijn? Willen zij het afwijkende geluid van Nieuw-West echt op tafel leggen bij de stedelijke directies? Kunnen zij de wethouder overtuigen dat het in Nieuw-West echt anders moet? Staan zij naast de bewoners? Of vertellen zij, namens de Stopera, vooral aan bewoners hoe het moet?

GoedBeterWest! maakt zich zorgen over de reden waarom wethouder Mbarki juist voor deze personen heeft gekozen.

Waar gaat het uiteindelijk om?

Uiteindelijk gaat dit niet alleen over namen en functies. Het gaat over veiligheid. Over opvang voor drugsverslaafden met psychiatrische problemen. Over de positie van de auto en het steeds minder goede openbaar vervoer. Over de Meervaart. Over de Lutkemeerpolder. Over festivals. Over kansen voor jongeren. Over doorstroming op de woningmarkt. Over de druk door verdichting en woningsplitsing. En over armoede. Daarom willen wij bestuurders die zelfstandiger en sterker zijn. Ook binnen het huidige bestuurlijke systeem.

Lichtpuntjes

Ik had beloofd om te eindigen met een paar kleine lichtpuntjes. Het eerste lichtpuntje is politiek. De oppositie in de Stopera trekt eindelijk samen op. Dat was de afgelopen vier jaar anders. Door het grote machtsblok dat na de fusie van PRO is ontstaan, is dat ook hard nodig. Want er wordt soms bijna bestuurd alsof de coalitie ook onder bewoners een meerderheid heeft. Maar dat is niet zo.

De explosie was de druppel die de emmer deed overlopen

Het tweede lichtpuntje zie ik buiten de politiek. De explosie in Osdorp was de druppel die de emmer deed overlopen. Vooral als het gaat om veiligheid en kansen voor jongeren. Ik heb het eerder een kantelpunt genoemd. Eindelijk lijkt het besef te komen dat we niet op dezelfde manier kunnen doorgaan. Ook bij het dossier Dijkgraafplein zag je dat er eindelijk werd ingezien dat men op de verkeerde weg zat.

Ik zie daarom echt kansen voor Nieuw-West. Maar dan moeten we wel duidelijker, harder en vaker laten horen dat het anders moet. Alleen zo krijgen we op alle dossiers meer invloed.

Boosheid mag richting krijgen

Veel bewoners zijn boos. Over veiligheid. Over afval. Over wonen. Over voorzieningen. Over de druk op Nieuw-West. En over het gevoel dat ons stadsdeel steeds opnieuw moet uitleggen waarom onze problemen serieus zijn. Die boosheid is begrijpelijk.

Maar boosheid moet niet eindigen in afhaken. Boosheid kan ook richting krijgen. Boosheid kan bewoners helpen om hun grens aan te geven. Om te zeggen: tot hier en niet verder. Niet meer over ons zonder ons.

We moeten beter boos worden

We moeten die boosheid niet wegpoetsen. We moeten haar organiseren. We moeten niet minder boos worden, maar beter boos worden: scherper, zichtbaarder en samen. Alleen zo krijgen bewoners op alle dossiers meer invloed.

GoedBeterWest! blijft daarom doen waarvoor wij gekozen zijn: opkomen voor Nieuw-West. Voor bewoners. Voor buurten die te vaak worden vergeten. Voor een stadsdeel dat niet langer als uitvoeringsgebied van de Stopera behandeld wil worden.

Bestuurders en wethouders mogen erop rekenen dat wij hen de komende vier jaar kritisch, eerlijk en zichtbaar zullen volgen. Steeds met één vraag voor ogen: draagt dit bij aan een beter Nieuw-West?